Winterhulp in België Engelands ver oren parii] Doove kolen Zware bomaanvallen op het Britsche eiland Stichting „oorlogsschade' Mishandeling door onderwijzer ROOSEVELT's verantwoorde'ijkheid m Duitsch weermachtbericht Dc diefstal van het krtus uif de Utrechtsche kathedraal HOE MEN BIJNA EEN HALF KILLLARD BIJEEN DENKT TE KRIJGEN. (Van onze Brusselsche correspondente), BRUSSEL, 4 November. De oorlog heeft, velen in zeer moeilijke materieele omstandigheden gebracht. Ik heb het niet over armen. Armen waren er ook vóór den lOden Mei en hun lot kan eerder verbeterd dan verslechterd heeten. Eén ding staat vast: geen arme, ook de meest De- rooide, is in deze maanden verhongerd, geen arme zal verhongeren. "Van zijn levens onderhoud is iéder verzekerd. Het is waar dat zeer velen hunner geen of maar zeer weinig huur betalen. Ter eere van verreweg het meerendeel der huiseigenaars moet ge zegd worden, dat zij ten aanzien' van de betaling der huren de uiterste tegemoetko mendheid betrachten. De wet noodzaakt hen een zeker percentage van de huur te laten vallen, wanneer de huurder, die vroeger trouw betaalde, niet meer in staat is aan zijn verplichtingen regelmatig te voldoen. Vele huiseigenaars gaan daarbij tot de uiterste grens van het voor hen mogelijke. Zij nemen met de helft, soms met éen derde genoegen. Dat beteekent voor velen een groot offer. Niet alle huiseigenaars zijn ka pitalisten, niet alle zijn renteniers. Er zijn talrijke weduwen, wier huis haar eenig be zit vormt. Dat huis moeten zij verhuren om op bescheiden wijze in haar levensonderhoud te kunnen voorzien. Ontbreekt de huur dan ontbreekt haar weldra ook het eerst-noo- dige. Het is in dezen tijd, dat men leert be grijpen wat menschelijke en nationale soli dariteit beteekent. Als er van weerskanten, van de zijde van den huiseigenaar en van den kant van den huurder, van goeden wil sprake is, is er bijna steeds een „modus" te vinden, die den eersten nog steeds zekere inkomsten laat en den laatsten niet voor uitgaven plaatst, die hij zich met den hes ten wil in de bestaande omstandigheden niet veroorloven kan. Waar geen vergelijk mo gelijk is, grijpt de vrederechter in. Deze staat vaak voor een uiterst moeilijke taak. De wet Iaat hem weinig keus. Daar er voor huren geen moratorium afgekondigd is, moet hij, volgens de nog steeds van kracht zijnde voorschriften, den huurder, die in gebreke is, veroordeelen. Maar dit vonnis wordt, als er klaarblijkelijk slechts van on macht en niet van onwil sprake is, niet ten K>voer gelegd, 't Zou ook niet anders kun nen. In een gemeente van ongeveer 50.000 inwoners een der groote gemeenten dus zijn er eenige duizenden huurders die niet aan hun verplichtingen tegenover den huis eigenaar kunnen voldoen. Stel U voor, dat het grootste deel van deze huurders ge noodzaakt zou worden hun woning te ver laten. Dit zou op staanden voet tot een pu bliek schandaal en voor de gemeente tot een catastrofe leiden. De gemeente toch zou tot onmiddellijke en onmogelijke taak hebben voor al 'deze duizenden op straat gezette gezinnen onderdak te vinden, hun vuur en licht en wat al niet meer te verschaffen. Daarvan kan geen sprake zijn en zoo wordt nage noeg niemand tot verhuizen genoopt, ook al neemt de huurschuld van maand tot maand toe. Verhuizep op zichzelf is trouwens een probleem, want het ontbreekt nagenoeg vol komen aan wagens, die een inboedel ver voeren kunnen. De verhuisinrichtingen heb ben hun vervoermiddelen moeten afstaan. Op een gedeelte is, reeds tijdens de mobi lisatie, door de toenmalige bewindhebbers beslag gelegd en wat er overblijft doet thans nuttigen dienst voor het vervoer van le vensmiddelen of is door de bezéttings-auto- riteiten gerequireerd. Tallooze gezinnen, die zich vroeger in een zekeren welstand verheugden, zijn van de bronnen hunner inkomsten radicaal afge sneden. Niet altijd zijn die bronnen ver droogd. Zij vloeien nog, ergens buiten de grenzen. Maar de gebeurtenissen, die Euro pa dezen zomer geschokt hebben, zijn oor zaak dat ook zeer gegoede burgers niet meer over liquide middelen beschikken. Vele in België wonende Nederlanders verkeeren in dit geval. Het postrekeningverkeer tusschen beide landen is nog niet hersteld ofschoon dit herstel thans, nu onderhandelingen op dit stuk gevoerd worden, wel niet lang meer op zich zal laten wachten en evenmin kun nen van het eene naar bet andere land postwissels verzonden worden. Voor den handel is een regeling getroffen, maar onder deze regeling vallen geen renten, pensioe nen e.d Zoo ken ik, om slechts één voorbeeld te geven, een familie, die uit zekeren hoof de geregeld bepaalde bedragen uit Indië kreeg; deze sommen kunnen op bet oogen- blik niet in handen van de rechthebbenden komen. Wat doet deze familie? Wel, zij leeft sinds drie maanden van de spaarduit jes van de dienstbode, die Belgische is, en per maand duizend francs van het op haar spaarbankboekje ingeschreven tegoed opne men kan. Natuurlijk, de dienstbode helpt gaarne. Zij weet, en wij allen weten, dat de huidige toestand een einde nemen zal, dat regelingen getroffen zullen worden, en dat zij haar spaarduitjes niet inboet. Wie niet over een dienstbode met een dik spaarbankboekje beschikken, helpen zich op andere wijze; in laatste instantie staat hun de kas van de Openbare Hulp de Assis- tance Publique) ten dienste, die in de groote steden, per week, voor een kinderloos ge zin, dat momenteel geen inkomsten heeft, honderd francs ter beschikking stelt. Voor ieder kind wordt dit bedrag met enkele francs per dag verhoogd. In kleinere ge meenten, waar het leven minder duur is, worden ietwat geringer bedragen gegeven. Zoo lééft ieder en dat is al veel. Maar het is niet genoeg, en de Winterhulp (de „Winterhilfe", de „Secours d'hiver"), -waar van de organisatie thans op het papier staat, zal weldra, naar verwacht worden mag, zoo belangrijke sommen ter beschik king hebben, dat veel nood definitief gele nigd worden kan. Deze Winterhulp is zij moge zich dan naar het Duitsche voorbeeld richten een Belgische instelling, een Belgische aangelegenheid. Zij belooft de apothese van de Belgische solidariteit te worden. Het budget van dit werk wordt op meer dan een 'k Herinner me uit.vroeger tijd Een voorwerp met vijf gaten, Vernuftig door eenvoudigheid, In allerlei formaten, Het deed zijn plicht laag bij den grond, Heel nuttig en bescheiden, En 't was onmisbaar, wijd en zijd In tante Betje's tijden! Men droeg het plechtig door de kerk, Zeer zorgzaam en vertrouw'lijk, Dan wist de koster heel precies, Wie huiv'rig was of kouw'lijk! Het ging aan koop'ren hengsels me# Naar knusse damesrondjes, In 't tijdperk van de lange pijp, De koekjes en de „klontjes"! Toen eerde men de baggelaar, Men prees de doove kolen, Wat ging er veel den doofpot in, Vakkundig weggescholen! Hoe straalde warmte naar omhoog, Langs al te koude beenen, Maar door den, meer modernen smaak Is 't plotseling verdwenen. Maar thans, o stoof, Uw kans is déér, Weer gaan we U ontdekken, Weer kunt ge heel ons kille land Tot nut en voordeel strekken. In dezen ingetogen tijd Is zuinigheid bevolen, Herrijs opnieuw dan uit Uw asch, Vergeten doove kooien! Al zetten we ook den tijd terug, O, stoof, wat kan het schelen, Gij straalt vernuftig warmte af, Uit al Uw onderdeelen! Zie, onze doofpot staat gereed, Vol tintelend.verlangen, Om U, na jaren zoete rust, Weer feestTijk te ontvangen. November 1940 KROES. (Nadruk verboden). Het opperbevel van de Duitsche weer macht maakt bekend: De gisteren bekend gemaakte vergel- dingsaanvallen van Duitsche gevechtsfor maties op Londen in den nacht van 10 op 11 November hebben in de verkeerswerken ten noorden van Warmwood, Scruss en in het stadsgebied van Willesden, Harlesden en South-Clackton groote branden veroor zaakt Een groote gasfabriek kreeg ver scheidene treffers. In het stadsgedeelte Leyton alsmede in Bermondsey ontstonden nieuwe groote branden. In een fabriek der vliegtuigindustrie bij Birmingham werden groote steekvlammen waargenomen. Ook in den loop van 11 November deden ge vechtsvliegtuigen ondanks de zeer moeilijke weergesteldheid aanvallen op Londen en op talrijke militaire bedrijven in Zuid- en Midden-Engeland. Daarbij gelukte het bij Blough een motorenfabriek, bij Birming ham een gasfabriek en fabriekscomplexen, bij Oxford een wapenfabriek en in Folk- stone een brug zwaar te treffen. Duikbommenwerpers deden, zooals reeds gemeld, in het zeegebied' ten zuidoosten van Harwich, aanvallen op een krachtig be schermd Britsch convooi. Ondanks het zeer hevige afweergeschut en het optreden van jagers gelukte het zeven koopvaardijsche pen met ongeveer 44.000 b.r.t. tot zinken te brengen, en vijf andere vaartuigen zwaar te beschadigen. Een verkenningsvliegtuig bracht in den Atlantischen Oceaan een vrachtschip van 25000 b.r.t tot zinken. Zee vliegtuigen plaatsen treffers op twee Brit sche koopvaardijschepen met tezamen 14.000 b.r.t. Overdag ontstonden hevige luchtgevech ten, waarbij veertien vijandelijke vliegtui gen werden neergeschoten. De vijand on dernam in den nacht van 11 op 12 Novem ber geen vluchten naar het Duitsche rijks gebied. Bij de gevechtshandelingen op 11 N°" vember onderscheidden zich formaties van het Italiaansche vliegercorps door een succesvollen aanval op een haven aan de Engelsche oostkust. Daarbij ontstonden hevige luchtgevechten, in welker verloop de Italiaansche jagers zeven Rijitsche jachtvliegtuigen neergeschoten. De total® verliezen van den vijand bedroegen gis teren 22 vliegtuigen, waarvan een doe luchtdoelartillerie. Zeven Duitsche en '-eï Italiaansche toestellen worden vermist. mlllioen francs per dag geraamd. Of schoon en dit is nadrukkelijk ge stipuleerd er van geefdwang geen sprake is," mag verondersteld wor de». dat iedere Belg, wiens positie en wiens inkomsten door den oorlog niet ontwricht zijn, van zijn geef- plicht ten volle overtuigd zal zijn. Het betreft hier geen werk van barmhar tigheid, van liefdadigheid, maar van na tionale solidariteit. Daarom ook neemt men niet in de eerste plaats zijn toevlucht tot het houden van collectes, liefdadigheidsbals, loterijen e.d. Het werk der Winterhulp ziet verder en grijpt hooger. In de eerste plaats zal een basis fonds gevormd worden. Dit zal wor den bijeengebracht door maatschap pijen en ondernemingen, die uitge- noodigd worden één per duizend van hun kapitaal, vermeerderd met de reserves, te storten, en door de eige naars van onroerende goederen, wien De afvalproducten van de veilingen, die anders verloren gingen en de buitenbladeren van de witte kool gaan thans naar de weilanden, waar de nog buiten loopende koeien dit als b,^°*rSc^gmeJ/penningh) één percent van de kadastrale waar de van hun bezit gevraagd wordt. Zoo hoopt men over een basisfonds van 130 millioen francs de beschikking te krij gen. Dat is niet alles. Den economischen or ganismen, waaronder ook schouwburgen, bioscopen, café's, restaurants enz. begrepen worden, wordt 1 pet. van hun omzetcijfer gevraagd. Dit levert opnieuw 100 millioen francs op. Zij, die over geregelde inkomsten beschikken, zouden, wil het groote werk slagen, eveneens een zeker percentage moe ten afstaan; wie niet meer dan een niaan- delijksch inkomen van 1500 fr. hebben, wordt slechts vijf francs per maand gevraagd; wie 2500 fr. per maand ontvangen worden tot storting van y2 pet. uitgenoodigd, een per centage, dat telkens met een half percent verhoogd wordt, naarmate het maande- lijksch inkomen met 2500 fr. stijgt. Iemand, die 25000 fr. verdient, of meer, betaalt dan 5 pet. Voor doktoren, advocaten enz., die niet over een vast inkomen be schikken, wordt een forfaitaire regeling ge troffen. In totaal hoopt men zoo tot de.ko lossale som van 390-000.000 fr. te komen, een bedrag, nog te vermeerderen met de waarde van de goederen, die in den sluikhandel in beslag genomen en verbeurd verklaard wor den. Zal dit bedrag gevonden worden? Er is alle kans op. De Belg is gulhartig en goed- geefsch. Koning ^Leopold geeft reeds voor een som van een millioen francs ingeschre ven; koningin Elisabeth voor 200.000 francs. Voorbeelden ter navolging En wie. die kan. zou niet gaarne zijn steentje bijdragen om den nood uit het vaderland te bannen voor allen, zonder onderscheid, en kon het zijn, voorgoed? G. T. K. De Utrechtsche' rechtbank heeft gisteren uitspraak gedaan n de strafzaak tegen een 18-jarigen magazijnbediende, die zich als hartstochtelijk verzamelaar van oudheden, eenige weken geleden schuldig heeft ge maakt aan diefstal van een groot verguld altaarkruis, bezet met half-edelsteenen en versierd met vijf emaille-plaquetten. Dc jongeman had het kruis uit de middennis van het saclamentaltaar van de kathedrale kerk aan de Lange Nieuwstraat weggenomen en dit op een donkeren avond trachten te verstoppen in den tuin van de sterrewacht „Sonnenburch". Toen hij daarmede bezig was, werd de jeugdige dief gestoord door de komst van een hoofd assistent van de sterrewacht, die op weg was naar huis. De dief wist in hét duister te ontkomen, doch het kruis werd door de omgewoelde aarde spoedig gevonden. Op de zitting van 29 October zeide de of ficier van justitie, dat het ten laste gelogde wettig en overtuigend bewezen was, en eischte een gevangenisstraf van zes maan den, waarvan twee maanden onvoorwaarde lijk en vier maanden voorwaardelijk. Door de rechtbank werd verdachte veroor deeld tot een voorwaardelijke gevangenis straf van zes maanden met een proeftijd van drie jaar. Men deelt ons mede, dat „de Nederland- sche stichting tot behartiging van de belan gen der getroffenen door oorlogsschade" tot stand is gekomen. Zij is gevestigd te Den Haag en draagt den verkorten naam van Stichting „oorlogs schade." Volgens artikel drie dér statuten heeft de stichting ten doel de behartiging van de stoffelijke belangen van haar leden in ver band met door hen geleden oorlogsschade, zulks met inachtneming van het algemeen welzijn. Zij wil daartoe bevorderen het tot stand komen en toepassen van zoodanige regelingen van overheid of derde, welke leiden tot spoedige vaststelling der oor logsschade en tot spoedig werkende rede lijke voorzieningen ter zake van de geleden schade, waaronder mede te begrijpen voor- schot- of credietleening, op billijke voor waarden en/of hulpverleening in anderen vorm. De rechtbank te Utrecht heeft gisteren uitspraak gedaan in de zaak tegen een 32- jarigen onderwijzer uit Barneveld die zich schuldig had gemaakt aan mishandeling van drie schoolkinderen. De mishandeling bestond hierin, dat de onderwijzer in een driftbui de kinderen had geslagen, tegen den grond geworpen en bovendien nog ge trapt. De ouders hadden toen geweigerd hun kinderen naar school te sturen. Van het gebeurde deden zij aangifte bij de politie. De officier van Justitie achtte de feiten zeer ernstig en eischte, rekening houdend met het feit, dat verdachte zijn betrekking waarschijnlijk wel zal verliezen en aanne mende, dat hij ten deele niet aansprakelijk kan worden gesteld voor de plotseling opko mende driftbuien, een geldboete van veer tig gulden, subs, twintig dagen. De rechtbank veroordeel.de hem conform den eisch. In verband met het in de geheele wereld groeiende besef, dat Groot Brittannië dezen oorlog niet meer kan winnen en Engeland met den ondergang van de kapitalistische maatschappelijke orde zijn rol als overwe gende mogendheid in Europa heeft uitge speeld. schrijft de Berliner Boersenzeitung onder het opschrift: „Verloren partij" o.a. het volgende: De krachten, waardoor Engeland eens tot wereldmacht is gestegen, zijn afgeta keld en ontaard. Het gebrék aan persoon lijkheden en leiderseigenschappen vindt ziin oorzaak in den moreelen ondergang van de hoogere kringen, waarvan de ver menging met Joodsch bloed het oorspron kelijke van de Engelsche aristocratie over woekert en aan het karakter van het En gelsche leven met den volksaard strijdige internationale accenten verleend. In de plaats van de groote empire-builders, zoo vervolgt het artikel, zijn creaturen met slechts uiterlijke, voorgewende energie, zijn .forcible feebles" gekomen. Van zulke figu ren heeft de hoofdagent van de anonyme plutocratische opdrachtgevers, Winston ChurchilK een goed dozijn om zich heen verzameld, om met hen Engeland steeds dieper naar. de totale Ineenstorting van de Engelsche positie in de wereld te doen ver zinken. Churchill cn zijn handlangers, zoo schrijft de Berliner Boersenzeitung, overtreffen el kaar thans weer in leugens en verdraaiin gen, een teeken, hoe kritiek de toestand voor Engeland is geworden. Zij strooien ter aanmoediging van het eigen volk. doch ook om invloed uit te oefenen op het Ame- rikaansche volk. dat vrede wenscht, onge gronde vredesgeruchten rond, om de aan dacht af te leiden van de binnenlandsche verhoudingen in Engeland, die onder den druk van de Duitsche oorlogshandelingen een steeds gevaarlijker karakter krijgen. Churchill heeft echter ondanks zijn leugen achtigheid en zijn systeem van het ver wekken van illusies in het Lagerhuis moe ten toegeven, dat de gevaren der zee, d.w. z. de Duitsche duikhooten, midden in het leven van den staat grijpen. Hoe lang. vraagt het blad, zal de demagoog Chur chill zich nog het va-banque-spel met h?t leven en de toekomst van het Engelscho volk kunnen veroorloven?? In verband met de herkiezing van Roo- sevelt wijst het Chileensche dagblad „Chi- leno" op dé verantwoordelijkheid, die Roo- sevelt draagt vor .de toekomst'van Amerika Het Amerikaansche volk, aldus het blad, wil geen oorlog. Roosevelts politiek van bescherming voor Engeland is reeds tot de grens van daad werkelijke oorlogvoering gegaan. Wanneer thans nog geen openlijke conflicten zijn ont staan, is dit minder te danken aan de hou ding van Roosevelt dan aan de gelatenheid van de^ spil mogend heden. Zuid Amerika, aldus het blad verder, wenscht geen uitbreiding van den oorlog, aangezien het daaronder alleen maar zou moeten lijden. Het geheele halfrond ver wacht gespannen Roosevelts verdere hou ding, aangezien de vrede van Amerika daar van afhankelijk is. Ook het Chileensche blad „Opinion" con stateert, dat Zuid Amerika geen oorlog wenscht. Er bestaat geen gevaar, dat de oorlog voerenden van Europa het conflict naar n hrenaen. Wel echter het gevaar, dat de Vereenigde Staten het Zuid-Ameri- .aansche vasteland tot hun .„levensruimte" willen maken om steunpunten te controlee ren. De hoogste eiscnen worden in deze dagen gesteld aan de paraatheid van het brandweermateriaal Is het d te verwonderen, dat de wagencontróle van de Amsterdamsche brandweer met de grootste nauwkeurigheid geschiVdt'? (Foto Pa*. Holland)

Kranten Regionaal Archief Alkmaar

Heldersche Courant | 1940 | | pagina 8