oor De kroning van Vrouw van Frieswijk Vettere - en dus duurdere melk op de markt DE KRONIEK VAN ZATERDAG Zaterdag 21 Augustus 1954 „Koningin en Moeder van Overijsel" Beeldje gevonden in boerderij „De Tempel" Maria ter Eer Probleem veel ingewikkelder dan het lijkt Opa Schram kreeg nieuw Holland-Lour des-karretje NEDERLANDSE MOTOR- RIJDERS VERONGELUKT Export naar Duitsland Luchtafweer gaat oefenen JONGEN SPOORLOOS VERDWENEN Misdienaarsdag in Den Bosch i Zen vaak reeds in lucht explodeerden nu door het water ijn aangevreten. a voor een dergelijke niet meer uit de tiet gaat immers als De manoeuvre s vanzelf. Wanneer U r allemaal komt kij- een straaljager is lan weet U wel beter, jkt ihet tenminste in anne tij-ds, welke met sn gemoeid is. Om U te geven van de snel- r-ee dit gebeurt zij it de gehele operatie oeken, het tot stand in de verbinding en n gebeurt binnen twintig minuten. Deze -oeuvre komt in het t volgende neer: Het lig, dat eerst contact t bet tankvliegtuig, achter de tanker aan, lange leiding, die in r eindigt, achter zich De pijp, die uit de het straalvliegtuig jt nu in de trechter (token, waarna de ver- sen de twee machines en met het overpom- ,-e brandstof een aan- w-orden gemaakt. Het de band dat hiervoor oolde vliegers nodig t een dergelijke ma- ;rote vliegvaardigheid Nog een systeem dit systeem, waarbij "tanken vliegtuig zelf ang tot stand brengt, ook nog een ander t door de Amerikaanse wordt toegepast. Hier gebruik van een stij- p, die bij het tank- tan de staart is beves- pijp is voorzien van s" en kan, bestuur- akt, gericht worden op ling van het te tanken dat alleen maar vlak tanker behoeft te vlie- merikaanse Luchtmacht dit systeem op bijzon- Meteor tijdens het gefotografeerd. De eft zijn neus precies trechter geschoven. s schaal gebruik. Zij van toestellen tot tan- ebouwd en deze in spe- ank-squadrons samen- Ook in Engeland zijn i squadrons gestatio- ef en toe verschijnen ank^vliegtuigen te n aan een lange buis staart ook 'boven ons De voordelen ardelen van dit procédé te noemen. Het maakt ling van de nuttige la- bestaande lange vlieg- ogelijk en ook non-stop over lange afstanden nu worden uitgevoerd, en de stijgvlucht worden toepassen van het sy- langrijk vergemakkelijkt tliegbereik is niet langer i. Bovendien is tanken cht niet gevaarlijk; inte- het brengt het voordeel meer veiligheid bij de :t. ieken immers wijzen uit ntig procent van alle ïvallen gebeuren tijdens landing. En die worden t gebruik van vliegende tot een minimum be de „flight-refuelling" is rw, belangrijk en specta- ulpmiddel bij de lucht- inder hetwelk het nu al ;r gaat. Pagina 5 (Van onze redacteur) „De wonderbare geschiedenis van de devotie tot O.L. Vrouw van Frieswijk" zal op Zondag 12 September een hoogtepunt beleven met het kroningsfeest, zoals dit genade-oord in de voorbije eeuwen er meerdere heeft gekend. Weliswaar houden vergeelde documenten nog veel wetenswaardigs over de Maria-devotie in Salland verborgen en tientallen jaren zijn speurders bezig belangrijk doeumentatie-mate- riaal op te sporen. Doch hoe bescheiden ook de vondsten nog zijn, uit alles blijkt, dat Maria haar geliefd genade-oord niet schijnt te willen verlaten. Na de beeldenstorm in de zestiende eeuw bleven de Deventer Katholieken doorgaan met hun bedevaarten en blijkens de handelin gen der Classis van Predikanten te Deventer werd zelfs nog In 1663 geklaagd „over de bedevaarten die van Deventer uit plaatsvonden naar de H. Boom te Frieswijk." Aangenomen wordt dat het in 1920 terugge vonden z.g. boombeeldje van O.L. Vrouw van Frieswijk hier heeft gehangen. Twee jaar geeft hjj in de dienst (Bedenkt IJ dat eens even) Wat is 't aandeel dat U geeft? (En wat kunt U geven??) Steun de PARADE-collecte van Katholiek Thuisfront! Reeds eerder hebben wij een en ander gepubliceerd over de*1 vondst van dit beeldje in 1922 door de niet- katholieke arts J. G. Houwink tijdens een ziekenbezoek in de boerderij „De Tempel," dat na de woelige hervor ming de katholieken tot schuilkerk diende. Vermoedelijk dateert 't beeld uit de 15e eeuw en volgens sommige kenners moet de bekende beelden snijder Tilman Riemen uit Hildes- heim bij Hannover, Maria's mantel hebben gesneden. In haar rechter arm houdt Maria met een onbeschrij felijke glimlach vol trots haar kindje vast, dat tussen zijn handjes een drui ventros klemt als een voorafbeelding van het Goddelijk zoenoffer voor de mensen, voor wie het later zijn God delijk bloed als druivensap zo rood, zal geven. Op aanwijzing van deskundigen heeft wijlen pastoor J. J. v.d. Burg het beeld laten ontdoen van de oude polychromie in blauw, rood en goud, waardoor het prachtige warm bruine eikenhout te voorschijn kwam. Ande re kenners betreuren het dat de oude verflagen hoewel ernstig bescha digd zijn verwijderd, omdat dit soort beeldjes uit het vroeg-Gotisch tijdperk zo zeldzaam zijn in de Nedcr- Rjjnse landen. Opbloei Maria-devotie Het is wonderbaarlijk hoe hier de devotie tot Maria telkens weer her leefde. Reeds in 770 stichtte St Le- buinus nabij Deventer een houten kerkje met rieten dakbedekking toe gewijd aan de H. Maagd Maria. Een oude kroniek verhaalt, dat in deze kerk 0,L. Vrouw ter Zonne vereerd werd. In de middeleeuwen waren er reeds bedevaarttochten naar Fries wijk en toen na de hervorming de ka tholieken in 1767 meer vrijheid var; godsdienst kregen, werd in Schalk haar de „Broederschap van de Aller heiligste Rozenkrans" opgericht waartoe zelfs katholieken uit Zwolle Kampen, Zutphen, Twente, Amster dam, Schokland, de Gelderse Achter hoek en Brabant zich lieten inschrij ven. Op het feest van de Allerheilig ste Rozenkrans kon te Schalkhaar een volle aflaat verdiend worden. Als Paus Leo XIII deze volle aflaat aan meerdere kerken ook in Overijsel verbindt, wordt de toeloop naar Maria's bedeoord vanzelf minder. In 1921 werden de laatste leden inge schreven in de Broederschap Maria têrug onder haar volk Daarna volgt in 1922 de ontdekking van het beeld van O.L. Vrouw van Frieswijk. Oude documenten met kostbare aanwijzingen worden ge vonden. Pastoor v.d. Burg en pastoor de Jong geven het beeld een plaats in de pastorie. Pater ter Eilen O. Carm. doet nieuwe ontdekingen en in 1953 achtte pastoor D. van Wjjk het tijd stip gekomen om Maria van Frieswijk weer tot haar volk te doen terugke ren. Hij liet achter in de kerk een fraaie nis bouwen en sedert een jaar zetelt daar O.L. Vrouw van Frieswijk waarvoor plaatselijk een diepe devo tie opbloeide. Toen de geschiedenis van deze oude bedevaartplaats meer en meer naar buiten doordrong en in de eerste helft van December in een Encycliek het Mariale Jaar werd aangekondigd, waren het leden van de kath. sociale organisaties in Deventer, die dezelfde maand nog een bedevaart hielden naar O.L. Vrouw van Frieswijk. Se dertdien hebben dit jaar meer dan tienduizend pelgrims uit Salland en Twente dit genadeoord, bezocht. Geheel uit particuliere initiatieven herkreeg in slechts luttele maanden Schalkhaar zijn betekenis als genade oord van O.L. Vrouw van Frieswijk. Parochianen brachten goud, diaman tjes en edelstenen bijeen voor een gouden kroon en toen op 8 Juni 1954 het Hoogwaardig Kapittel van St Pie- ter aan Mgr Dr B. J. Alfrink, Aarts bisschop-coadjutor van Utrecht, machtiging verleende omr namens voornoemd Kapittel te Rome de zo vurig begeerde plechtige kroning te verrichten, werd terstond de datum voor deze historische plechtigheid vastgesteld. „De Koningin en Moeder van Overijsel" zal hiermede de enige gekroonde Madonna in heel het aarts bisdom zijn. Een votiefkapel De situatie ter plaatse is niet een voudig. Er is achter in deze kerk niet voldoende ruimte. Reeds overwegen de katholieken van Salland naast de kerk een votiefkapel te stichten. Ook worden plannen gesmeed voor een nieuwe „Broederschap vah O.L. Vrouw van Frieswijk". Voorts zal de gouden kroon waarin thans een dia mant en een edelsteen zijn gezet, met meerdere edelstenen getooid worden. Pastoor van Wijk heeft er reeds enige ontvangen en wanneer een voldoend aantal stenen bijeen is, zal het gou den kroontje opnieuw verfraaid wor den. IS aar Twente Als inleiding op het grote kronings feest op 12 September te Schalkhaar, gaat de beeltenis van O.L. Vrouw van Frieswijk met grote luister naar de Kroezeboom in Fleringen om enige Het nu nu nog ongekroonde beeld van O. L. Vrouwe van Frieswijk te Schalkhaar, dat op 12 September plechtig gekroond wordt. uren temidden van haar volk in Twente te verblijven. Op 12 September zal O.L. Vrouw van Frieswijk uit handen van Utrechts Bisschop' de kroon ontvan gen in het- processiepark achter de parochiekerk in Schalkhaar. Des morgens om 10.30 uur is er een Ponti ficale H. Mis door Z.H. Exc. Mgr. Dr J. O. Smit met predicatie door de Celebrant; om 2.30 een plechtige op dracht met pontificale assistentie van Mgr Dom C. P. Tholens O.S.B.; om 4.30 gaan de autoriteiten vanaf de pastorie van de St Lebuinuskerk via de traditionele bisschopsweg naar Schalkhaar; om 5 uur welkomstrede door pastoor D. van Wijk, gevolgd door een vlaggenhulde van de Kath. organisaties uit de provincie Over ijsel; om 6 uur de plechtige kroning door Mgr Dr B. J. Alfrink en wijding van de Banier van O.L. Vrouw van Frieswijk (de banier bestaat uit drie banen, n.l. twee gele en een golvende blauwe baan en in het luidden in rode uitvoering de afbeelding van O.L. Vrouw van Frieswijk, zodat hierin de kleuren van het Overijselse wapen zijn verwerkt) en om 8 uur openbare huldebetuiging aan O.L. Vrouw in het geïllumineerde park. De dag van het feest van de Heilige Naam Maria wordt voor heel katho liek Overijsel een onvergetelijke glo riedag voor de Moedermaagd. MORGEN is het de feestdag van het Onbevlekt Hart van Maria. Tien jaar geleden heeft Paus Pius XII dit feest ter ere van de Moeder-Maagd ingesteldals een aanleiding temeer, om ons bijzonder aan Haar toe te wijden en ons bij zonder tot Haar te richten met onze verering en onze noden. Meer dan ooit is er voor Katholiek Nederland aanlei ding en reden, dit feest mor gen extra mee te vieren met de Kerk. Katholiek Neder land gaat immers morgen een buitengewone hulde brengen aan de Moeder Gods, in de Nationale Maria-hulde in de stad van de Zoete Lieve Vrouwe, den Bosch. Dat is het hoogtepunt van onze Maria verering in dit genadevolle Maria-jaar. Er zullen vele duizenden naar den Bosch gaan, maar nog meer tiendui zenden is het niet gegeven deze hulde mee te maken. Men zal echter practisch in alle parochies gelegenheid vinden, het hart op deze dag bijzonder te verheffen tot God en tot Zijn Heilige Moe der. Op die wijze kan inderdaad geheel Katholiek Nederland zich verenigen met de hulde, die in de hoofdstad van Nrd- Brabant aan Maria wordt ge bracht. Het mag haast wel overbodig genoemd worden, nog eens een extra woord van aanbeveling te schrijven voor een werkelijk-algemene deel name van alle katholieken aan deze Maria-hulde op deze dag. Wie zou zich onbetuigd willen laten, nu in dit Maria- jaar op deze wijze door de Bisschoppen een oproep wordt gedaan, om zich ge meenschappelijk vanuit de gehele Kerkprovincie tot de machtige Moeder-Maagd te richten? Wij hebben de plicht, Haar de eer te geven, die Haar als de Moeder van Gods Zoon toekomt. Wij hebben de plicht, Haar deugden zoveel mogelijk na te volgen. Wij hebben de kans, onze noden en verlangens aan Haar voeten neer te leggen, in de overtuiging ten over vloede, „dat het nooit gehoord is, dat iemand, die tot Haar zijn toevlucht neemt, onver hoord zal blijven." Wie zal op zijn post willen ontbreken, als morgen de legioenen van tien duizenden „sub tuum praesi- dium", onder bescherming van Maria, een heilig geweld aandoen? 's GRAVENHAGE, 20 Aug. Het ligt in de lijn der verwachtingen, dat over het percentage vet, dat in de drinkmelk van Nederland zit en zitten zal, nog veel overleg zal moeten worden gepleegd. Bij deze kwestie zijn verschillende belangengroepen betrokken. Aller eerst wel de veehouders, die hun dagelijkse hoeveelheid verse melk zo voordelig mogelijk van de hand wensen te doen. Indien men daarbij in aanmerking neemt, dat in ons land jaarlijks twee milliard liter melk wordt opgedronken, dan is het duidelijk, dat het de boeren en daarmee de Stichting voor de Landbouw niet onverschil lig kan laten, welk percentage vet in de drinkmelk zit. Ieder half of heel percent vet meer in -de drinkmelk betekent verkoop van dit melkvet, mits door een eventuele prijsverho ging de verkoop van drinkmelk niet terugloopt. Dit nu is een kwestie, die nog buiten het vraagstuk van voedingswaarde en smaak van vettere drinkmelk, bijzonder moeilijk te bekijken is. Op -grond van het tegenwoor dige stelsel van beheerste lonen, en prijzen zou men de conclusie kunnen trekken, dat verhoging van het vetpercentage en dus van prijs een vermindering van verkoop, dus van verbruik van drinkmelk, ten gevolge z-ou kun nen hebben. Dit nu zou beteke nen, dat de voorziening van be langrijke eiwitten en mineralen in het gedrang zou komen, ter wijl deze door sommige deskun digen toch al aan de lage kant wordt geacht. Beziet men verder het streven om ons volk door verruiming van inkomens en be lastingverlagingen een grotere koopkracht te geven, dan kan men zich voorstellen, dat bij Het thans al meerdere malen gesig naleerde gebrek aan voldoende koopkracht, verantwoordelijke figuren huiverig zijn om de prijs van drinkmelk door een hoger vetpercentage op te voeren en daarmee wellicht .het verbruik van drinkmelk te benadelen. Voor verhoging De melkverwerkende industrie is een andere belangengroep, die zeer geporteerd is voor verho ging van het vetpercentage in de drinkmelk om af 'te komen van de grote overschotten melk vet, die veelal in de vorm van roomboter aan de markt komen. Deze moeilijk verkoopbare voor raden boter drukken de alge mene boterprijs, ook bij de uit voer, waardoor verliezen worden geleden. Het feit, dat de Neder landse drinkmelk, behalve in Zeeland, slechts 2.5 -per-cent vet bevat, terwijl verse melk gemid deld 3.7 percent bevat, brengt onderhandelaars bij besprekin gen over verkopen van boter naar het buitenland vaak in een moeilijke positie, omdat men on ze boterfabricage als „gefor ceerd" beschouwt. D-e „uitwijk-mogelijkheid" om het overblijvende melkvet, dat in de vorm van boter niet ren dabel is, in geconserveerde vorm of' als vette melkpoeder van de hand te doen, is volgens indus-, trie- en handelskringen niet vol doende. De opheffing van het mengverbod van margarine met boter, waardoor het is toe-gestaan om in -voor uitvoer bestemde margarine tien percent room boter te mengen, is -bij dezui vel industrie niet in goede aarde gevallen. Men is van oordeel, dat zulks de goede naam van de Nederlandse roomboter elders schaadt. Nu bestaat -door een ingewik keld stelsel van compensaties en heffingen wel de mogelijkheid om verliezen op bet en-e product met inkomsten op het andere product te dekken. Nu echter -het boter-oversch-ot naar veler mening onrustbarend wordt, acht men deze dekkingen niet voldoende-. Een groot deel van de zuivel industrie, in het bijzonderde coöperatieve, acht verhoging van het percentage vet in de drink melk tot drie percent afdoende om het boteroverschot kwijt te raken. Het ministerie van Land bouw acht de prijsverhoging van drinkmelk, die hiermee gepaard zou gaan, niet te verantwoorden verwacht. op grond van het huidige loon peil en verhoging van het vet percentage niet noodzakelijk voor de volksvoeding. Sommiger gedachten gaan uit naar het handhaven van het vet percentage van 2.5 percent, waarnaast volvette melk in de handel zou mogen worden ge bracht. Dit zou tot -gevolg heb ben, dat de boeren, die thans de plicht tot het leveren van melk aan de drinkmelkbedrijven of de andere zuivelfabrieken hebben, dan zelf ook volvette melk aan particulieren zouden mogen le veren. De industrie vreest, d-at een Yhaos daarvan 'het gevolg zou zijn, ook al omdat de boeren, die dan rechtstreeks aan parti culieren zouden -leveren, hun volvette m-elk zonder de volle winstmarges van consumptie- melkbedrijven en slijters zoud-en kunnen afzetten, hetgeen voor de groep van consumptiemelk fabrieken en slijters wel eens uiterst nadelig zou kunnen zijn. Hoe uit deze uiterst ingewik kelde zaak met tegengestelde be langen een oplossing moet wor den geconstrueerd is een vraag, die waarschijnlijk alleen na veelvuldig -gem-een overleg zal kunnen worden beantwoord. Of het moest zijn, dat van de kant van de overheid een eenzijdig besluit zal worden genomen, het geen door boeren en bedrijfs leven voorshands niet wordt Gistermiddag heeft Opa Schram zijn nieuwe wagentje aan de Thorbeckelaan te Alme lo thuis bezorgd gekregen en hij is er dolblij mee. Dit wa gentje zal zijn sinaasappelkist op wielen, waarmee hij naar Rome trok, moeten vervangen. Eerst waarschijnlijk op zijn ronde door Nederland en daar na naar Lourdes. Misschien neemt hij het karretje ook wel mee, als hij over enkele dagen start voor de ronde van Over ijsel. Opa kreeg het cadeau van de heer Staals uit Eindhoven. Deze ontmoette hem toen opa op te rugreis was uit Rome. De heer Staals, die een autospuitinrich- ting heeft, zag natuurlijk on middellijk het gammele wagen tje, dat onderweg 16 keer moest worden gerepareerd. „Opa, u krijgt van mij een nieuw. Gra tis en om niet", zei de spontane heer Staals toen. Een kinder wagenfabriek uit Eindhoven vond het toen een hele eer om de vier wielen plus een reserve wiel te mogen leveren. En zo mocht Opa Schram dan gistermiddag zijn nieuwe aan winst bekijken: een pracht van een karretje, verend, licht op kogellagers lopend, geheel van staal en met een „schuifdak". Door deze deksel weg te schui ven, kan het wagentje worden geopend. Een slot verzekert opa's bezittingen tegen grijp grage handen. Het is crème ge spoten en met grote letters staat erop „HollandLourdes". Een rood-wit-blauwe band geeft opa's nationaliteit nog eens duidelijk aan. LUIK, 20 Aug. Twee Nederland se motorrijders werden vanmiddag tussen twee auto's omvergereden op de weg Luik-Verviers. Het waren Jakob Roszbach, 25, en zijn vrouw, geboren Carmelia Louvin, 25, beiden uit Rotterdam. Volgens de doktoren in het Hospi tal de Bavière heeft mevrouw Rosz bach een beenfrhetuur terwijl haar man aan het hoofd en het rechter been gewond is. BONN, 20 Aug. De Westduitse invoercommissie heeft Vrijdag invoer uit Nederland toegestaan tot een be drag van D.M. 3.3 millioen. De verde ling van dit bedrag is als volgt: D.M. 1.75 millioen voor invoer van kousen en sokken, D.M. 250.000 voor rubber producten van allerlei aard, D.M. 775.000 voor papier- en cartonpro- ducten, DdVf. 500.000 voor binnen- en buitenbanden voor automobielen, en D.M. 25.000 voor huishoudelijk linnen. DE VlAiCANTIES raken ten einde. De acti- viteiten van de katholieken in het openbare leven vragen weer de belangstelling, hoewel er weinig „vacantie" geweest is op dit punt. Het zal er dus in de komende maanden in de aller eerste plaats om gaan, de inhoud en strekking van het Bisschoppelijk Mandement in de practijk te brengen, na voortgezette voorlichting en be spreking van dit belangwekkende stuk, dat nog steeds de aandacht blijft trekken in katholieke en niet-katholieke kringen. Zo is het ook een punt van bespreking geweest op de bekende jaarlijkse sociale studie-dagen van Rolduc, waarover wij sinds enige jaren de gewoonte hebben, hier een nabeschouwing te geven. Daar is temeer reden voor ook nu, omdat het eigenlijke onderwerp was de betekenis van de -democratie en' alles wat „daarom en daaraan is". Immers, juist tegenover het Man dement heeft men, veelal van niet-katholieke zijde, maar ook wel uit het eigen roomse kamp, critiek uitgeoefend terwille van wat hen als de zuivere de mocratie besdhouwt. Er zijn zekere groepen en groeperingen, die de gevolgen van het Mandement zo in strijd achten met de democratie, dat zij daaraan tegenover de katholieken politieke con sequenties willen verbinden. Er zijn over deze en andere zaken in Rolduc aardige dingen gezegd, waarvan het -de moeite loont, ze samen te vatten, s tellig tot lering van ons lezend publiek Daar hebben wij allereerst de uiteenzetting van pater dr. Walgrave O.P. een befaamde wijsgeer uit België, die een helder betoog leverde over de wortels van de democratie. Hij ging dus tot de Griekse herkomst van het woord terug, maar niet alleen om het wóórd is het toen gegaan, maar vooral om de zaak. Wat hij ver telde, kan in de boeken worden teruggevonden, maar lang niet iedereen is in staat of in de ge legenheid, de boeken te raadplegen en ook daarom zijn dergelijke welken als in Rold/uc, en sinds vele jaren ook in andere bisdommen en op andere wijze worden gehouden, zo nuttig en doeltreffend. Pater Walgrave nu begon met te vertellen, dat een cultuur, een volk, iets groots presteert, als zij voor een grote moeilijkheid gesteld wordt. Zo vond Griekenland de democratie, toen het volk, door de Perzen van het land werd verjaagd en de steden binnen vluchtte. Mensen van allerlei slag en traditie hebben toen samen gedacht över een nieuwe levensvorm, die het best zou zijn voor allen. Pericles heeft deze vorm vastgelegd in een beroemd geworden rede: het bestuur moest be rusten bij allen, arm en rijk. Ieder kreeg een gelijk recht en -gelijke kans, naar zijn -bekwaamheid. Sommigen die het scheppend denken bezitten, wa ren voorbestemd om initiatief te nemen, de ande ren hadden het recht hen en hun denkbeelden te beoordelen. Het is dus bestuur voor en door- het volk. „De innerlijke geest was het leven in vrij heid, ieder naar eigen aard. Critiek op bestuurders werd openlijk geuit. De vrijheid eiste echter eer bied voor de wetten en recht op bescherming van de zwakken. Volgens de inleider was dit mogelijk volgens de formule: het geheim van het geluk is de vrijheid, het geheim van de vrijheid is -de moed, die verkregen wordt door opvoeding. Geluk, vrij heid, moed, opvoeding is de trots die de Griekse democratie uitmaakt en het is toch wel nuttig, deze theorie eens te overwegen, omdat het hier in elk geval gaat over de oorsprong van de demo cratie, zoals in latere eeuwen is her- en soms mis-vormd Heeft de democratie, politiek gezien, dus als basis de innerlijke vrijheid, er is een groot verschil tussen de eigenlijke Griekse demo cratie en die van latere liberale inslag, van de negentiende eeuw. Deze neemt als uitgangspunt het individu', zoals het ter wereld komt. De klassieke opvatting van de Griekse democratie is feitelijk, als uitgangspunt te nemen „de persoonlijkheid als opgave". De geboren mens is nog onvrij, niet rijp voor politieke vrijheid. De persoonlijkheid is een verworvenheid van eigen inspanning en opvoeding, die als zij geslaagd is, „rijpheid van politiek leven geeft." Ook bij de Grieken is deze schone theorie niet geheel verwezenlijkt. Ook daar kwam, wat men populair zou mogen noemen „de menselijke hebbelijkheid" naar voren. Machtsstrijd, heers zucht, voorkomende uit hoogmoed, wat de Christen ziet als terug te voeren tot de erfzonde. Dan is er de taak en de roeping van het Christendom, en wij heben op deze plaats al eens eerder gewezen op de uitspraken van Paus Pius II, die voor 'de moderne tijd de grondslag van de democratie ziet in het Christendom. Wij verwijzen naar de befaamde Kerstrede van de H. Vader, van 24 December 1944. Daarbij sloot de voornaamste stelling van pater Walgrave aan: „Democratie als enkele staatsvorm is een slag in de lucht. Zij is er met een vrije ge meenschap van volwassen personen, zij kan niet bestaan onder primitieve of onvolgroeide mensen. Eerste taak van hen, die de democratie willen, is de opvoeding tot verantwoordelijkheid en vrijheid def burgers". Dit laatste houdt dus als kern in, de podracht, om elke gelegenheid aan te grijpen, die opvoeding te volbrengen en te voltooien, en dus tot vorming, ontwikkeling en voorlichting te ko men, nog meer en nog beter, dan in ons land al reeds het geval is, in sociaal, cultureel en politiek opzicht. Dat betekent ook, vast houden aan de Christelijke leer, zoals die ons door bevoegden wordt voorgehouden. Want, zo zei ook pater Wal grave, „het Christendom geeft gemeenschap met God aan elke mens en daardoor een verheven waarde en gelijkheid aan allen; het verandert de wet in de lliefde, en liefde bindt in vrijheid".... Waaruit is nu de huidige Europese demo- ie cratie ontstaan? Uit de wortels van Grieken land en het Christendom. In dit Europees democratisch ideaal staat de gemeenschap niet tegenover de persoon, maar is van de personen zoals ze zijn en worden, door de vrije vereniging onder elkaar. Zo stelt het pater Walgrave tenslotte die de crisis in de democratie in Europa ziet als volgt: ons tijdperk met zijn snel tempo en zijn technische ontwikkeling neigt ertoe, de mensen onvolwassen te houden, terwijl de democratie vol- ontwikkelde, vrije gemeenschapsmensen eist. En weer: wil men de democratie waarmaken, dan is dit onze taak: de toekomstige generatie opvoeden tot vrijheid en persoonlijkheid. Dat ligt tenslotte ook in de opdracht van het Mandement, dat wij niet mogen nalaten van zeer vérstrekkende aard te noemen. Zo zag het ook aalmoezenier Roncken, die de grote doctor Poels opvolgt ook als leider van. de studiedagen van „Rolduc" en zijn geest daar le vend houdt. Het Mandement geeft heldere en klare richtlijnen, wij moeten meer aandacht schenken aan de eigenlijke inhoud ervan, want er worden ons „Verantwoordelijkheden toegewezen, die ons allerminst zelfverzekerd kunnen maken," aldus aalmoezenier Roncken, die er nog eens op wees, dat het allervoornaamste is: de christelijke geest, die gewekt en onderhouden moet worden, bij de leiders en de leden. In het kader van het hoofdthema „Christendom en Democratie", vallen er nog wel een paar „pittige" uitspraken vast te leggen van verschillende andere inleiders. Zo deze van dr A. J. M. Cornelissen te Nijmegen, die betoogde: „Zij, die in 1946 in Nederland een nieuw type van politieke partij schiepen, welke uitging boven de onvrucht baar geachte tegenstelling neutraal-confessioneel en dit novum voorstelden als een zegenrijk democra tisch initiatief, copieerden daarmede een utopie, welke reeds een slordige vierhonderd jaar geleden* deel uitmaakte van de Europese politieke theorie en praktijk" En dan betoogde dr Cornelissen ook nog, dat de democraten uit het midden van de twin tigste eeuw geestverwanten blijken te zijn van iemand als Machiavelli, die in Italië op zijn manier voor eénheid pleitte en als een voorloper, van het fascisme kan worden beschouwd; de in leider vond dit, daar Machiavelli voor die demo craten de incarnatie is van het anti-democratisme, „een van de pijnlijke verrassingen wellke de ge schiedenis bereidt aan hen, die haar niet kennen" Dr Cornelissen waarschuwde ook tegen het geval, dat de z.g. „milieu-katholieken opleveren die denken met hun gedrag te kunnen volstaan, omdat zij in een katholieke omgeving wonen. Maar zij vergeten, dat dit niet voldoende is, ook niet, om de door de Bisschoppen kras veroordeelde scheiding tussen geloof en leven, tussen godsdienst en maatschappij. „De gehele wereld, ook de staat, is ons milieu, dat wij hebben te kerstenen, niet -met woorden alleen, maar ook met de daad". Want, aan die scheiding dreigt ook de moderne demo cratie ten onder te gaan, omdat moraliteit en ver antwoordelijkheidsbesef, zonder welke geen demo cratische staat mogelijk is, „slechts daar bestendig volksbezit kunnen zijn, waar de christelijk-katho- lieke overtuiging leeft." Behalve o.a. de inleiding van prof. dr J- E. P. van Boxtel uit Nijmegen, die een sociaal-wijsgerige beschouwing gaf over het wezen der democratie, waren er in verschillende lessen nog wat practische graantjes te pikken.... Wij denken aan het betoog van drs H. Janssen, de algemeen secretaris van de S.E.R., die in zijn les over de democratie in het sociaal-economisch leven vaststelde: „Een van de ongelukkigste dingen bij de totstandkoming van de Publiekrechtelijke Bedrijfsorganisatie is de over drijving der pariteitsgedachte. Op dit punt is men blijkbaar nog niet over de klasse-instelling heen. Het getal mag niet alleen beslissend zijn, ook de kwaliteit moet hierbij een rol spelen." En een andere Jansen, nl. de heer mr F. M. J. Jansen, een der directeuren van de Staatsmijnen, waarschuw de tegen overschatting van z.g. democratische rege lingen in de P.B.O., die hij door de zegenrijke wer king van het Mijnstatuut kent. Hij prees die wer king vooral op het sociale vlak, maar waarschuwde ten aanzien van het economische tegen aantasting van -de vrijheid van de ondernemer en tegen een teveel aan bureaucratie. Een schriftelijk vast gelegde orde kan het persoonlijk bewind nooit geheel vervangen! En de onderneming heeft vrij heid nodig om zijn verantwoordelijkheid te kunnen dragen, die niet vervangen kan worden: een vrij heid, die staat in redelijke verhouding tot de aan hem gestelde eisen. Maar dan moet die leider ook een persoonlijkheid zijn, met ruimte van geest, initiatief en verbeeldingskracht. En dan was er tenslotte nog een interessante beschouwing van prof. Romme, welke echter een nadere beschou wing, hier of elders, verdient. Met Kon. Luchtmacht 's-GRAVENHAGE, 20 Aug. Binnenkort zullen de Koninklijke Luchtmacht en de Luchtdoel-artil lerie gedurende drie dagen geza menlijk oefenen boven het Neder landse grondgebied. De oefening, genaamd „Lucifer", te houden op 31 Augustus, 1 en 2 September a.s., heeft ten doel de verdediging van de nationale sector met de thans ter beschikking staande middelen. In het bijzonder beoogt de oefening de samenwerking van luchtmacht en luchtdoelartillerie, de verdedi ging tegen laagaanvallende vlieg tuigen van zee uit, het gebruik van vliegbases in oorlogsomstandighe den en de scholing van het korps luchtwachtdienst. De deelnemende Nederlandse luchtstrijdkrachten zijn verdeeld over eigen troepen - squadrons Meteors - en over vijandelijke troepen - squadrons Thunderjets. Canadese Sabres versterken de eigen troepen, Engelse Venoms en Sabres behoren tot de vijandelijke. Alle vliegbases van de Konink lijke Luchtmacht en de vliegbasis van de Koninklijke Marine te Val kenburg zijn bij deze oefening in geschakeld. HILVERSUM, 20 Aug. De com missaris van politie te Rijswijk (Z.H.) verzoekt namens de ouders de opspo ring en terugbrenging van de min derjarige Peter Rodenrijs, geboren te Rijswijk (Z.H.) 2 Februari 1947, wo nende te Rijswijk. Het kind verliet 19 Augustus 1954 omstreeks 12.30 uur de ouderlijke woning. Om 17.00 werd de jongen nog gezien in een melkfa briek in Rijswijk. Sindsdien is het kind spoorloos verdwenen. Een on geluk wordt gevreesd. DEN BOSCH, 20 Aug. Van daag hebben 2100 misdienaars, 1800 uit het Bossche diocees en 300 uit andere diocesen in ons land, in de Brabantse hoofdstad een mis dienaarsdag gehouden. In de mach tige St. Janskathedraal werd des morgens een pontificale H. Mis opgedragen door de bisschop van 's-Hertogenbosch, Mgr. W. B. A. M. Mutsaerts. Onder deze H. Mis heeft de bisschop de grote schare mis dienaars voorgehouden, dat zij ver toefden in de heerlijke kathedraal, waar de Zoete Moeder wordt ver eerd. De bisschop bond de jongens op het hart hun belangrijk werk aan het altaar correct en met veel eerbied te vervullen. Zelf was Mgr. ook eens misdienaar geweest en toen heeft hij O.L. Heer ge vraagd priester te mogen worden. De bisschop hoopte dat uit de ver zamelde schare misdienaars ook een aantal jongens straks als pries ter het altaar moge bestijgen. Voorafgegaan door de drumband van de Verkenners trokken allen vervolgens naar de veemarkthal len. Daar werden zij toegesproken door de generaal der misdienaars, pater E. Mettrop. Tenslotte bleven de duizenden jongens nog enkele uren bijeen, genietend van een ont spanningsprogramma, waarna zij enkele bezienswaardigheden van fle Hertogstad bezochten.

Kranten Regionaal Archief Alkmaar

Noordhollands Dagblad : dagblad voor Alkmaar en omgeving | 1954 | | pagina 5