NOORD-HOLLAND De slag om de Rijn is begonnen DAGBLAD VOOR Engelands voedselpositie en hulp aan Europa Geallieerde luchtlandingen, als op de eerste dag der invasie Zwaartepunt aan Nijmegen Mainz door de Duitsers prijsgegeven Nederrijn tussen en Wesel Vierde verdeling Rode Kruisgoederen Sombere voorspelling van Churchill Militaire belangen gaan voor Marathon HOOFDREDACTEUR H. M. C. SCHRODER. Tijdelijke redactiebureaux N.V. „DE ARBEIDERS PERS" HEKELVEED 15, AMSTERDAM-C. TEL. 38811. TOESTEL 58. DINSDAG 27 MAART '45 147e JAARGANG No. 35 Uitgave Dagblad voor Noord- "Tolland N.V. Alkmaar Voordara C 9. Bureaux te Alkmaar, Den Helder, Schagen, Hoorn, Beverwijk, Koog a.d. Zaan. Losse nummers 7 cent. Dr. Mac Krull, de militaire medewer ker van het D.N.B., schrijft over de toe stand aan het westelijk front: Over een frontbreedte van bijna 500 kilometer is de slag om de Rijn sedert Vrijdag begonnen. Door luchtlandingen, ongeveer gelijk aan die op de eerste dag van de invasie in Normandië en door ont zaglijke concentraties van artillerie laat de vijand merken, dat hij de beslissing met alle middelen probeert te forceren, Daartoe behoort ook de landing van val scherm- en luchtlandingseenheden, over de omvang waarvan nog niets gezegd kan worden. In ieder geval waren de concen traties hiervan sedert dagen aan de Duit se leiding, bekend en had zij tegenmaat regelen genomen. Het was te voorzien, dat Eisenhower voor de ontketening van de grote aanval het tijdstip zou kiezen, waarop het gros van de Duitse troepen zich van de westelijke oever van de Rijn gedistancieerd zouden hebben. Vrij'dag j.l. was het laatste gedeelte van de Duit se troepen in de Saar uit de West wall in het gebied van Landau geconcentreerd en werd vervolgens het gros bij Germers- keim over de Rijn gezet. Het grote gebied waarin de Anglo- Amerikaanse onderneming zich afspeelt, maakt een duidelijk beeld van deze onder neming onmogelijk. Door zware bombar dementen of door verrassingen zonder dat van tevoren een schot was gelost, probeerde de vijand totdusver op zes a zeven plaatsen bruggehoofden te vormen en vooral tanks over de rivier te brengen en om dichtbij het front achter de Duitse linies uit de lucht eenheden te landen en de verbinding met deze tot stand te bren gen. De nederlaag van Arnhem is nog niet vergeten en toch wordt het experi ment herhaald. Het zwaartepunt ligt op het ogenblik aan de Neder-Rijn tussen Nijmegen en Wezel. Montgomery stelt pogingen in het werk om de grote aanval voor te stellen als een zuivere Engelse onderneming. De penetratie in de Noord-Duitse laagvlakte en de omsingeling van het Roergebied van het noorden uit vormen hier het voornaamste doel. Te verwachten is echter, dat de sector van Wezel tot Bon zich bij de grote aan val zal handhaven zodra het bruggen hoofd Remagen uitgebreid is en zo de gewenste basis vormt voor een frontale aanval vergezellende flankbeweging. Hier zijn hevige Duitse tegenaanvallen ont staan, die met succes een uitbreiding tot voorbij de Sieg-sector hebben verhinderd. In de bocht van de Rijn bij Mainz, dat door de Duitsers is prijsgegeven, tekent i zich een dubbele beweging af. Sterke nevelgordijnen van de vijand bij Eltville duiden er op, dat binnenkort pogingen zullen worden gedaan over de rivier te trekken met als eerste doel Wiesbaden. Bij Oppenheim is de forcering van de Rijn aan een groep, bestaande uit meer dan 200 Amerikaanse amphibietanks, ge lukt. Deze werden echter Zaterdag bij Gross-Gerau door Duitse tegenaanvallen tot staan gebracht, nog voordat zij zich vrijheid van beweging hadden kunnen .verschaffen. Beide ondernemingen leve ren als resultaat op de poging om in het Main-dal door te dringen en een dubbele opmars langs beide oevers van de rivier. De ontwikkeling verkeert hier nog in een beginstadium. Het krachtige verzet van de Duitse garnizoenen in Worms en Lud- wigshafen had ten doel de bescherming en terugvoering van de laatste Duitse eenheden op de rechteroever van de Rijn, dat binnenkort wel voltooid zal zijn. Interinf meldt: De gecombineerde' Anglo-Amerikaanse luchtlandingsoperaties en pogingen om de beneden-Rijn over te trekken zijn aan zienlijk in kracht toegenomen' en nade ren haar hoogtepunt. Het gros van de Britse en Amerikaanse tankstrijdkrach ten wordt in gereedheid gehouden, daar Montgomery eerst bedacht is op de con solidatie en uitbreiding van zijn brug genhoofden. Dit is hem na de eerste 36 uur ovêr het geheel genomen ondanks phibietanks, storboLen, speciale pionier formaties en vooral van luchtstrijdkrach ten, niet gelukt. Op alle plaatsen, waai de aanvalsformaties van de Anglo-Ame- rikanen probeerden over te steken, heb- ben zij zo zware verliezen geleden, dat de eerste dag als Duits afweersucces be schouwd kan worden. Zo bleef de stad Rees, waarop de eerste aanval was ge richt, hecht in Duitse handen en ook het Britse bruggenhoofd bij Wezel bevindt zich onder volledige Duitse controle. Alle pogingen om de Duitse afweer aan het wankelen te brengen, zijn eveneens mis lukt. Alleen de Amerikanen zijn in Dins- laiiken binnengedrongen en hebben van daar uit in noordwestelijke, westelijke en noordoostelijke richting in de richting van Wezel een geringe terreinwinst be haald. Ook zij werden echter door Duitse reserves aan tankverniëtigingstroepen aangevallen en voor het grootste deel ver nietigd. Nog opmerkelijker is het Duitse afweer succes in de strijd tegen de beide grote luchtlandingsoperaties der Anglo-Ameri- kanen, die met hun valschermjagers en luchtlandingstroepen in de rug der Duitse strijdkrachten willen vallen. De Duitse leiding had de door de Anglo-Amerikanen uitgekozen gebieden voor het neerlaten van hun troepen juist geraden en dien overeenkomstige tegenmaatregelen geno men, die schitterend voldaan hebben Zo werd de tussen Bocholt en Wezel neer gelaten zesde Britse luchtlandingsdivi sie door een zo krachtig geconcentreerd afweervuur ontvangen, dat het gros van deze divisie evenals destijds bij Arnhem het geval was, opgehouden heeft te be staan. Bij de landingsoper&ties werden 62 met luchtlandingstroepen, kleine tanks, zware wapens en kleine voertuigen gela den vrachtzweefvliegtuigen en 17 grote transportvliegtuigen neergeschoten. De gelande strijdkrachten wérden snel van alle kanten omsingeld en zeer zwaar on der vuur genomen, zodat iedere samen hangende verdediging onmogelijk was. De tweede en grotere luchtlanding werd tussen het Lippe-kanaal en het Roer gebied door onderdelen van twee Ameri kaanse luchtlandingsdivisies uitgevoerd. Ook hier werden door ongeveer 40 vlieg tuigen eerst valschermjagers neergelaten, waarvan minstens vijftig procent vernie tigd werden. Voorts werden in dit gebied 74 vrachtvliegtuigen en 38 viermotorige toestellen neergeschoten, het merendeel der gelande strijdkrachten direct omsin geld, nog voordat zij verzet konden bie den. In totaal bedragen de Amerikaanse verliezen na de eerste 24 uur alleen al meer dan 2000 man. De strijd iifde gouw Rheimhessen Interinf meldt over de strijd in de gouw Rheinhessen: Naar het bruggen hoofd ten oosten van Oppenheim brengen de Amerikanen na de bouw van ponton bruggen, waarvan er een door speciale wapens vernield werd, voortdurend nieuwe versterkingen. Hier zijn thans onderde len van de vierde Amerikaanse tank divisie, van de vijfde infanteriedivisie, alsmede van de negentigste infanterie divisie in de strijd geworpen. Op de westelijke oever staan nog meer tank reserves gereed. De Amerikanen hebben intussen reeds aanzienlijke tankverster- kingen naar de noordelijke flank getrok ken om de hoofdaanval .in de richting op de benedenloop van de Main te beginnen. Deze aanvallen werden gisteren in deze sector afgeslagen. In oostelijke richting brachten de Amerikanen tankvoorhoeden in de strijd met als doel Darmstadt. Deze werden ten westen van Griesheim opge vangen. Daarenboven probeerden de aan vallers nog van het zuiden uit Darm stadt te passeren. Ook hier werden zij aan de rijksautoweg opgevangen en met zware verliezen teruggeslagen. Bonnen A 368, D 505 en E 505 inleveren De secretarisgeneraal van het depar» tement van Landbouw en Visserij maakt bekend, dat het publiek in de distribu» tiekringen Zaandam, Wormerveer, Be» verwijk, Velsen, Alkmaar, Wormer voor de vierde verdeling van Rode Kruisgoe» deren de bestelbonnen a 368, (derde noodkaart), d 505 (inlegvel) en e 505 (in» legvel) voor Vrijdag 300 Maart a.s. dient in te leverep bij de winkeliers. Zoveel mogelijk dient de inlevering te geschïe» den bij dezelfde winkeliers, bij wie de verschillende bonnen voor de voorgaan» de verdeling van Rode Kruisgoederen werden afgegeven. Binnenkort zal dezerzijds worden ge» publiceerd waarop deze bonnen recht zullen geven en wanneer en tegen inle» vering van welke koopbonnen met de aflevering een aanvang zal worden ge» maakt Minister Churchill en de Engelse minister van voedselvoorziening hebben gistermiddag in het Lagerhuis een aan» tal vragen beantwoord over de in En» geland aanwezige voedselvoorraden en de hoeveelheid, die naar de bevrijde ge» bieden is gezonden. Churchill zeide: in verschillende kringen in de V.S. schijnt men de indruk te hebben, dat wij hier in Engeland een voedselvoorraad heb» ben van 700 millioen ton. In werkelijk» heid is de voedselvoorraad iets minder dan 60 millioen en als we voortgaan de bevrijde landen te helpen, zal deze hoe» veelheid in Juli van dit jaar tot 4| mil» lioen zijn geslonken. Deze voorraad is niet meer dan voor de nu geldende rantsoenen nodig is, het is bijeen ge» bracht in de tijd van vijf jaar en niet» tegenstaande de luchtaanvallen waaraan de pakhuizen hebben blootgestaan. De Amerikaanse regering, zo vervolg» de Churchill, is voortdurend van de En» gelse voedselpolitiek op de hoogte ge» houden en wat er gezegd is over die voorraad van 700 millioen ton, is dan ook niet van de Amerikaanse regering afkomstig. De minister van voedselvoorziening verklaarde, dat de uitvoer van voedsel anders dan voor rekening, van de rege» ring ook in de toekomst verboden zal moeten blijven. Op de vraag 'of het nodig zal zijn het vleesrantsoen gedu» rende de eerstvolgende zes maanden te .verminderen, antwoordde de minister, dat hij op het ogenblik nog niet over de nodige gegevens beschikt om deze vraag te beantwoorden, maar dat hij zijn best zal doen om een verminde» ring te voorkomen. Zowel de Amerikaanse als de Engelse pers wijden grote aandacht aan de voed» selschaarste, die op het ogenblik over de gehele wereld bestaat. Reeds nu staat vast, dat wij onmiddellijk na de oorlog voor een voedseltekort zullen komen te staan, zoals Europa nog nooit heeft ge» kend. Voor vrienden van Engeland in Europa is het belangrijk, te begrijpen, dat er inderdaad een voedselcrisis beslaat en dat er na de oorlog niet dadelijk zo maar kan worden gezorgd, dat de voed» selpositie weer normaal wordt. Ex is niet altijd genoeg scheepsruimte en in elk geval moeten de militaire belangen voor» gaan. Elk land zal zich er zoveel moge» lijk op moeten toeleggen zelf te produ» ceren wat het nodig heeft. Dit is een somber beeld maar het is beter voor» bereid te zijn dan zich met valse hoop te vleien. Tot zover het commentaar. H erhaalt, vraagt het „Handelsblad", de geschiedenis zich? Neen, dat doet zij niet, maar wèl levert zij paral» lellen op, die veelal zeer leerzaam zijn voor den beschouwenden mens en uit» gangspunten kunnen zijn voor meer en ruimer begrip. Dezer dagen werkten wij nader uit een parallel, die de Fiihrer reeds eenige malen heeft getrokken, nl. die tussen de politieke strijd tussen 1919 en 1933 en de militairen van thans. Het zij ons thans vergund den lezer een wereldhistorische parallel aan te duiden tussen de zegevierende helden» strijd der Atheners tegen de Perzen de „Aziatische barbaren" van koning Dareiros Histaspes, culminerende in de slag bij Marathon énerzijds en Duits» lands strijd tegen de „Aziatische barba» ren" van thans. Tot dit doel laten wij hieronder, in letterlijke vertaling, volgen een gedeelte van Plato's „Menexenos", een in 387 vóór Christus geschreven dialoog tussen Socrates en Menexenos, waarvan de daarin voorkomende lofrede op de voor het vaderland gevallenen telkenjare werd voorgelezen op de Atheense hel» dengedenkdag, het Epitaphiënfeest. Hoe» wel tussen die wereldhistorische strijd tegen de Perzen en de huidige tegen het bolsjewisme meer dan 24 eeuwen liggen, is de parallel zó duidelijk, dat wij aan verstand en inzicht der lezers te kort zouden doen door het geven van een verduidelijkende commentaar: „Omtrent die daden, waarvan nog, geen enkele dichter een waardige ver» heerlijking heeft gevonden, schijn ik mijn herinnering te moeten wekken en terwijl ik ze prijs en anderen ten voor» beeld stel, schijn ik ze i« liederen te moeten neerleggen op een wijze, die in overeenstemming is met de roem derge» nen, die ze hebben geprestëSrd. „Het eerste van wat ik ga zeggen, is het volgende: Toen de Perzen Azië be» heersten en Europa trachtten te onder» werpen, hebben de zonen van ons land, onze vaderen, hen daarin verhinderd en het is recht en plicht, hen in de eerste plaats gedenkende, hun dapperheid te prijzen. „Terwijl deze dingen deels geschied, deels nog in ontwikkeling waren, beeft niemand van de Grieken de burgers van Eretria, noch die van Athene hulp geboden, behalve de Lacedaemoniërs en die kwamen nog een dag te laat voor de slag maar alle anderen verroer» den, verlamd van schrik en meer be» dacht op hun ogenblikkelijke veiligheid, geen vin. „Wanneer men in die tijd had ge» leefd, zou men hebben kunnen ervaren, hoe dapper diegenen waren, die bij Marathon de macht der barbaren tot staan brachten en de overmoed van ge» heel Azië beteugelden en als eersten over de barbaren zegevierden, de ande» ren voorgaande en bewijzende, dat de macht der Aziatische barbaren niet on» overwinnelijk was, maar dat alle over» macht aan mensen en materieel en alle rijkdommen moeten wijken voor dap» perheid. „Ik nu zeg, dat deze mannen de vaders zijn niet alleen van ons lichame» lijke bestaan, doch ook van onze vrij» heid en van de vrijheid van allen op dit vasteland. Zij hebben de Hellenen ge» toond, dat het mogelijk is, om met wei» nigen tégen velen de barbaren terug te slaan en daardoor hebben zij de Helle» nen bevrijd van de angst voor de massa. „Zo werd dan deze oorlog door de gehele staat verduurd terwille van zijn eigen burgers en terwille van degenen van gelijke cultuur tegen de barbaren. „Wat ik echter het verschrikkelijkste en meest verrassende van deze oorlog noemde, daarmede doel ik op de om» standigheid, dat de overige Grieken hun naijver jegens onze staat zóver dreven, dat zij er niet voor terugschrokken, zich door middel van gezanten met de ergste vijand, den koning der barbaren, in ver» binding te stellen en hem, dien zij vroe» ger gemeenschappelijk met "ons er uitge» worpen hadden, nu op eigen hand weer binnen te halen en zo alle Grieken met de barbaren tot een geweldige macht tegen onze staat te verenigen." Aldus Plato in het jaar 387 vóór Christus. Is hier niet een sterke parallel aanwezig tussen het Athene van toen en het Duitsland van thans?

Kranten Regionaal Archief Alkmaar

Dagblad voor Noord-Holland: Alkmaarsche editie | 1945 | | pagina 1