DE SINT BARTHOLOMEUSNACHT IN 1572
;ehoorde misdaad kostte tienduizenden
Franse protestanten het leven
Gevluchte Hongaarse studenten
genieten van hun vacantie
HELGOLAND
chaos
een
2>, t aclcjcióten h i
herrijst
van puin
uit
Aanleiding, verloop en gevolgen
Heerlijke rust in Brabant
tomen weer
voor
1940
^Jlelcj,o(and
Hartelijkheid
Zaterdag 21 Augustus 1954
Pagina 7
De naam van de overi
gens aan velen onbekende
Apostel St. Bartholomeus
lieeft een afschrikwekken
de klank gekregen door de
nacht, die in 1572 aan de
viering van zijn feest voor
afging. De St. Bartholo-
meusnacht, is een kort be
grip geworden van wraak
zucht en moordlust, een
- ongegronde - aanleiding
tot de felste verwijten aan
het adres van de Katholieke
Kerk, een gebeurtenis te
vens, die zijn invloed heeft
laten gelden in de Franse
en zelfs in onze Vaderland
se Geschiedenis. De heers
zucht en de wrok van Ka-
tliarina de Medici vormde
de voornaamste aanleiding
tot deze ongehoorde slach
ting.
Het Calvinisme had in Zwit
serland ontstaan ook zijn weg
gevonden in Frankrijk. De Franse
Koningen, vooral "na Frans I, die
door een Concordaat met de Paus
het recht kregen de Bisschoppen te
benoemen, werkten de Hervorming
tegen, omdat zij hierin een ver
mindering zagen van hun macht.
Toch vormden zich verschillende
Calvinistische gemeenten; ook le
den van de lagere en hoge adel
gingen naar het Protestantisme
over, daarbij zelfs de Bourbons,
prinsen van den bloede en aan de
koning verwant.
Hendrik II, gehuwd met Katha-
rina de Medici, sterft plotseling in
1559. Zijn oudste zoon (echtgenoot
van Maria Stuart) aanvaardt nu als
Frans II de regering, maar hij
sterft reeds na één jaar, kinderloos.
Opvolger is nu de minderjarige
Karei IX, zijn broer. De regering
is nu practisch in handen van hun
moeder, Katharina de Medici, we
duwe van Hendrik II. Zij wil de
macht in handen houden door de
partijen tegen elkaar uit te spelen:
de katholieken (Guises) tegen de
Protestanten (Bourbons). Verraad
en list kenmerken haar politiek.
Maar als in 1562 enkele protestanten
(Hugenoten) door de Guises ver
moord worden (Bloedbad van Vas-
sy) grijpen de Protestantse edelen
naar de wapens: de godsdienstoor
log begint. Beide partijen hebben
hun relaties met het buitenland, de
Guises steunen op Spanje, de Hu
genoten op Engeland en de Duitse
Protestanten. Vooral de „Vier
Hendrikken-oorlog" (die van Bour
bon en Condé, contra die van
Guise en Anjou) vergde veel van
de krachten van het land. Frank
rijk was op weg het slagveld van
de Europese machten te worden.
Het is vooral de verdienste geweest
van Admiraal de Coligny, dit in te
zien en er een eind aan te maken.
Deze overtuigde Calvinist zag in
de actie naar buiten het beste mid
del om de vrede naar binnen te
herstellen. Door Spanje aan te val
len en de Zuidelijke Nederlanden
van Alva te bevrijden gaf hij de
oorlogszuchtige edelen werk.
Om zjjn plannen te verwezenlij
ken ging hij contact zoeken met de
opstandige partij in Nederland. Lo-
dewijk van Nassau legde Karei IX
het plan voor, Vlaanderen aan
Frankrijk te brengen, door de op
stand in de Nederlanden te steu
nen. Tenslotte werd hij de contact
man tussen Karei en de Coligny
en de vrede werd gesloten. Een hu
welijk zou de binnenlandse vrede
bezegelen: Hendrik van Bourbon,
Hugenoot, zou trouwen met Mar-
garetha, zuster van Karei IX.
De Coligny kwam nu weer aan
het hof, werd met geschenken
overladen en had veel invloed op
de koning. Dit verdroot Katharina,
Kareis moeder, bovenmate. Zij zag
haar invloed tanen en weet dit aan
de Coligny. Ook in Rome werd men
bang voor Frankrijks verdere hou
ding als Katholieke mogendheid,
die toenadering zocht tot de Tur
ken en tot de Protestanten in
Duitsland, om voor Hendrik van
Anjou de kroon van Polen te ver
werven en voor Karei IX de kei
zerskroon, na de dood van Maxi-
miliaan II Zo hoog waren Frank
rijks aspiraties!
Intussen werden er te Rome on
derhandelingen gevoerd over het
huwelijk tussen de Protestantse
Hendrik van Bourbon, Koning van
Navarra en de Katholieke Marga-
retha. De Paus weigerde dispen
satie. De koning dreigde zijn zuster
in een Protestantse kerk te zullen
laten huwen, als de Paus niet toe
gaf. Zover kwam het niet: wel gaf
de Paus niet toe, maar Kardinaal
Bourbon zegende het huwelijk in.
Eigenaardig ging het wel: Marga-
retha sprak het jawoord niet uit,
maar knikte slechts met het hoofd,
dat de Koning naar voren drukte;
Hendrik woonde de Huwelijksmis
niet bij. De bruidegom en de Prins
van Condé waren met achthonderd
edelen naar Parijs gekomen, ook de
Guises en hun gevolg waren er;
zij hadden zich voor de Koning met
de Coligny moeten verzoenen. Die
waande zich op het hoogtepunt van
zijn macht: de toebereidselen voor
de oorlog tegen Spanje waren vol
tooid, de Nederlanders wachtten
reeds, de Koning had nog een paar
dagen uitstel gevraagd, om rustig
feest te kunnen vieren. Zonder
argwaan maakte men plezier, ter
wijl in het koninklijk paleis een
verschrikkelijk moordplan werd
uitgebroed.
Want Katharina, hoe vriendelijk
zij uiterlijk ook tegenover de Co
ligny was, had haar rekening met
hem niet vereffend en haar wrok
niet opzij gezet. Zij wilde heersen
en de Coligny was daarvoor een
sta-in-de-weg. Zij nam contact op
met de weduwe van Frans II de
Guise, die de moord op haar man
aan de inblazingen van de Coligny
toeschreef, en niet weinig op de
admiraal gebeten was. Zij wilde de
admiraal hoogsteigenhandig met
Een afbeelding van de slach
ting, die in de nacht van 24
Augustus 1572 te Parijs werd
ontketend. Hendrik de Guise
staat voor het huis en kijkt
naar het lijk van de Coligny,
dat uit het raam geworpen
wordt. De tekening is van
een ooggetuige.
een pistool doodschieten, maar men
vond het toch beter, daarvoor maar
een scherpschutter te huren.
Deze loerde drie dagen op de
admiraal en toen hij hem tenslotte
onder vuur kon krijgen, raakte hij
slechts zijn arm en verwondde
hem. De koning was gebelgd, hij
deed het voorkomen of de niet he
lemaal juist gemikte schoten hém
evenzeer getroffen hadden. De
koning bezocht de admiraal, die
hem dringend bezwoer, zelf toch
weer alle macht in handen te ne
men. Voor Katharina was dit alles
slechts een prikkel om nu niet
alleen de Coligny maar ook zijn
aanhangers uit de weg te ruimen.
De falende scherpschutter werd "zo
oorzaak van de bloedige St. Bartho-
lomeusnacht. Wat hem op de St.
Hippolytusdag mislukt was, vond
de volgende dag, op de Apostel
vigilie vorm in een grootscheepse
samenzwering. Die middag beraad
slaagde de koningin met een zes
tal rijksgroten over het plan, alle
Hugenoten, nu toch in Parijs bij
een, te doden. Maar eerst moest
de Koning gewonnen worden. Hem
werd voorgespiegeld, dat de Huge
noten in verbinding stonden met
de Protestanten in Zwitserland, dat
zij de Republiek wilden uitroepen
en de Katholieken er onder bren
gen.
De Katholieken, niet van plan
zich zonder meer te laten slacht
offeren, wilden de Hugenoten ver
hinderen hun plannen ten uitvoer
te brengen. Als Karei niet wilde
meedoen, zou men een ander „op
perhoofd" kiezen. De oorlog was
onvermijdelijk en de eerste klap
was ook hier heel veel waard. De
koning weifelde, zijn trouw en zijn
ridderlijkheid verzette zich, maar
zijn moeder en de rijksgroten
praatten op hem in en tenslotte gaf
hij toe. „Maar dan moeten ook alle
Hugenoten sterven, zodat er geen
enkele overblijft, die mij nog iets
verwijten kan", zei hij. Toen liep
hij de vergaderzaal uit, aan de he
vigste gemoedsbeweging ten prooi.
Maar het moordplan was aangeno
men en de vergadering beraadde
zich verder over de technische de
tails. Men besloot 's Konings zwa
ger, Hendrik van Navarra te spa
ren, evenals Hendrik Condé. Maar
zij moesten wél Katholiek worden.
Toen werd de stad in kwartieren
verdeeld, de Guises namen de ad
miraal en zijn edelen voor hun re
kening, Montpensier het Louvre.
De deken van de gilden moest ook
zijn medewerking verlenen: zijn
beroep op zijn geweten werd ver
worpen en gebrek aan medewer
king van zijn kant kon wel eens
slecht voor hem aflopen..
De klok van het paleis van Jus
titie zou het teken geven, dan
moesten de gewapenden, die een
witte doek als herkenningsteken
zouden voeren, zich op de weerloze
Hugenoten storten. Het bericht
vond onder de bevolking van Pa
rijs weerklank: men was fel ge
beten op de Hugenoten en het zin-
de de bevolking helemaal niet, dat
er ter gelegenheid van de bruiloft
een zo groot getal naar Parijs ge
komen was.
Het afgesproken uur naderde, de
koning wankelde nog en weifelde
Admiraal de Coligny, de aan
voerder van de Hugenoten,
die in de Bartholomeusnacht
werd vermoord. Hij was de
vader van Louise de Coligny.
tussen moord en recht. Katharina
forceerde de situatie; zij gaf bevel,
de klok van het paleis van Justitie
eerder te luiden. Maar toen het
eerste schot weerklonk, werden zij
zó door hun gewetensangst gekweld,
de koningin en haar zonen, dat zij
een bode stuurden, met het bevel,
de admiraal te sparen. Maar het
was al te laat: een soldaat had de
Coligny met een dolk gedood, op
bevel van Guise werd zijn lijk uit
het raam geworpen, deerlijk mis
handeld, en tenslotte, omdat het
hoofd losgeslagen was, met de voe
ten aan de galg opgehangen.
De klokken luidden, schoten
weerklonken, overal werd gemoord.
Niet alleen Hugenoten werden het
slachtoffer, velen in het moorden
de volk maakten van de gelegen
heid gebruik om een oude vete de
finitief te beslechten en oude reke
ningen te vereffenen; concurrenten
en zelfs geleerden, met wie men
van mening verschilde, werden uit
de weg geruimd. Voor de ogen van
de koning werden de edelen, die hij
zelf ter bruiloft had genodigd,
neergeslagen. De bruidegom „be
keerde" zich vrij gauw, zijn neef,
Condé, bood nog veertien dagen
weerstand, maar omdat de koning
persé één godsdienst in zijn rijk
wilde, schreef Condé tenslotte zijn
nederige onderwerping uit aan de
Paus. Slechts weinig Hugenoten
ontvluchtten. De konin? speelde
zijn spel goed; zelf had hij vanuit
zijn kamer op de vluchtelingen ge
schoten.
Ook in de andere delen van
Frankrijk werden de Hugenoten
overvallen en gedood, al waren er
plaatselijke autoriteiten, die opval
lend zelfstandig waren en weiger
den de bevelen van de centrale re
gering uit te voeren.
De opgave van het aantal slacht
offers loopt uiteen van 780 tot
70.000. Waarschijnlijk is Ranke er
met zijn 22.000 wel het dichtst bij.
Een proces werd ingeleid om de
slachtpartij een schijn van recht
vaardigheid te geven. De Coligny
en de zijnen werden schuldig be
vonden aan samenzwering tegen de
koning: twee edelen werden schul
dig bevonden aan de gefantaseerde
samenzwering en verloren alsnog
hun hoofd. In Parijs en ook in Ro
me waar men niet juist voorgelicht
was, werden dankdiensten gehou
den en gedenkpenningen geslagen.
Maximiliaan verweet Karei IX, zijn
schoonzoon, niet alleen een mis
daad, maar méér nog: een fout be
gaan te hebben, want het zwaard
leidt in religieuze aangelegenheden
nooit naar het gewenste doel. Eli
sabeth van Engeland liet de Franse
gezant op een theatrale en vrij
kostbare wijze haar misnoegen
blijken, door hem in een met zware
rouw beklede zaal te ontvangen,
maar daar bleef het bij.
De oorlog tegen Spanje bleef nu
ook stokken. Vooral de Nederlan
den ondervonden daarvan de ge
volgen. De Franse troepen, die Lo-
dewijk van Nassau te hulp zouden
komen, kwamen niet, want de oor
log tegen Spanje ging niet door.
Lodewijk had Bergen al bij ver
rassing genomen en Willem van
Oranje trok met een leger in de
Zuidelijke Nederlanden rond. Maar
hij had geen geld om die tournée
door te zetten; hij moest zijn leger
ontbinden, nu de Franse hulp uit
bleef, en ook Bergen ging spoedig
weer verloren. De opstand ging
zware tijden tegemoet.
Met het prestige van het Franse
Hof zakte ook het prestige van de
Katholieke Kerk, die als mede
schuldige werd aangezien. De Duit
se Protestanten sloten zich nader
aaneen, een felle hetze tegen de
Katholieke Kerk begon, en tot op
onze dagen is de Bartholemeus-
nacht een tegen de Katho
lieken gerichte Protestantse bat
terij.
Ons oordeel kan kort zijn: de
Bartholomeusnacht was een volko
men onrechtvaardige, unfaire en
onverstandige moordpartij. De Ma
chiavellistische moraal van Katha
rina en de slappe, onridderlijke en
laakbare houding van haar zoon
hebben tot deze ongehoorde mis
daad geleid, die later slechts in de
„nacht der lange messen" in het
'Hitler-Duitsland zijn weerga vond.
Ook daar werden politieke tegen
standers door het regiem onver
hoeds en zonder vorm van proces
uitgeroeid.
Dat Rome, verkeerd voorgelicht
en bevooroordeeld tegen de Huge
noten, dankdiensten opzette en ge
denkpenningen liet slaan, is vooral
gezien in het licht van die tijd, te
begrijpen. Maar hoe wil men dit
alles toch telkens weer gebruiken
als verwijt tegen de Katholieken?
Karei en Katharina zijn in elk ge
val niet als goede Katholieken op
getreden, en geen volledige inge
lichte kerkelijke instantie heeft
hun daad ook zelfs maar goedge
praat. W. B.
(Van onze speciale verslaggever)
BEERS Hongaarse studenten, die ontsnapt zijn aan de rode greep
in hun vaderland en nu aan West-Europese universiteiten hun studies
voltooien verblijven momenteel voor een vorstelijke vacantie in het
buitenhuis de Hiersenhof in Beers (N.B.). Daar genieten zij allen
moeten naast hun studie door harde arbeid in het levensonderhoud
voorzien zes weken rust gedurende welke zij met volle teugen ge
nieten van de Brabantse gulheid en gastvrijheid.
Deze vacantie temidden van de Brabantse akkers, bossen en heide
betekent voor hen een paradijselijk verblijf, dat door zijn schoonheid
boeit van de morgen tot de avond.
Hoe deze Hongaren in Beers ver
zeilt raakten? Wel, het toeval heeft
daarbij een kleine rol gespeeld. De
secretaris van hun organisatie „Ca-
tholica Foederatio Studentium Hun-
garum in Exteris," de pas als eerste
ontheemde Hongaar te Delft afgestu
deerde ingenieur K. Polgar leerde bij
zijn werk voor zijn Hongaarse mede
studenten Ruud de Quay kennen,
zoon van de Brabantse Commissaris
der Koningin, die praeses is van de
Unie van katholieke studentenver
enigingen in Nederland. Die bood
Twaalf honderd jaar
geleden hebben mis
sionarissen het 65
kilometer van Cux-
haven in de Noord
zee gelegen eiland
„Heleg Land"
Heilig Land ge
noemd, dat in de g§|
loop der eeuwen tot
Helgoland werd
verbasterd. In de
indrukwekkende
eentonigheid van
dq grijze Noordzee bracht Hel
goland, dat uit rotsen van don
kerrode zandsteen, gestreept
door leem- en mergellagen is
gevormd met zijn witte krijt
rotsen, zijn felgroene planten
groei en vriendelijke huisjes
een kleurige noot. En met het
■Bill
oude motto „Groen is dat
land, rood is de Kant, und
witt is de Sand" groen is
het land, rood is de kant en
wit is het zand, heeft Helgo
land tientallen jaren duizenden
touristen en vacantiegangers
aangetrokken.
niet. minder dan 200 gevonden
moest de gehele oppervlakte van
het eiland vijf mete,r diep door
baggermachines worden omge
ploegd Ongelukken kwamen
niet voor. Van 1952 tot Maart
net
954
stelde de Bondsregering 15.5
millioen DM ter beschikking
voor puinruimen, bouw van wo
ningen, scheepvaartinstalilaties, en
aanleg van wegen.
Men hoopt over drie jaar op
het eiland weer een volledige
stad te hebben gebouwd. Hoe de
te bouwen woningen er uit moe
ten zien, was onderwerp van uit
voerige discussies.. Het is niet de
bedoeling, dat er maar raak ge
bouwd wordt. Derhalve heeft het
Het eiland heeft een bewogen
geschiedenis: in 1714 kwam het
bij Denemarken, in 1870 bij En
geland. in 1890 bij Duitsland (ais
ruil voor Zanzibar). In 1919 wer
den de fortificaties er op afge
broken, onder Hitier werd het
eiland weer in een massale ves
ting veranderd. In 1925 telde Hel
goland 2700 inwoners, in 1939
meer dan twee keer zo veel n.l.
5900. Pas in April 1945 werd het
gebombardeerd en ernstig be
schadigd. In 1947 werd, nadat de
bevolking naar het vasteland was
geëvacueerd, 6000 ton oorlogs
munitie oP Helgoland tot ontplof
fing gebracht. Hierdoor werd
weliswaar 900.000 kuibieke meter
van de rotsen gebroken, maar het
eiland zelf hield stand. Daarna
was Helgoland bijna vijf jaar
doelwit voor de bombardements
oefeningen van de Royal Air
Force. Tenslotte was het nog
slechts een chaos van bommen-
kraters, brokken beton, verwron
gen ijzeren balken, onontplofte
bommen en mijnen en munitie.
Iemand noemde het niet helemaal
ten onrechte de triomf van het
absurde.
Europavlag
In 1950 zetten twee jonge Duit
se studenten gesteund door hun
mentor Prins zu Loewenstein. het
huidige lid van de Bondsdag, voet
op het eiland en hesen er on
bekommerd de Europa-vlag. Uit
het verschrikkelijke einde ont
stond ook hier het uitgangspunt
voor een nieuw tijdvak.
In 1952 was Helgoland onder
werp van bespreking in de
Bondsdag. Sindsdien zijn meer
dan een millioen kubieke meter
puin, aarde en stenen op het
eiland „verplaatst", zoals dit zo
fraai in ambtenarentaai heet.
Om blindgangers onschadelijk te
kunnen maken er werden er
ministerie voor de woningbouw
proefwoningen laten bouwen. Er
heerst al weer heel wat bedrij
vigheid op het eiland. Onlangs
werd ook de vuurtoren weer in
bedrijf g-enomen. Weliswaar werd
in Januari van dit jaar door een
zware stormvloed een deel van
de duinen vernield, weliswaar
ligt het puin van de luchtbescher-
mings- en onderzeebootbunkers
nog in de haven, maar het karak
teristieke silhouet van Helgoland
is van veraf weer zichtbaar.
In 1953 kwamen na een pauze
van veertien jaar ook de eerste
badgasten weer terug. Het boven
ste gedeelte van het eiland, dat
vroeger het grote aantrekkings-
punt was, was nog afgesloten
vanwege opruimings- en bouw
werkzaamheden, maar het bene
dendeel was ai geplaneerd en
hier ontstond op een beschut
plekje al weer een tentendorp
met 600 „bedden" voor badgasten.
In 1953 waagden in totaal 40.000
mensen de sprong naar Helgo
land.
En in vergelijking met vroeger
jaren, toen jaarlijks minstens
90.000 badgasten en 200.000 tou
risten naar Helgoland kwamen,
waren he,t er toch al weer heel
wat. Voor dit seizoen had Helgo
land op minstens 60.000 gasten
gerekend, maar helaas heeft het
slechte zomerweer ook hier een
tamelijk dikke streep door de re
kening gehaald.
Broek-knoop?
Wie het
eilano van
vroeger
kent. weet
dat hier
wel iets
meer dan
alleen wo
ningen voor
een paar
duizend
mensen
moeten
worden op
gebouwd.
In de be
ginne ston
den archi
tecten en
stede-
bouwkundi
gen tegenover de chaos wel iet
wat met de handen in het haar
en nog vele plannen van de ar
chitecten zijn alleen op het teken
bord verwezenlijkt. Maar over
een jaar of drie zal men kunnen
zien of het eiland herinneringen
aan Sorrento en Amalfi wekt, of
het, zoals iemand het lichtelijk
overdreven heeft uitgedrukt in
derdaad een „Capri van het
Noorden" zal zijn of dat het Hel
goland van de ansichtkaarten van
weleer weer is teruggekomen. De
Engelse piloten noemden Helgo
land de „broekknoop". De Helgo-
landers willen het, als het weer
zover is. met het wel ietwat
ouderwetse en versleten superla
tief: „parel van de Noordzee" be
titelen.
(Deutsche Korrespondenz)
voor het zomerkamp, dat tot eind
September zal duren, het buitenhuis
van de familie de Quay in Beers aan,
een aanbod dat uiteraard gretig werd
aanvaard.
Zo kwamen deze Hongaarse stu
denten naar Beers. De hele dorpsge
meenschap heeft hen met grote har
telijkheid ontvangen. „Die hartelijk
heid betekent nog meer voor ons, dan
al de goede dingen der aarde, waar
mee we hier overvloedig omgeven
worden," vertrouwde een van de stu
denten ons toe. „Als je jaren niets
anders dan ellende hebt beleefd, is
de warme vriendelijkheid die je hier
ontmoet een openbaring." Allen zijn
slachtoffers van de Russische bezet
ting en het daaropvolgende commu
nistische bewind.
De één vluchtte in '45 als knaap
voor het aanstormende Rode Leger,
de ander wist na een maanden-, ja
jarenlang verblijf in kerkers en kam
pen naar het vrije Westen te ont
snappen. Gesteund door hun organi
satie zagen zij kans om studies te
maken op verschillende universitei
ten. 's Avonds en in hun vacanties
moeten zij werken om deze studies
te bekostigen en in een karige levens
mogelijkheid te kunnen voorzien. De
oudste is 37, de jongste 24 en van
ieder van hen is de jonge levensge
schiedenis doorweven met tragiek. Er
zijn enkele officieren onder van het
voormalig Koninklijk Hongaarse Le
ger. Voor hen was het einde van het
Ontheemde Hongaarse studen
ten, die thans college lopen
aan verschillende universitei
ten van West-Europa zijn deze
dagen te gast in Beers (N. Br.)
om er eens helemaal op ver
haal te komen. Hier ziet men
enkelen van hen bezig met de
toebereidselen voor het mid
dagmaal. Of ze daar verstand
van hebben? Nou, en of. Zij
zijn allen werkstudenten en
in de achter hen liggende ja
ren hebben ze geleerd voor
zich zelf te zorgen.
vrije Hongarije ook het einde van hun
carrière en na een avontuurlijke ont
snapping aan de communisten, leg
gen zij nu in den vreemde de grond
slag voor een nieuwe loopbaan.
Deze Hongaarse studenten zijn ver
spreid over heel Europa, ze studeren
aan de universiteiten van Wenen,
Innsbrueck, Keulen. Muenchen, Leu
ven en enkelen aan de Katholieke
Universiteit van Nijmegen.
De geest onder deze jonge Honga
ren is bewonderenswaardig. Geen ge
klaag of gejammer, maar vastbera
denheid. Zij weten wat ze willen: stu
deren, zich voorbereiden om straks
als hun vaderland weer vrij is gereed
te zijn de rode puinhopen op te rui
men en een nieuwe goede samenle
ving op te bouwen. De dagen in Beers
verstrijken in een verzadigende rust.
Men wandelt, maakt excursies, be
zoekt bezienswaardigheden en ont
spant zich met sport en spel.
En telkens weer komen deze ont
heemde Hongaren diep onder de in
druk van de eenvoudige hartelijk
heid van de bevolking van het Bra
bantse Oosten. Onlangs waren er
twee aan het biljarten in het dorps
café. Toen ze wilden afrekenen werd
dit heel beslist geweigerd.
Zo gaat dat met alles. Particulie
re bedrijven schonken de dagelijkse
levenbehoeften. Een conservenfabriek
vervaardigde speciaal voor deze ge
legenheid een hoeveelheid blikken
heuse Hongaarse goulash. „En," zo
heeft de burgemeester van Beers met
nadruk gezegd tot de kampmoeder,
mevrouw K. Stiefelhagen-Janicsek
uit Voorburg, „als u iets te kort komt,
waarschuwt u mij dan." Niet alleen
in Beers is de sympathie voor deze
studenten losgeslagen, ook Cuyk,
Haps, en alle andere plaatsen in Oost-
Brabant helpen dit zomerkamp ver
aangenamen. Mevrouw Stiefelhagen
is het, die een echte prettige sfeer
heeft geschapen in de Hiersenhof. Zij
is presidente van de eerste Hongaarse
damesclub in Den Haag en woont al
jaren in ons land. De jeugd van haar
eerste vaderland ligt haar nog altijd
na aan het hart. Door haar man
wordt ze bijgestaan in al dc zorgen
voor dit grote huishouden. En ook
door de geestelijk adviseur Pater
Stephan Muszlay S.J.. eveneens een
gevluchte Hongaar, die enkele jaren
geleden in ons land priester gewijd
werd en nu in Tilburg economie stu
deert.
's Avonds scharen allen zich rond
een kampvuur. Dan praten en debat
teren zij en telkens weer besluiten
zij dit samenzijn met een lied uit het
verre vaderland om daarna bij het
Mariakapelletje, enkele jaren gele
den door Hollandse studenten ge
bouwd, hun avondgebed te zeggen.
Zo verstrijken de vacantiedagen voor
deze jeugdige Hongaren, In Beers ge
nieten zij zes weken rust, die zij voor
al nodig hebben omdat voor hen het
leven zwaardfer en moeilijker is dan
voor ieder ander.
