P.v.d.A. stelt geen vertrouwen meer in Indonesië Doodstraf tegen Mossadeq geëist Bestuur over N.-Guinea moet Nederlands blijven De polder Schouwen valt langzaam droog Harry Truman: „Ik kom niet" Oud-premier wil geen gratie Kapitale boerderij bij Opmeer in de as gelegd Truman weer in het nieuws Vrijdag 13 Nov. 1953 VERENIGDE NOORDHOLLANDSE DAGBLADEN 150e Jaargang No. 268 DAGBLAD VOOR ALKMAAR EN OMSTREKEN De zaak-White Groot PTT-kantoor bij C.S.-Amsterdam Lady Churchill naar Stockholm WEERBERICHT Straaljager vermist Twee betogers in Teheran gedood Dr Adenauer: Sterke troepen der VS moeten blijven Lijk van doodgeschoten vrouw gevonden Schade geschat op f 200.000 Leegpompen duurt nog een maand Israël wil overleg met Jordanië Directie: J.BIJLSMA en C.KRAK Hoofdredacteur: H. M. KOEMANS Redactie: Achterdam 18, Tel. 5541 ADVERTENTIES en ABONNEMENTEN: Voordam 11 - Tel. 3320 Postgiro 187294 TARIEVEN: Advertenties 16 ct p. mm Vraag en aanbod (alleen 2e hands goederen) tot 15 woorden 1 elk woord meer 5 cent. Uitsluitend contant. Abonnementsprijs: bij vooruitbetaling per maand 2.02 per kwartaal 6.05 plus incassokosten. Weekabonnementen f 0.49 ALKMAARSCHE GOU Van onze parlementaire redacteur) £)E HEER GOEDHART van de PvdA heeft gistermiddag tijdens de openbare behandeling van de begroting van Overzeese Rijksdelen iu de Tweede Kamer een opvallende verklaring afgelegd. „Mijn frac tie heeft nooit een voortgaand bestuur van Nederland over Nieuw Guinea als een bijzonder begerenswaardig goed nagestreefd", zo zeide hij ongeveer. ..De grotq afstand, waarop dit gebied van Nederland ge legen is, de onbekendheid van grote delen ervan en de noodzaak om enorme kapitalen te investeren, wil men Nieuw-Guinea tot een land van economische betekenis maken, zijn daarvan de oorzaken. Zo lang ge hoopt kon worden, dat in Indonesië stabiele verhoudingen zouden v eerkeren, was er bij ons een sterke neiging om aan de wensen van Indonesië ten aanzien van Nieuw-Guinea tegemoet te komen. De des integratie van Indonesië doet ons de toekomst van deze staat echter somber inzien. Daarom is van de PvdA geen aandrang te verwachten het bestuur over Nieuw-Guinea aan Indonesië over te dragen. Dat zou op dit ogenblik in alle opzichten onverantwoord zijn". Ex-president Harry Truman heeft gisteren geweigerd gehoor te geven aan de dagvaarding door de commissie voor on-amerikaanse activiteit van het Huis van Afgevaardigden voor onder vraging in de zaak-White.Truman schreef aan de voorzitter van de com missie: „Ondanks een persoonlijke be reidheid om met uw commissie samen te werken, voel ik mij door mijn plicht jegens het volk van de VS gé- dwongen niet op uw dagvaarding ih te gaan. Ik handel aldus in overeen stemming met de bepalingen van de grondwet der VS. Er is een lange rij precedenten, beginnend bij George Washington zelf in 1796", aldus Tru man. Intussen heeft de voorzitter van de commissie, Velde, de ondervraging van Truman, die op heden was vastgesteld, voor onbepaalde tijd uitgesteld. Hij zal eerst een bestuursvergadering, van de commissie bijeen roepen. Binnen enkele jaren, waarschijnlijk in 1955. zullen de Amsterdammers rechts naast het Centraal Station, aan de andere zijde van het water de zgn. Oostelijke doorgang, hoog boven de weg op het spoorwegcomplex tussen Oosterdok en de De Ruyterkade een nieuw postkantoor zien verrijzen. In het nieuwe gebouw zullen worden ondergebracht de expeditie en de be stelling van de brievenpost en de pak- ketposl, de inklaring, de directie en de daarbij behorende administratieve af delingen. Deze diensten waren tot dus verre gehuisvest deels in het postkan toor CS, deels in het hoofdpostkan toor. Met de bouw van het nieuwe post kantoor, de wijzigingen van het spoor wegcomplex, de verbinding, o.a. met lopende banden met de perrons van het CS en de moderne, gemechani seerde transport- en sorteerinstallaties, is een bedrag van bijna 15 millioen gulden gemoeid. Te Stockholm is officieel bekend gémaakt, dat lady Churchill op 9 De- vft?^er•*n ^wepdse hoofdstad de Nobelprijs voor de Letteren, welke aan oir Winston is toegekend, in ontvangst zal komen nemen. Zoals bekend is de Britse premier zelf wegens drukke werkzaamheden verhinderd te komen BOOT MET BRITSE MARINIERS GEZONKEN Een boot met aan boord een aantal Britse mariniers is volgens de kust wacht Donderdagavond op de rede van Plymouth vergaan Verwachting tot morgenavond: MINDER WIND Overwegend droog weer met ver anderlijke bewolking en vannacht voornamelijk in het Noorden van het land hier en daar mist. Matige tot vrij krachtige wind tussen West en Zuidwest. Weinig ver andering in temperatuur, maar vannacht in het Noorden van het land iets houder. Zaterd.is' nip7.58. ondei 16.51 Maan op 13.50, onder 0.00 J-JET WAS BEKEND, dat de socialis tische ministers al veel eerder tot het inzicht gekomen waren, dat het bestuur over Nieuw-Guinea in Neder landse handen behoort te blijven. In de P.v.d.A.-fractie drong die erkenning veel moeilijker door, maar thans heeft deze fractie zich dus duidelijk uitge sproken. De politieke partijen trekken nu alle één lijn. Er is over Nieuw-Guinea overigens niet zo heel veel gezegd. De Kamer wacht het rapport af van de parlemen taire delegatie, die Nieuw-Guinea be zocht heeft. Wanneer dat verschenen is, zal er nog genoeg gelegenheid be staan om over dit gebiedsdeel van ge dachten te wisselen. Ook over Suriname en de Nederland se Antillen putte de Kamer zich niet uit in breedvoerige beschouwingen. Binnenkort zullen de besprekingen tus- .sen de Nederlandse .regering en-do ver tegenwoordigers van deze gebieden over de definitieve status beginnen; het was verstandig, dat men de onderhan delingen niet wilde doorkruisen. Zo bleef er niet veel over. Met het gevolg, dat in een snel tempo mevrouw Fortanier-de Wit (V.V.D.) en de heren Van de Wetering (C.H.), Lemaire (K.V. P.), Goedhart (P. v. d. A.), Cornelissen (V.V.D.) en Gerbrandy (A.R.) hun op merkingen tot de minister van Over zeese Rijksdelen, prof. Kernkamp, hadden gericht. Men achtte de vooruitzichten voor de conferentie met de West zeer gun stig; men sprak een duidelijke afkeu ring uit jegens de Verenigde Naties, die van Nederland eisen, dat het rap porten over Suriname en de Antillen zal uitbrengen, waarmede deze gebie den eigenlijk als koloniën bestempeld worden en verlangde van de regering, dat zij in haar weigering om die rap porten uit te brengen zou volharden en men vroeg geregelde voorlichting over de ontwikkeling van Suriname. Verschil van mening demonstreerde zich over het karakter van het onder wijs en de gezondheidszorg op Nieuw- Guinea. De heer Goedhart wilde hier in de eerste plaats een taak opgedra gen zien aan de overheid, maar de heer De Graaf vond dat zending en missie voorop moesten gaan en de overheid diende aan te vullen. Er zijn voorts vragen gesteld over de resultaten van het bezoek van minister Luns aan Australië, met name, of het op het gebied der defensie van Nieuw- Guinea nog wat heeft opgeleverd. Dinsdagavond zullen we het ant woord van minister Kernkamp horen, want dan zet de Kamer de behandeling van zijn begroting voort. Een Thunderjetstraaljag'er van de vliegbasis Eindhoven is niet terugge keerd van een oefenvlucht, waarvoor gistermorgen omstreeks kwart voor elf .is gestart. Men vreest, dat de straal jager in het IJsselmeer is gestort, maar ondanks uitgebreide opsporingsacties door vliegtuigen en schepen was het vermiste toestel vannacht nog niet ge vonden. De bestuurder was de 23-jari- ge sergeant-vlieger Johv Q,. A, -Vis Rotterdam. NA EEN requisitoir van zeven uur heeft de openbare aanklager van het Militaire Gerechtshof in Perzië, brigade-generaal Azemodeh, tegen de twee en zeventig-jarige ex-premier dr Mossadeq de doodstraf geëist, daaraan toevoegend van mening te zijn, dat het Hof wel zeker bevoegd is de zaak tegen de ex-premier te behandelen. Mossadeq heeft reeds gezegd niet in hoger beroep te zullen gaan en geen gratie te zullen aanvaarden. Perzische troepen hebben te Teheran op demon' slranten geschoten, die betoogden ten gunste van ex-prëmier Mossadeq Twee betogers kwamen daarbij om het leven. Tenminste twintig per sonen zijn aangehouden. Militairen en politie beletten in stromende regen communisten en andere aanhangers van Mossadeq een door hen aangekondigde algemene staking ten uitvoer te leggen. Honderden winkels in de Perzische hoofdstad bleven gesloten uit sympathie voor de ex-premier. jyjOSSADEQ maakte gisteren een eind aan zijn verdedigingsrede, waarmee hij drie dagen is bezig geweest. Steeds weer bestreed hij de bevoegdheid van het Hof om zijn zaak te behandelen. Toen hij zijn rede eindigde, klapte hij zijn boekje met aantekeningen dicht, sloeg er met de vuist op en verklaar de „Ik zal niet meer spreken". Maar later wenste hij toch weer het woord- Toen de openbare aanklager zijn rede begon, vouwde Mossadeq demonstratief zijn armen over elkaar, legde er zijn hoofd op en deed alsof hij sliep. De aanklager noemde de ex-premier ver scheidene malen een „verrader", „op standeling" en komiek". Zijn spotter nijen waren „leuker dan die van Char lie Chaplin" zei hij. Mossadeq beschik te in Augustus over alle macht en mis bruikte deze. Zelfs als de volksverte genwoordiging normaal had gewerkt, zou Mossadeq zijn wil hebben doorge dreven. Hij was vastbesloten zijn oog merken te verwezenlijken, hetzij als opvolger van de Sjah. hetzij als de eerste Perzische presidentDerhalve ben ik van mening, dat de beklaagde ter dood moet worden veroordeeld. Mossadeq wilde toch weer het woord. De voorzitter merkte op, dat hij toch al drie dagen had gesproken, doch de beklaagde stoorde zich daaraan niet en begon te spreken De openbare aankla ger heeft mij een vijand van de Sjah genoemd, daar wil ik op antwoorden Ik zal binnen twee dagen veroordeeld zijn. Ik wil nu mijn testament als ver oordeelde bekend maken. Ik ben een Pers, die zijn gehele leven tegen het kolonialisme heeft gestreden Ik heb nns land ziin gezag in het buitenland hergeven Maar het buitenland wil niet dat ons volk weei wakker wordt Het wil hier macht uitoefenen ert de Sjah terzijde schuiven Gij vaderlandse of ficieren. luistert naar mij Dit Hof is speciaal gevormd om mij te veroorde len. U bedrijft struisvogelpolitiek. Het leger moet niet tegen zijn wil het land verraden. Ik verklaar hier, dat Perzië een vorst nodig heeft. Anderen zijn liever vleiers en zij benadelen hun land. Het land moet de staatslieden, die Perzië willen verdedigen, beschermen. Ook onze vorst moet beschermd worden. Dit is de enige manier waarop een land, dat zijn vrijheid wil verdedigen en naar waarheid streeft, kan handelen. De laatste woorden die ik, aan het einde van mijn leven, uit, zijn: „Ik hem er nimmer naar gestreefd Sjah of president van Perzië te worden", al dus Mossadeq. „Ik ben van het begin af aan van mening geweest dat het overlijden van Stalin eerder ongunstig dan gunstig is geweest voor een vermindering der in ternationale spanning", aldus de West- duitse bondskanselier, dr Adenauer, in een door hem aan een vertegenwoordi ger van ..Stars and Stripes", het Ame rikaanse Iegerblad in West-Duitsland, toegestaan onderhoud. „In de ogen van de Russen was Sta lin een God, die het zich zou hebben kunnen veroorloven tot een regeling met het Westen te komen. Doch geen van zijn eventuele opvolgers bezit ook maar een grein van Stalins persoon lijke gezag in het gehele communisti sche gedeelte der wereld, dat hem zou toestaan iets weg te schenken van Sta lins nalatenschap aan de communisti sche gemeenschappen en tot overeen stemming met het Westen te komen", vervolgde hij. Sprekend over hel in te stellen Europese leger, zeide Adenauer: „Het stichten der Europese Verdedi gingsgemeenschap (EVG) en het opne men hierin van Duitse contingenten kan geen substituut vormen voor de ook dan nog noodzakelijke aanwezig heid van Britse en Amerikaanse troe pen op het Europese vasteland". Adenauer meende, dat de Ver. Staten „ernstig een versterking hunner strijd krachten in Europa, hetzij door het ter beschikking stellen van atoomwapens, hetzij op andere wijze, moeten over wegen". Hij wees er op. dat de Russen in Oost-Duitsland een sterke troepen macht op de been hebben en dat het daarom van uitnemend belang is dat sterke Amerikaanse strijdkrachten in West-Duitsland als tegenwicht dienen. De Westduitse bondskanselier besloot met de opmerking: „Alle gepraat over een mogelijke terugtrekking der Ame rikaanse troepen geeft slechts aanlei ding tot het ontstaan van gevoelens van vrees en onbehagen". Door de Arnhemse gemeentepolitie is m een woning op de Hommelsc weg te Arnhem het lijk gevonden van een vrouw, de 33-jarige M. H., die ver moedelijk reeds in de nacht van Zon dag op Maandag jl. tengevolge van een schotwond is overleden. In verband hiermee is te Maastricht de bewoner van het bewuste pand de 48-jarige magazijnbediende J. W. aangehouden. Het onderzoek door het parket en de Arnhemse recherche is nog in volle gang. Ongeveer 1500 Duitsers zullen oo 15 November deelnemen aan een grote herdenkingsplechtigheid bij het monu ment ter nagedachtenis van maarschalk Rommel aan de ingang van het Duits- Italiaanse kerkhof te Tel Issa op het slagveld van Alamein. (Van een onzer verslaggevers) Een enorme brand heeft gisteren In de namiddag gewoed te Opmeer waar bij de kapitale boerderij van de heer G .Veeken aan de Vekcndweg totaal is verwoest en de inventaris is ver brand. Tegen half zes kwam mevrouw Vecken in het achterhuis, zag dit vol rook staan en zag bovendien dat er vlammen naar boven lekten. De koeien waren juist 's middags op stal gezet en de heer Veeken was met een broer en een zoon aan het melken. Ze konden alle dieren, een twintigtal, lossnijden en naar buiten drijven. Het was de hoogste tijd want toen mensen en dieren de boerderij hadden verlaten, sloegen de vlammen al door het rieten dak naar buiten. De nieuwe motorspuit van Spanbroek-Opmeer was na vijf minuten ter plaatse maar tegen de machtige vuurzee kon ze weinig uitvoeren. De spuiten van Hoogwoud en Sijbekarspel kwamen ter assistentie en gezamenlijk slaagde men er in de naast gelegen boerderij, welke ook eigendom is van de heer Veeken, te behouden. Een hooiberg ging echter ook in vlammen op. De verbrande boer derij werd bewoond door het echtpaar Veeken, een broer en een zuster als mede een zoon van het echtpaar. De mensen hebben letterlijk niets van Het leegpompen van de polder Schouwen vordert goed, al zal het nog wel een maand duren, alvorens de polder geheel zal zijn ontwaterd. De zeven aan het Zierikzeese haven- kanaal opgestelde pompen werken dik wijls op volle kracht, doch ook komt af en toe enige stagnatie voor, indien de wind het water naar de Westhavendijk te Zierikzee opstuwt, krijgen de pom pen volop water te verwerken, doch waait de wind uit „de verkeerde hoek", dan loopt, het water in tegenoverge stelde richting, waardoor de Dompen uitvallen. Aangezien de werkzaamheden thans zover zijn gevorderd, dat hele stukken .land droog zijn komen te liggen, zal zeer binnenkort een begin worden ge maakt met het treffen van voorzienin gen om het water te kunnen spuien. Zo liep dezer dagen een van de ingenieurs van landbouwherstel in de polder om zich ter plaatse van de toestand op de hoogte te stellen, toen hij bij een dam kwam, waar aan de ene zijde het water twee meter hoger stond dan aan de andere zijde. Resoluut pakte hij een schop en groef daarmede een geul. waardoor het water aan de andere kant van de dam in.de richting van de pom pen kon komen. Verscheidene wegen zijn reeds berijdbaar, hoewel hier en daar nog moeilijk begaanbare stukken voorkomen. Grote, zware keien gaan van hand, tot hand vanuit de schuiten om op de zinkstukken te worden gewor pen, waarna deze zakken op de zee bodem voor de caissons. huisraad en kleren kunnen redden. Ook een betrekkelijk nieuwe Citroën, die op de dors was gestald, is verbrand. Over de oorzaak van de brand is nog niets definitiefs te zeggen. De schade wordt zeer voorlopig geraamd op ruim twee ton. De heer Veeken was verzekerd. Alle bescheiden zijn echter ook ver brand. Israël heeft aan Jordanië voorgesteld te New York onmiddellijk directe on derhandelingen te beginnen over de kwesties, die lussen de beide landen bestaan en betrekking hebben op de veiligheid. £)E voormalige president van de Ver enigde Staten, Harry S. Truman, is plotseling uit de voor hem overigens betrekkelijke vergetelheid van het ambteloze burgerschap gerukt. Opnieuw prijkt zijn naam in vette kapitalen op de voorpagina's van de dagbladen. De oorzaak van deze even onverwachte als spectaculaire come back ligt In het feit, dat de huidige minister van Jus titie, Herbert Brownell Jr., de beschul diging heeft geuit, dat Truman Harry Dexter White tot directeur van het Internationale Monetaire Fonds zou hebben benoemd, nietegenstaande de toenmalige president uit een rapport van de Federale Recherche geweten zou hebbeh, dat White een „Russische spion" was. Hij werd deswege gedag vaard vandaag voor de commissie voor on-Amerikaanse activiteit van het Huis van Afgevaardigden te verschijnen. Truman, die geen ogenblik de indruk heeft gevestigd, van deze dagvaarding geschrokken te zijn, heeft de commis sie te verstaan gegeven, dat hij niet zal verschijnen. Hij beroept zich daar bij op precedenten, waarvan de eerste zich reeds ten tijde van" George Was hington heeft voorgedaan. Deze zaak, welke de gemoederen in de Verenigde Staten voorlopig nog wel bezig zal hou den, kent verschillende facetten. In de eerste plaats is daar de verklaring van de vroegere minister van Buitenlandse Zaken, Byrnes, dat Truman het rap port van de Federale Recherche heeft gelezen, doch desondanks White op de hoge post benoemde. Truman heeft de aantijging van Byrnes, die allerminst een politieke vriend van de oud-presi dent is, glimlachend geïncasseerd en aan verslaggevers verteld, dat hij zich van het rapport niets herinnert. De „New York Times" Is thans evenwel met het bericht gekomen dat Truman heeft toegegeven, dat Whites benoe ming een fout was. „Zodra dat wij ontdekten dat White ontrouw was, hebben w'ij hem ontslagen" aldus zou de vroegere bewoner van het Witte Huis hebben verklaard Deze medede ling pleit niet voor de nauwkeurigheid, waarmede tiidens het democratisch be wind hoge functionarissen werden be noemd. Overigens speelt in deze affaire de oolitiek een overheersende rol Onge acht of Truman al of niet een foutirvé beslissing heeft genomen kan men zich niet onttrekken aan de indruk, dat het balletje is opgegooid om politiek ge win. De republikeinen hebben tot nu niet aan de 'te) hoge verwachtingen van hun kiezers kunnen voldoen en hebben met lede ogen moeten consta teren. dat zich een kentering in de svrnnathie ten gunste van de verslagen nartij voltrekt De wijze en het tijd stip. waarop de beschuldiging tegen Truman werd geuit, wijzen al te op vallend In de richting van een ..stunt". W. M.

Kranten Regionaal Archief Alkmaar

Alkmaarsche Courant | 1953 | | pagina 1