Duitschland: aangevallene
VOORTDURENDE VRIENDSCHAP
MET HET DERDE RIJK
Korporaa^suniform
gevonden
DAGBLAD VOOR DEN HELDER EN HOLLANDS NOORDERKWARTIER
Rusland blijft
neutraal
Finland bezit de
sleutel van Leningrad
Wjatsjeslov Molotov
KONINGSTRAAT 78, DEN HELDER. TELEFOON 50 (2 LIJNEN)
WOENSDAG
1 NOVEMBER 1939
67e JAARG. No. 8762
Dit nummer bevat 8 pagina's
vl/EERBERICHT
DE BILT SEINT.
Wachten op het
postkantoor
De moord te Leidscbendam
Dramatische reis van
Noorsch schip
HELDERSCHE COURANT
Uitgave der Uitg.-MJJ. Hollands Noorderkwartier N.V. te Den Helder
Gisteravond is de buitengewone zitting gehouden van de twee
Kamers van den Oppersten Sowjet der Unie.
De zitting werd gehouden in de groote St. Andrieszaal van het
Kreml.
Litwinov, de afgetreden volkscommissaris van buitenlandsche
zaken, zat onder de afgevaardigden, naast Dimitrow, den secretaris
generaal van de Komintern.
Seeds, de Engelsche ambassadeur, zat in de diplomatenloge.
Ook Schnurre, het hoofd van de Duitsche handelsdelegatie, was aan
wezig.
Kort voordat de vergadering geopend wei'd, kwamen zonder veel
vertoon de delegaties van de Nationale vergaderingen van de Weste
lijke Oekraine en West-Wit-Rusland (het vroegere Polen) binnen.
Er waren oude vrouwen onder met hoofddoeken om en jonge meis
jes in nationale kleederdrachten en armelijke gekleede oude en
jonge mannen.
Meer dan 1000 afgevaardigden, waaronder ruim 100 uit de inge
lijfde gebieden, gekleed in hun soms kleurige nationale costuums, wa
ren aanwezig.
Toen Stalin, begeleid door Worosjlov, Molotov, Kalinin en Ka-
ganowitsj, de troonzaal der Tsaren binnenschreed, werd hen een
ovatie gebracht, welke bijna een kwartier duurde.
Na het afhandelen der zeer korte agenda, wat nauwelijks enkele
minuten duurde, sprak Molotov de volgende rede uit:
MOLOTOV
„Gedurende de twee laatste maanden heb
ben zich in de internationale situatie be
langrijke veranderingen voorgedaan.
Allereerst kan men wijzen op veranderin
gen in de betrekkingen tusschen de Sovjet
Unie en Duitschland. Sinds op 23 Augustus
een Duitsch-Russisch nietaanvalsverdrag is
gesloten, is een einde gekomen aan de ab
normale betrekkingen, die een reeks van ja
ren tusschen beide landen bestaan hadden.
In de plaats van een vijandschap, die door
eenige Europeesche mogendheden op alle
manieren bevorderd werd, traden toenade
ring en herstel van vriendschappelijke be
trekkingen. Een verdere verbetering dezer
betrekking kwam tot uiting in het op 28
September geteekende vriendschaps- en
grensverdrag. De groote wending in de ver
houding tusschen de Sovjet Unie en Duitsch
land, tusschen de twee grootste staten van
Europa, moest gevolgen hebben voor den
geheelen internationalen toestand.
In de tweede plaats moet aandacht ge
schonken worden aan feiten, als de mili
taire vernietiging van Polen en het verval
van den Poolschen staat.
De „traditioneele politiek" van het begin-
sellooze laveeren tusschen Duitschland en de
Sovjet Unie bleek onhoudbaar en leidde tot
een volledig bankroet.
In de derde plaats moet men inzien, dat
de groote oorlog, die in Europa is uitgebro
ken, ingrijpende wijzigingen in den geheelen
internationalen toestand heeft gebracht. En
gelsche noch Fransche garanties hebben Po
len geholpen. Tot dusverre is eigenlijk niet
bekend, wat dit voor „garanties" waren. De
oorlog tusschen Duitschland en het Britsch
Fransche blok verkeert pas in het eerste
stadium en is nog niet tot ontplooiing geko
men. Niettemin is het begrijpelijk, dat zoo
een oorlog ingrijpende veranderingen in den
toestand van Europa, en niet slechts in die
van Europa, moet veroorzaken.
In verband met deze belangrijke wijzigin
gen zijn vele formules, waarvan wij ons tot
voor kort bediend hebben en waaraan velen
zoo gewoon waren, klaarblijkelijk verouderd
en thans onbruikbaar.
Wanneer nu gesproken wordt van de
groote Europeesche mogendheden, is
Duitschland een staat die naar een
zoo snel mogelijk einde van den oor
log en naar vrede streeft. Engeland
en Frankrijk echter, die nog giste
ren tegen de aggressie ten velde trok
ken, zijn voorstanders van een voort
zetting van den oorlog en tegen het
sluiten van een vrede. De rollen zijn
dus omgekeerd. De Engelsche en
Fransche pogingen voor het zoeken
van een rechtvaardiging hunner
nieuwe positie door verplichtingen
jegens Polen zijn, zooals vanzelf
spreekt, ijdel. Van een herstel van het
oude Polen kan, zooals ieder zal be
grijpen, geen sprake zijn. Een voort
zetting van den oorlog onder de vlag
van het herstel van Polen is daarom
zinneloos.
Ofschoon de regeeringen van Engeland
eji Frankrijk dit begrijpen, willen zij geen
einde van den oorlog en herstel \an den
wede, doch zoeken zij een nieuwe reent-
vaardiging voor den oorlog tegen Duitsch
land. In den laatsten tijd trachtten de re-
geerende kringen in Engeland en Frankrijk
zich op te werpen als strijders voor het de
mocratisch recht der volken tegen het Hit-
Ierisme. Het blijkt, dat de Engelsche en
Fransche oorlogsaanhangers iets als een
„ideologischen oorlog", die herinnert aan
de oude godsdienstoorlogen, aan Duitschland
verklaard hebben.
Brengen de neerschende klassen in En
geland en Frankrijk ons niet terug tot de
ze middeleeuwsche tijden, de tijden van
godsdienstoorlogen, bijgeloof en cultureele
verwildering? Een dergelijke oonog vindt
geen enkele rechtvaardiging. De ideologie
van het Hitlerisme kan men als ieder ander
ideologisch systeem erkennen of afwijzen,
dat is een kwestie van politieke opvatting.
Doch ieder zal begrijpen, dat men een ideo
logie niet met geweld kan vernietigen.
Engeland en Frankrijk vechten niet te
gen Duitschland, omdat ze gezworen zouden
hebben het vroegere Polen te herstellen
maar voor hun zeer materieele belangen
als reusachtige koloniale mogendheden.
Overgaande tot wijzigingen in
den buitenlandsch-poiitieken toe
stand van de Sowjet Unie zelf, her
innerde Molotof aan de op 17 Sep
tember aan alle staten waarmede
Rusland diplomatieke betrekkingen
onderhoudt toegezonden nota met
de verklaring, dat de U.S.S.R. ook
in het vervolg jegens hen haar po
litiek van neutraliteit zou volgen.
Voortgaande zeide Molotof, dat de Rus
sische troepen Polen eerst binnengerukt
waren toen de Pooische staat in feite had
opgehouden te bestaan en dat Rusland
daartegenover natuurlijk niet neutraal kon
blijven aangezien daardoor urgente proble
men der veiligheid van den Russischen
staat ontstonden.
Sprekende over de betrekkingen tus
schen Rusland en de andere Europee
sche burgerlijke staten zeide Molotof, moet
men er in het bijzonder op wijzen, dat de
in de Sowjet-Russisch—Duitsche betrekkin
gen ingetreden veranderingen op politiek
gebied gunstige voorwaarden hebben ge
schapen voor de ontwikeling der Rus
sischDuitsche economische betrekkingen.
Over de betrekkingen van Sowjetrusland
met de Baltische landen zeide Molotof, dat
Estland, Letland en Litauen hun zelfstan
dige bestaan als staten behielden volgens
de vredesverdragen van 1920.
Het bijzondere karakter der pacten tot
wederzijdschen bijstand beteekent volstrekt
niet eenigeriei inmenging in de aangelegen
heden dezer landen. Integendeel, de onaan
tastbaarheid der souvereiniteit van de sta
ten, die de pacten onderteekend hebben en
het beginsel der niet-imenging in aange
legenheden van andere staten is uitdrukke
lijk vastgelegd. De pacten gaan liit van
wederzijdsche respecteering van den socia
len, economischen en staatsstructuur en
moeten den grondslag versterken van de
vreedzame samenwerking als goede nabu
ren tusschen onze volken.
DE BETREKKINGEN MET FINLAND.
In een bijzonderen toestand, aldus Molo
tof verder, bevinden zich onze betrekkingen
met Finland Dit wordt hoofdzakelijk ver
klaard doordat zich in Finland verschillen
de buitenlandsche invlogden van den kant
van derde mogendheden sterker doen gel
den.
Onbevooroordeelde personen moeten
echter erkennen, dat dezelfde pro
blemen der waarborging van de
veiligheid der Sowjetunie en in het
bijzonder van Leningrad, die op
traden in de onderhandelingen met
Estland ook een rol spelen in de
onderhandelingen met Finland.
Men kan zeggen, dat in zeker
opzicht de problemen der veilig
heid voor de Sowjetunie hier zelfs
nog dringender zijns aangezien de
na Moskou belangrijkste stad van
den Sowjetstaat Leningrad slechts
32 K.M. van de grens van Finland
af ligt.
Dat beteekent, dat tusschen Leningrad en de
grens van een anderen staat een geringe
re, afstand ligt dan noodig is voor artille
rievuur van moderne verdragende kanon
nen. Aan den anderen kant zijn de toegan
gen naar Leningrad van de zeezijde even
eens in hooge mate er van afhankelijk, of
Finland, aan 'welk land het noordelijk
deel van de kust van de Finsche Golf en
alle eilanden langs het centrale deel daar
van beho'oren. een vijandelijke of 'n vriend
schappelijke, houding aanneemt tegenover
de Sowjetunie.
Ik herinner eraan, dat het aantal inwo
ners van Leningrad gestegen is tot 3J4 mil-
lioen, hetgeen bijna evenveel is als de be
volking van geheel Finland, dat 3.650.000 in
woners heeft.
Er is nauwelijks aanleiding om in te gaan
op de sprookjes die de buitenlandsche pers
verspreidt omtrent de voorstellen der Sow
jetunie bij de onderhandelingen met Fin
land. Sommigen beweerden dat de Sowjet-
Unie de stad Viborg en het noordelijke deel
van het meer Ladoga opeischt. Van onzen
kant willen wij zeggen, dat dit zuiver ver
zinsel en leugen is. Anderen beweerden, dat
U.S.S.R. afstand van de Aalandeilanden
eischte. Ook dat is verzinsel'en leugen.
In werkelijkheid zijn onze voorstellen bij
de onderhandelingen met Finland uiterst be
scheiden en beperkt tof dat minimum zon
der hetwelk het onmogelijk is de veiligheid
der USSR te waarborgen en de vriendschap
pelijke betrekkingen met Finland te regu-
leeren.
Er wordt nog gebazeld over aanspraken
die de Sowjetunie zoogenaamd zou hebben
ten aanzien van Zweden en Noorwegen. De
ze gewetenlooze leugen verdient niet eerfs
tegengesproken te worden.
Eischen aan Finland.
Wij hebben onderhandelingen aan
geknoopt. met vertegenwoordigers
van Finland en-wij stelden voor een
verdrag tot wederzijdschen bijstand
te sluiten, ongeveer gelijk aan onze
pacten met de andere Baltische lan
den. Aangezien de Finsche regeering
ons echter verklaarde, dat het afslui
ten van een dergelijk nact in strijd
zou komen met de door haar aange
nomen houding der absolute neutra
liteit, hebben wij niet vastgehouden
aan ons voorstel Wij stelden toen
voor over te gaan tot concrete kwes
ties en wilden in dit verband over
een komen dat de Russisch—Finsche
grens op de landengte van Karelie
eenige dozijnen kilometers Noord
waarts van Leningrad verschoven
zou worden. Daartegenover stelden
wij voor Finland een deel van het
gebied van Sowjet Karelie te geven
dat tweemaal zoo groot is als et ge
bied. dat Finland aan de Sowjet-
Unie geeft.
Wij stelden verder voor overeen
te komen, dat Finland ons voor een
bepaalden termijn een klein stuk
van zijn gebied in de streek van
den toegang tot den Finschen golf
zou verpachten, opdat wij. daar een
vlootsteunpunt aan den Zuidelijken
toegang van den Finschen Golf ver
kregen is door het pact met Estland
door de inrichting van een vloot
steunpunt aan den Noordelijken toe
gang de veiligheid van den Finschen
Golf tegen vijandelijke aanvallen
van den kant van andere staten vol
ledig zouden kunnen waarborgen.
Tegen onze andere voorstellen in het bij
zonder ons voorstel betreffende den ruil van
gebied van eenige eilanden in den Finschen
Golf evenals van een deel der schiereilanden
Rybatschij en Srednij tegen een tweemaal
zoo groot gebied in Sowjet Karelie bestaan
klaarblijkelijk geen bezwaren van de kant
van de Finsche regeering.
Wij zijn Finland verder nog eenige stap
pen tegemoet gekomen. Wij zeiden, dat wij
in geval onze voornaamste voorstellen
aanvaard werden, bereid zijn onze bezwa
ren tegen bewapening van de Aaland-
eilanden, waaraan de Finsche regeering
reeds lang vasthoud, zouden intrekken,
mits dit geschiedde met de nationale krach
ten van Finland. Wij «telden Finland ook
voor langs de geheele RussischFinsche
grens op de Karelische landengte ontwape
ning ten uitvoer te leggen van de ver
sterkte zones en spraken den wensch uit
het Russisch—Finsche nietaanvalspact te
versterken met aanvallende wederzijdsche
garanties. Wij zijn derhalve bereid Finland
tegemoet te komen in alle problemen waar
bij het bijzonder geïnteresseerd is.
De bedreiging.
Na dit alles geloven wij niet, dat
men van den kant van Finland een
voorwendsel zal zoeken om het voor
genomen accoord te verijdelen. Dat
zou niet in overeenstemming zou
met de politiek van vriendschappe
lijke Russisch-Finsche betrekkingen
en natuurlijk Finland ernstig be-
nadeelen.
Voortgaande, wees Molotov op de „inmen
ging" van Roosevelt in deze problemen, „het
geen moeilijk in overeenstemming gebracht
kan worden met de politiek der Amerikaan-
sche neutraliteit". Hij wees er op, dat de
Philippijnen en Cuba reeds lang vrijheid en
onafhankelijkheid eischen van de Vereenigde
Staten, terwijl Finland reeds voor langen tijd
van de Sowjet-Unie zoowel vrijwel als onaf
hankelijkheid gekregen heeft.
De onderhandelingen met Turkije.
Sprekende over de RussischTurksche on
derhandelingen, keerde Molotof zich aller
eerst tegen de in het buitenland verspreide
onjuiste berichten. Daarbij ontkende hij o.m.,
dat Rusland voorkeursrechten zou hebben ge-
éischt in de kwestie der zee-engten. In wer
kelijkheid aldus Molotof, ging het om de af
sluiting van een bilateraal pact tot weder
zijdschen steun, beperkt tot de zones van de
Zwarte Zee en de zee-engten. De IJSSR was
van meening, dat met het oog op den dreigen
den oorlog Turkije oorlogsschepen van an
dere dan aan de Zwartezee liggende mogend
heden niet zou moeten doorlaten door den
Bosporus naar de Zwarte Zee.
Turkije ïieeft deze beide reserves der
USSR afgewezen en daarmede het sluiten
van een pact onmogelijk gemaakt.
De Russisch—Turksche onderhandelingen
leiden niet tot 'n pact maar zij hielpen toch
om de ons interesseeren de politieke kwesties
op te lossen. In den huldigen internationalen
toestand is het bijzonder belangrijk, dat de
regeering van Turkije er de voorkeur aan
beeft gegeven, haar lot te verbinden met een
bepaalde groepeering van Europeesche mo
gendheden die aan den oorlog deelnemen. Of
Turkije dat niet zal hebben te betreuren, dat
willen wij niet voorspellen. Wij moeten deze
nieuwe factoren in de buitenlandsche po-
litiek van onzen nabuur slechts constafeeren
en de ontwikkelig der gebeurtenissen' aan
dacht'"- gadeslaan.
De Turksche politiek is niet die van de
Sovjet Unie. Die geeft er den voorkeur aan
ook in den vervolge consequent haar poli
tiek van neutraliteit ten uitvoer te legg°n
Verwachting: koude ochtend,
overdag zelfae temperatuur
als gisteren, gedeeltelijk be
wolkt en tijdelijk betrokken,
waarschijnlijk nog droog
weer, zwakke tot matige, in
het zuidwesten tijdelijk
krachtige, oostelijke tot zuid
oostelijke wind.
en haar vredespolitiek vastberaden ten uit
voer te leggen.
Deze politiek zullen wij in de zone van de
Zwarte Zee voeren met de zekerheid, dat
wii haar volledig zullen veilig stellen zoo
als het de belangen der Sowiet-llnie en der
met haar bevriende staten eischen.
De betrekkingen met Japan.
Over de betrekkingen van Sowjet-Rusland
met Japan zeide Molotof. dat de laatste tijd
een zekere verbetering is getreden in de Rus-
sïseh-.Tanansche betrekkingen. Dit is geble
ken uit de overeenkomst over het conflict
aan de Moneoolsch-Mandsioerijsche grens
hii Nomonhan De gevechten in dit gebied
waaraan alle wanensoorten met inbegrip
van de luchtvloot en zware artillerie deel
namen. hadden vaak een bloedig verloop.
Bovendien werd het mogeliik onderhan
delingen te openen over problemen betref
fende den Russisch Jananschen handel. Er
kend moet worden, dat de ontwikkeling van
den Russich-Tananschen goPderenruil in
overeenstemming is met de belangen van
beide staten Er is dus reden om te spreken
over een beginnende verbetering van onze
betrekkingen met Japan.
De contrabande.
Tenslotte wijdde Molotof aandacht aan de
oorlogscontrabande en de wapenuit.voer uit
neutrale naar oorlogvoerende landen. Daar
bij vermeldde hij de Russische antwoordno
ta aan Engeland en het daarin tot uiting
gebrachte standpunt. In ieder geval, zoo
ging Molotof verder zal ons land als neu
traal land alle maatregelen nemen om den
oorlog minder vernielend te maken, hem
minder fel te maken en zijn beëindiging in
het helan gvan den vrede te bespoedigen.
Van het standpunt van een dergelijk pers
pectief gezien wekt het besluit van de Ame-
rikaansche regeering fot opheffing van het
embargo op wapenuitvoer gerechtvaardig
den twijfel, aldus spr. Er kan nauwelijks
aan getwijfeld worden, dat het gevolg van
dit besluit niet een verzwakking van den
oorlog en niet een naderbij brengen van het
einde van den oorlog maar integendeel ver
sterking, verscherping en verlenging van
den oorlog zal zijn.
P.T.T. streeft naar vluggere
bediening.
De loketbediening op de postkan
toren heeft de volle aandacht van
de bedrijfsleiding, aldus lezen wij
in de zoo juist verschenen ant-
woorrimemorie inzake de P.T.T.-be
grooting 1940
Het noodige wordt gedaan om
een vlugge bediening zooveel moge
liik te verzekeren.
Ten einde na te gaan of de wacht
tijden aan de loketten binnen re
delijke grenzen blijven, wordt op
verschillende kantoren daarvan
regelmatig aanteekening gehou
den.
Huishoudster
dinqstuk.
herkent het klee-
Arbeiders die aan den grooten
rijksverkeersweg Den Haag—Utrecht
onder Bleiswerk aan het werk wa
ren. hebben Zaterdag een- zeer be
langrijke vondst gedaan, waar zij in
den beginne evenwel niet voldoende
aandacht aan hebben geschonken.
Tijdens hun werkzaamheden hebben
zij nl. uit een sloot een vrijwel com
pleet korporaaisuniform gehaald.dat
zij aan den kant hebben gegooid.
In den loop van den volgenden dag is het
bericht van deze vondst geleidelijk in het
dorp doorgedrongen en kwam ook ter ken
nis van de politie te Zoetermeer. Deze waar
schuwde onmiddell. de politie te Leidschen-
dam, die het onderzoek leidt en den rechter
commissaris in Den Haag. Zoo werd Maan
dagochtend ter plaatse de vondst bezichtigd
De jas werd onder meer vertoond aan
de huishoudster van den vermoorden vee
koopman en haar vader, die nog met den
moordenaar hebben gesproken. Beide laat
sten herkenden met zeer groote waarschijn
lijkheid het kleedingstuk als dat, wat 'de
moordenaar moet hebbên gedragen.
Men heeft de jas en de pantalon van den
uniform gevonden, alsmede een stel put-
tees. echter niet, een kepie, waarna men
nog geruimen tijd heeft gedergd, evenwel
tot nu toe zonder resultaat.
Uiteraard is de uniform ook ter beschik
king gesteld van den militairen politie-des-
kundige, die hierover belangrijke aanwijzin
gen kan geven. Het is nog niet komen
vast te staan, of er zich bloedvlekken op
de uniform bevinden.
Een groot aantal getuigen is gehoord.
DE WERELDTENTOONSTELLING.
Nederland ziet van verdere deel
neming af.
Naar wij vernemen heeft de Neder-
landsche regeering thans definitief
besloten het volgend jaar niet weder
dee te nemen aan de wereldtentoon
stelling te New York. Gisteren is de
wereldtentoonstelling gesloten, er
waren in het geheel 26 millioen be
zoekers.
37 opvarenden van vernietigd
Britsch schip aan boord.
De „Berlingske Tidende" meldt uit Oslo
naar ,et ^oors?he 8.s. „Bardaland" na
een diamatische reis is aangekomen De
bemanning vertelde, dat zij ter hooo-te van
Kaap Finisterre de 37 opvarenden van het
Bntsche s.s. „Clan Chisholm", dat door een
Duitsche duikboot tot zinken was gebracht
J Naar de Engelsche bemanning
mededeelde, was de „Clan Chisholm" met
vln rihrreaiSt?ePent0^14 °Ctober in conv°oi
van Gibraltar vertrokken. Plotseling waren
de aanvallen der Duitsche duikbooten be
gonnen. Tenminste vijf schepen van het eon-
ooi waren tot zinken gebracht.