De Marker dracht is nog steeds een lust voor het oog Moedercum laude SASKIA Voor heel kleine dametjes DE CEINTUUR VERBANNEN A\ t weekeinde r eens naar Waartoe dienen toch I die „bawwêtjes"? DOOR Hoewel de jeugd zich er steeds meer aan onttrekt, worden de costuums op hoogtijdagen graag gedragen nderlamp Parijs in het kielzog van Italië Contrasterende mouwinzet bij Fath en Balmain Ballonmouw keert terug ZATERDAG 31 OCTOBER 1953 2 JAAR O. S. 12. H. 25. KRAAG o a.n/i'/i MOUW 2f. 25 teleurgesteld en zei niets de haar koffer en haalde )zen uit. „Hier jongens", ;bben jullie altijd al wil. ialsjeblieft voor elk amen Pim, Pam en Pom i in ontvangst. „Dank U den ze beleefd en keken m. Toen Moeder Woeffig le, zag ze een stapel verf- 5 nog nooit tevoren aan- Verf- en kleurdozen in soorten. En schetsboeken? gen er op een hoop. Och, jongelui bij elkaar laten Ali. Dlksliederen. 16.10 Licht» portrevue. 17.00 „Gesprek» aars", causerie. 17.20 „Van :rf". 17.30 Voor de jeugd, ïaal. 18-15 Nieuws en sport, i Rhythm, muziek. 18.50 irding. 19.20 Rommel- uws. 20 05 Gevar. muziek, mij even voorstellen? Mijn hoorspel. 21-40 Gevar. mu- baret. 22.35 Gram. 22.45 23.00 Nieuws. AG 2 NOVEMBER 1 I, 402 m.: 7.00—24.06 Nieuws. 7.13 Gewijde mu- woord voor de dag. 8.00 srberichten. 8.15 Sportuit- am. 8.30 „Tot Uw dienst". Voor de zieken. 9-30 Voor Waterstanden. 9.40 Luister- 10 Gram. 10.30 Morgen- Sram. 11.35 Idem, 14.15 na. 12.25 Voor boer en Land- en Tuinbouwmede- Gram. 12.59 Klokgelui, 13.15 Gram. 13.35 Idem. io. 14-30 Gram. 14.45 Voor Gram. 15.30 Counter-tenor 16-00 Bijbellezing. 16.30 Voor de kleuters. 17.15 oor de jeugd. 17.45 Rege- Vraaggesprek met Drs. en, door H. A. van Luyk: i voorbereiding van da 3.00 Klein gemengd koor. tje. 18-30 Gram. 18.45 En- Nieuws en weerberichten, ).30 Parlementair commen- elconcert. 20.00 Radiokrant, ng. 20.50 „De hoofdige 21.45 Gemengd koor. 22.00 22.45 Avondoverdenking. 23.1524.00 Gram.muziek. II. 298 m-: 7.00—24.00 Nieuws. 7.10 Gram. 7-15 n. 8.00 Nieuws, 8-15 Gram. ding. 9.15 Omroepkoor en :>r de vrouw. 9.35 Gram. >ieus Bezit", causerie, 11.15 2.00 Tenor en orgel. 12.30 nbouwmededelingen. 12.33 je. 12.38 Pianoduo. 13.00 Mededelingen of gram- Metropole-Orkest. 14.00 m in de wereld", causerie. 30 Voordracht. 14.45 Piano oor de vrouw. 16-15 Gram. padvinders. 17.45 Gram. aentaar. 18.00 Nieuws 18.15 erie. 18.30 Accordeonclub. m de Universiteit", cause- i:age of gram.muziek. 19.25 m bas. 19.45 Regeringsuit- touwrubriek. 20.00 Nieuws- 3st. 20.25 Gevar. program- iws. 23.15 Filmprogramma. ZH. Deze toneelspeler itor treedt op in een n het Radiophilharmo- 2st en draagt daar in vertaling het declama- Hexenlied van Max ■ings, op een gedicht von Wildenbruch, voor. lings is een typische g uit de na-Romantiek. van zijn werk is reeds oewel hij nog pas twin- iod is. Zijn Hexenlied rtoire gehouden, door- .ponist er in is geslaagd, effelijke verbinding tot ■engen tussen de orkest- de spreekstem de combinatie die zich n. (Zondag 1420 over II, 298 m.) SR BURG de cantate schreef voor de kerk- i Hervormingsdag, 31 .Is tekst gebruikte hij ■lied, in de machtige n reeks van grootse va le mooie melodie, heeft olledig gegeven. Deze een der mooiste die de ft geschreven. Zondag Hilversum I, 402 m.) 1 REQUIEM van Verdi e muziek voor de vie- Allerzielen, al zou men een dodenmis een wat \ramatische schepping nken dan deze mis van mponist Verdi. Niette- een zeer fraaie com- Dndag 20.10 over HU- ONMUZIEK. De be- i voor de accordeon ds groter, nu men het heeft ontdekt als een nedium voor huismu- harmonica toont, hoe van deze instrumenten begeleidt zelfs een i een zanger. Maandag Hilversum II, 298 m.) MBELWERKEN VAN itmaal twintig kleine oorspelen waarvan een s opgedragen geweest geniaalste zoon Wil- emann Bach. (Maandag Hilversum l, 402 m.) DADELIJK toen we voet aan wal zetten op het eiland Marken, werd ons door de befaamde Sijtje Boes gevraagd: „Are you Americans?" Toen we in onvervalst Nederlands antwoordden, dat we uit zuivere belangstelling voor het Markense costuum kwamen, werden we zakelijk en vrien delijk naar haar zuster Jannetje Boes verwezen. We troffen Jannetje op het vroege ochtenduur de boel keurig aan de kant in haar huisje vol an tiek. dat geheel volgens oude tradities is inge richt. Traditie speelt trouwens een belangrijke rol bij Jannetje Boes. Haar grote liefde voor de kle derdracht komt duidelijk tot uiting als ze met grote zorg en toewijding de verschillende kle dingstukken laat zien. In het begin duizelt het me, als ik al die soor ten borduursels zie die allemaal een aparte bete kenis hebben en ik kijk mijn metgezel ongelukkig DEZE antieke kledingstukken gaan van moeder op dochter over en worden bij bijzondere gelegenheden zoals bruiloften aan vrienden en jkennissen uitgeleend. I Bü dit bruidscostuum, ook wel het zeven-rozetten-rijglijf genoemd, bestaat het lijfje uit changeantkleu- rige bruine of blauwe zijde. Ook de bruidsmeisjes dragen ditzelfde jak, dat door hun voorouders met veel liefde en kunde geborduurd is. De mooie rozetten worden op de rug zijde gedragen en in tegenstelling niet de gewone rijglijven zijn deze rozetten dan ook zichtbaar. Vroeger droeg de bruid een rood baaien rok die met een speciale veter was om zoomd: een „essese" noemt Jannetje dit. Hoewel de jeugd zich op velerlei wijze aan de oude klederdracht ont trekt en ook de haarmode verandert, leeft er ook onder die jeugd een zeer sterk gevoel voor traditie. Zo houdt men vast aan de gewoon te om voor het huwelijk de uitzet te wassen en dit zichtbaar op te hangen opdat de goegemeente zich ervan overtuigen kan, dat dit in orde is. De prachtig uitgesneden klompen vindt men er nog wel, maar de brui degom neemt niet meer als in vroe ger jaren de moeite om zijn bruid met zo'n staaltje van houtsnijkunst te verrassen. AP MARKEN dragen de kinderen jongens en meisjes tot hun izesde jaar dezelfde kleren. De arge loze tourist ziet alleen maar kleine eisjes, met wjtte mutsjes, waar over heen het bonte kapje en lange aan. Maar Jannetje gaat onverstoorbaar verder. Haar knappe, strenge gezicht onder de mooie witte muts, die uit twaalf delen bestaat en met behulp van dertig spelden wordt opgezet, kijkt me ern stig aan als ze zegt: „En denkt u er om geen onzin in de krant hoor!" We houden hier van de zuivere waarheid, want dc Markers mogen zich niet ergeren aan de kran tenartikelen en ergeren doen ze zich als er ge schreven wordt, dat de gordijntjes open zijn als de man uit is en dicht als hij thuis is. Niks van aan mevrouw, allemaal leugens (overigens geen onaardig idee!) Dan glijden haar handen liefko zend over een van de mooiste costuums van het eiland: „Het antieke bruidscostuum". Want ook op Marken doet de vernieuwing zich gelden en kent men er antiek en modern. Het bruidsmeisjesjak en het bruidsjak (beide antiek) gemaakt is, is het veel zwaarder en stugger en heeft het veel invloed gehad op de vervormingen van het jonge meisje. Het ideaal van de Markense jonk vrouw van vroeger moet wel zijn geweest om haar figuur zo plat als een dubbeltje te maken. DIT RIJGLIJF, dat vroeger tot hun achttiende jaar door de meisjes werd gedragen (nu tot hun veertien de a vijftiende) wordt van achteren dichtgeregen. Van achteren is ook op de hoogte van de schouderbla den het twee rozetten-motief aange bracht. Van voren zijn bij het km- derrijglijf tussen saai en voering (van rood flanel) verticaal een aan tal baleinen aangebracht, die met kleurige sajet-wol aan de voering met kleine steekjes is vastgezet. Prachtig van kleur zijn deze ro zetten-motieven; zelfs dè vetergaat- jes, waardoor de rode of blauwe rijgveter getrokken wordt zijn in het motief opgenomen. U zult be grijpen, dat wanneer men het cos tuum zo nauwkeurig kan bekijken, men verbaasd is over de liefde'voor •het handwerk, die zich in deze kle derdrachten uit. Want ook nu nog borduren de Marker vrouwen zelf hun jakken en mutsen. Deze mutsen zijn ook ware staal tjes van handwerkkunst en hebben kleine stukjes handgekloste kant aan de voorkant en beeldige geborduur de stukjes zijn onder het batist verborgen. fijne Eén ding is me niet recht duide lijk. Waarom wordt dat mooie bor duursel verborgen? Is dit een soort Het Pinkster-rijglijf met witte mouwtjes zonder bawwêtje, dat op de pantoffelparade wordt gedragen. van ingetogenheid? Want ook het mooie borduursel van het vrouwen rijglijf komt zelden te zien. De Marker vrouwen houden hun rijglijf, dat vijf rozetten op de rug vertoont en van voren wordt dichtgeregen, verborgen onder het „bawwêtje". Dit bawwêtje is een soort van boléro van rood baai en changeant zijde. De voorkant van het rijglijf ver toont weer dezelfde mooie bonte rijen borduursel; naar gelang de leef tijd is die rij bonter of stemmiger. De weduwvrouw, die levenslang in de rouw gaat, tenzij ze weer hertrouwt, neemt het stiksel van het rijglijf groen en het bawwêtje van bónte chintz maakt plaats voor een stemmig zwart, men kan als inge wijde aan de klederdracht de levens staat van de draagster bepalen. TOCH DOEN de vernieuwingen ook hun invloed op deze klederdracht gelden. Zo dragen de jonge vrouwen niet meer het grote vrouwen rijg lijf, maar hebben zij dit verwisseld voor een korter corset je, dat tot de buste reikt en wèl het kleurige borduursel rond de baleinen heeft, maar het rozetten-motief mist. Typisch is echter, dat op de twee kledinghoogtijdagen van het jaar, de tweede Pinksterdag en de Zondag na Pasen, de Marker meisjes nog graag het oude rijglijf dragen. Ook de klei ne kinderen dragen dan het mooie changeant rijglijf, waarbij de ene keer de mouwtjes rood zijn en de volgende keer de mouwtjes wit. Dan lopen deze meisjes in de Pinkster pantoffelparade „een slag- gie om" en genieten zichtbaar van hun mooie costuums. Overtuigd, dat we een stukje echte schilderachtige volkskunst hadden gezien, roerden we stil in onze koffie, doch Jannetje, onvermoeibaar, liet de klerenkast zien. Alle kleren lig gen daar als harmonica's (door de baleintjes) opgevouwen. Klerenhan gers zijn hier onbekend en in de oude ovale spanen dozen worden de kostbaarste stukken bewaard. Het is te hopen, dat hoe men ook uit hygiënische overwegingen dit rijglijf beoordeelt', dit zêl'dz'amê' déél van de Marker klederdracht zal be waard blijven. HENDRINE. PUROL doet wonderen! Puur geneeskracht, gezondheid en zuiverheid voor Uw huid (Advertentie, Ing. Med.) Het korte jakje zoals dit nu door de jonge Marker vrouwen gedra gen wordt. rokken. De Markers echter weten, dat het jongetje een ster op de muts heeft en de pandjes van zijn blousie met band zijn omzoomd en in de rok worden gedragen, terwijl de meisjes de niet omzoomde pandjes boven hun rokken laten uitwappe ren. fEen van de meest merkwaardige kledingstukken is wel het rijglijf of zoals de Markers zeggen „rijlèf". Hierin onderscheidt men meisjes- en vrouwenrijglijven. Deze jakken dienen in de eerste plaats om het lijf in te rijgen en zijn dus een soort van geborduurd eorset, dat te mooi is om het onder dc kleren te dragen. Doordat het echter van dikke stugge stof (saai) Herinnert u zich bijgevolg nog de historie van het uitvliegend mezenjonkje, die ik u verteld heb onder de titel: „Zo wijs als een mees"? Zulks ter inleiding voor het trieste levensverhaal van een onge trouwde enige dochter, die na de dood van haar ouders hulpeloos in de kille maatschappij achterbleef en prompt aan alle kanten werd ge plukt. Op deze kolom zijn drie reacties binnengekomen. Twee contra's tot mijn grote vreugde: ik had er min stens tien verwacht. Er begint dus bij ons, vrouwen, het besef te da gen, dat moeders schortebanden op volwassen leeftijd wel eens tot een worgende strop kunnen worden. De eerste briefschrijfster is de enige dochter van een uitzonderlijk vitale, begaafde moeder, die eerst onlangs op hoge leeftijd overleden is. Deze dochter schrijft mij, dat zij het thuis bij moeder blijvén, na dé dood van vader en broertje, nooit als een dwang heeftgevoeld, ook niet toen zij de laatste jaren als verpleegster moest optreden en er voor haar van vacantie nemen geen sprake meer was. „Neen, ik heb een voldaan gevoel dat ik tot haar dood Ma s steun gebleven ben, eri nu ik haar nog dagelijks mis, kan ik me met indenken in die hang van de moderne jonge meisjes om alleen te gaan wonen, liefst nog in een andere stad. Hoevelen maken er ook misbruik van haar vrijheid en komen daar door in ongewenste omstandigheden, die haar zelf en haar ouders groot verdriet berokkenen. Die mees zal zijn vleugeltjes wel leren uitslaan, en als die poes hem niet te pakken krijgt redt hij zich wel, maar voor mensenkinderen vind ik het gezin toch altijd nog het veiligste plekje". Ik wil de schrijfster voor geen geld ter wereld haar gemoedsrust ontne men, want op haar leeftijd van bijna zestig is het niet geraden zich te veel in de ware zin van het leven te verdiepen. Maar wel wil ik even bij dit schrijven aantekenen dat zij zich verraadt met dat ene woord: veiligste. Voor haar is het grote doel in het leven: veiligheid. Zij heeft zich van jongsaf veilig gevoéld in het hoog- Het kinder-rijglijf en het rozetten-rijglijf van de Marker vrouwen staand gezelschap, de vitale warmte en de practische zin van deze uit zonderlijke moeder. Zij had aan haar gezelligheid, conversatie, vriend schap en begrijpen voldoende; zij heeft er zelfs nooit aan gedacht, op zichzelf te gaan wonen: „dan was ik helemaal alleen geweest, want enige kinderen sluiten zich nooit zo ge makkelijk aan als kinderen uit grote gezinnen". Inderdaad maar daarom is het juist de dure plicht, vooral van de moeders van enige dochters, haar dat aansluiten bij anderen al vroeg te leren. Niet alleen om haar te harden in een vaak vijandige we- r? ■°(n baar zelfstandigheid en objectiviteit te leren (niet alle moe ders worden negentig!), maar ook omdat de stekelige puntjes van een karakter nooit zo goed bijgeslepen worden als door de omgang met an deren. .De opvoeding moet nooit gericht zijn op „veiligheid", maar op „zelf standigheid". Planten worden niet sterk en levenskrachtig in een broei kas, maar in de vrije natuur. Ook al is deze lezeres door haar flinke moeder de nodige practische red zaamheid bijgebracht, zakelijk zo wel als huiselijk zij heeft nimmer geleerd die moeilijke en noodzake lijke kunst: omgang met anderen Hopelijk zal zij zich financiëel geen zorgen behoeven te maken maar zo'n uitzonderingsgeval mag geen enkele moeder stijven in de waan, dat een ongetrouwde dochter nergens beter is dan bij moeder thuis. NA DEZE KIJK van dochterskant volgde er een van moederskant, die hetzelfde refrein zingt. „Ten slotte hebben we hier allemaal een taak, en u zult het wel met me eens zijn, dat die voor de een ver weg ligt en voor de ander dichtbij. Alle meisjes trouwen nu eenmaal riiet, en er gebeurt niets bij toeval. Zodat dit meisje of die vrouw over wie u schreef wel terdege deze taak moest vervullen, zoals zovele anderen. Ik ken echter in mijn omgeving en van verre vele alleenstaande vrou wen die zich dat niet aantrekken, en toch een nuttig en blij leven hebben". Oók de vrouwen die levenslang, bij wijze van spreken, haar jaren slijten in de dienst en de schaduw van een vader of moeder, die ook in de volwassen vrouw altijd „mijn kind" blijft zien en haar als zodanig behandelt? Ik weet voor deze moeder geen beter antwoord dan de derde brief: „Ik ben zo getroffen door „Zo wijs als een mees", dat ik niet kan na laten, u te schrijven. Ik gaf name lijk de volle medewerking om mijn enig kind de vrijheid te geven als verpleegster de stad uit te gaan. Sinds elf jaar zijn we door 't over lijden van mijn man altijd op elkaar ingesteld geweest, als kameraden; een lief en flink kind had ik aan haar. Maar een kind dat door haar levenslustige natuur ruimte moest hebben, dat constateerde ik meer malen. Haar doel was: verpleegster. Hoewel mijn dochter om mij in de stad wilde blijven, drong ik op die andere stad aan. Saskia, ik voorzag de steeds maar opofferende taak die zij zou voelen. Elk uur dat ze vrij zou zijn in eigen stad, zou ze voor haar gevoel thuis door moeten bren gen. Het zijn juist de gevoelige na turen die offeren. Het klinkt wel mooi: ze offerde alles voor haar moeder, want Saskia, ik ben gedeel telijk invalide en heb altijd pijn. En hoewel ik gelukkig een vrolijke na tuur heb, lukt het toch niet altijd die lasten te verbergen. Juist omdat ze enig kind is en zorgzaam, plus mijn overtuiging dat ze nog zelf standiger worden moest en gemeen schapszin krijgen drong ik aan op die andere plaats. Haar vrije dagen, thuis doorgebracht, zijn hoog tijdagen voor ons. Ze komt met groot verlangen, maar gaat met plezier weer terug, en zo is het goed. Toen ik uw praatje las, was het als werd een arm om' mijn schouder gelegd en gezegd: Het was goed wat je deed. Want altijd handel je ook als vader: het is wel eens moeilijk alleen te beslissen. Het kind vindén ze misschien wel harteloos en daar om verdedig ik het altijd sterk. Elk woord commentaar hierbij zou teveel zijn. Alleen: Waarom, o waar om krijgt Rita Hayworth wèl ko lommen wereldaandacht en nooit eens een prachtexemplaar als deze moeder? (Advertentie, Ing. Med.i ZO'N RUIM JURKJE aan een glad schouderpasje staat alle kleine meiskes alleraardigst. En wat al mo gelijkheden biedt zo'n simpel pa troontje nog! We kunnen het in eén of in tweeërlei stof maken, ruitjes of streepjes in verschillende rich tingen gebruiken, het garneren met knoopjes, leuke borduurmotiefjes, en >vat al niet. Maakt u het geheel uit dezelfde stof, dan heeft u er ca. 1.40 een splitje voorzien en ingerimpeld tussen een 2 cm. breed boordje op polswijdte gestikt. Over de kop in gehouden zet u de mouwen naad op naad vallend in het armsgat. Wilt u zo'n grappig vestje, zoals bij het donkere jurkje, dan knipt u het voorpasje langs de stippellijn door. Desgewenst kunt u de sluiting ook van voren nemen; in< dat geval maakt u het kraagje aan één stuk. m. van 80 a 90 breed voor nodig, maar een te klein geworden jurkje van grote zus of een paar overge schoten lappen, die goed bij elkaar passen, kunnen even goedé dien sten bewijzen. U vouwt aan de rugpasjes het be- legje naar binnen en brengt de knoopsluiting aan. Op de voorbaan worden de zakjes gezet, waarna u de bovenkanten inrimpelt en de pasjes opstikt. Zij- en schoudernaden sluiten. De twee kraagdeeltjes van dubbele stof naait u onder een schuin biesje in de halsopening. De onderkant van de mouw wordt van DE HOEDEN zijn zoals uit bij gaande illustraties overduidelijk blijkt bijzonder klein gehoudén en recht op het hoofd geplaatst. Bont, als garnering van een jum per of kort jasje, ziet men veel aan de hals toegepast. Jacques Fath houdt van het kleine ronde bont model en ook van melusine. Grap pig is zijn garnering van de borst zak, waaruit twee, ja zelfs drie pochettes gluren. Men lette tevens op zijn typische mouwinzet! Zeer gedistingeerd is zijn herfstpakje van beige wollen stof, gecombineerd met een gladde effen donkerbruine rok, Biberet is de bontsoort, waaraan hij dit seizoen zijn hart verpand heeft. Wij ook, maar de financiën doen het voorhoofd fronsen Wat zegt u overigens van die heer lijk warme zebra mantel? Pierre Balmain is de schepper er van en toont, dat coupe bij hem alles is. Grote opgestikte zakken met brede klep doen het hier werkelijk aardig, gelijk ook de a-symmetrische slui ting. Een verborgen drukknoop zorgt er voor, dat dat de revers over el kaar gesloten, een warme halsbe schutting vormen. Een groot contrast toont deze man tel overigens wel met Jacques Fath's opinie over de mouw. De ballon mouw keert opnieuw terug en zal zeer zeker een model met deze uit zonderlijke mooie coupe niet mis staan. (Advertentie, Ing. Med.) JTALIE SCHIJNT Parijs in het kielzog te krijgen. Reeds eer der schreven wij, dat het land van spaghetti de ceintuurs ver bannen heeft. Welnu, Parijs be veelt dit eveneens! Dat geldt vooral voor de mantels, complets en japonnen. Jurken, welke deel uitmaken van een complet, heb ben niet zelden opgeknipte rok ken,- De-postuurnaden of deze nu in de lengte dan wel in de breedte zijn genomen vallen vlak onder de boezem. Soms wordt de taille van de japon „geknepen" en dan is de cein tuur helemaal overbodig gewor den. Er zijn momenteel wintercom- plets van wollen flanel, die gaan behoren tot het geklede genre in Parijs. Bedrukte flanellen stoffen vragen geen garnering, maar wèl een perfecte coupe.

Kranten Regionaal Archief Alkmaar

Alkmaarsche Courant | 1953 | | pagina 7