Na Januari a.s. weer Duitse
militairen in uniform
Plan-Spaak voor controle
op bewapening aanvaard
De Feldwebel ergert zich...
Overeenstemming bereikt te Londen
Zuid-Afrika staat open
voor Nederlanders
Deense schoener op
sleeptouiv naar Delfzijl
Het lijk te Castricum
Dagblad
voor
Alkmaar
en omgeving
Vrijdag 1 October 1954 - 50e Jaargang - Nummer 13201
Licht en
donker
Geen „Europese" weermacht, maar
samenwerkende nationale legers
Italiaanse regering
krijgt vertrouwen
Voortgang in Londense conferentie
Compromis binnen uitgebreid
verdrag van Brussel
DE „WEHRMACHT"
OVER DE HEKEL
Het spaargeld
van de
veroordeelde
MORGEN:
Eerste Zaterdag
H. VADER KROONT
MARIABEELD
DUBBELE MOORD
De staking bij Philips
Kopenhagen
Staking in haven
van Londen
Vrijwel met zekerheid van Britse
Kanaal-zwemmaniak Ted May
NOORS SCHIP
AAN DE GROND
DE NAUTILUS
OVERGEDRAGEN
I
NOORDHOILANDSi
Abonnementsprijs f6.60 per kwartaal, f 1.20 per maand, fO.51 per week, tSBK
inclusief Incasso. Advertentie-tarief per editie 16 et per mm, minimum
f 2.50; in alle edities 26 ct per mm, minimum f4.familieberichten 20 ct,
reap. 80 ct per mm. BiJ contract belangrijke korting. Directeur: E. J. M.
StumpeL Hoofdredacteur: H. N. Smits. Bankrelatie: Ned. Credietbank.
Kantoren: Hoorn, Draafsingel 59, tel. 4243 en Grote Noord 77, tel. 4362
K2290; Alkmaar, Ritsevoort 52, tel. 2046 K 2200; Den Helder, Keixerstr. 89,
tel. 2800 K2230; Schagen, Ged. Gracht M, teL 458 K 2240.
Buiten God is 't nergens veilig (Vondel)
He
DE INKT van het hoofdartikel
van gisteren was nauwelijks
droog, of er kwamen berichten
over een sterk lichtpunt op de
Londense Conferentie. Minister
Eden heeft een concessie gedaan,
welke een historische wending in
de Europese politiek inhoudt:
teneinde tegemoet te komen aan
de Franse wensen, is Engeland
bereid de eerstvolgende 44 jaar
vier divisies van zijn leger en-
een luchtmacht op het vasteland
van Europa blijvend beschikbaar
te stellen.
Mendès-France, de Franse pre
mier. verklaarde direct, dat dit
aanbod op een vitaal punt een
dierbare wens van Frankrijk ver
vult en dr Adenauer, de kanse
lier van West-Duitsland, noemde
het Engelse aanbod een histori
sche daad.
Ook van andere zijde uitte
men in ondubbelzinnige termen
z;jn vreugde over deze wending,
die voor Engeland inderdaad een
wijziging in de Europese politiek
betekent. Engeland hield zich
veelal afzijdig in verschillende
Europese integratie-zaken, bij
zonder wat de piilitaire verdedi
ging betreft en wij wezen er
gisteren nog op. dat dit een van
de dingen was. die de gunstige
ontwikkeling van de Europese
verdediging remden.
Een nieuw belangrijk winst
punt dusi maar heiaas dreigt
er ook alweer een schaduw.
Daarvoor zorgt nu andermaal de
Franse premier.
Gisteren al waarschuwden wij
voor de gedachte aan hem toe
geschreven, dat er een bureau
voor de regeling van de bewape
ning moest komen. Thans blijkt,
naar betrouwbare berichten uit
Londen en Parijs doen geloven,
dat er werkelijk een addertje on
der het gras zit, zoals wij giste
ren al veronderstelden, een ad
dertje, dat het vooral op de Be-
nelux-landen gemunt zou hebben.
In elk geval zal het zaak zijn,
dat de Benelux-landen op hun
-tellen passen. Bereids konden wij
er op wijzen, dat wij op die
waakzaamheid van de Benelux
kunnen rekenen, omdat minister
Beijen al van zijn vrees voor een
ongunstige wending op dit punt
liet blijken.
Wat is het geval? Reeds meer
malen is te kennen gegeven, dat
er een bepaling dient te komen,
dat de productie van zware wa
pens niet zal mogen plaats heb
ben, tenzij onder internationale
controle, in de z.-g. gevaren-zone.
Wat is die gevaren-zone? Van
zelfsprekend valt daaronder in de
eerste plaats het gebied van
West-Duitsland, in geval van een
oorlog, en dat kan niet anders
zijn dan een oorlog met Rusland.
Een dergelijke bepaling zou
echter wel eens al te zeer discri
minerend voor de Duitsers (het
Roer-gebied!) kunnen worden
opgevat en dus zijn bezwaren
-.van Duitsland te verwachten. Nu
wil Mendès-France er dit op vin
den, als de berichten juist zijn,
dat de pil voor West-Duitsland
wordt verzacht, door als geva
renzone ook te beschouwen het
gebied van de Benelux-landen en
om de camouflage te voltooi
en! ook Oost-Frankrijk.
Reeds wist men te Londen te
vertellen, dat dit voor Nederland
o.a. naar alle waarschijnlijkheid
consequenties zou hebben voor
de Philips-industrie, de vliegtuig
industrie e.d., om dan nog maar
niet te spreken over het atoom
onderzoek. waarvoor de Neder
landse overheid zo pas een cre-
diet van f 18 millioen heeft ge
voteerd.
Er zullen nog nadere bijzonder
heden over deze boze plannen
van de merkwaardige Franse po
liticus bekend moeten worden,
voor en aleer een definitief oor
deel kan worden gegeven, maar
in de kringen van de Londense
conferentie, in het biizonder van
de Benelux-landen, houdt men
zich met deze kant van de Fran
se „oplossing" sterk bezig.
De Beneluxlanden zullen er on
mogelijk in kunnen bewilligen,
dat ze op deze wijze de prijs
zullen moeten betalen voor de
Franse oplossing, die de heer
Mendès-France in het belang van
zijn land en ten bate van zijn
eigen binnenlands prestige meent
te kunnen bedingen in ruil voor
de aanvaarding van Duitslands
opneming in de voor allen nood
zakelijke gemeenschappelijke de
fensie!
LONDEN, 30 Sept. Van gezaghebbende zijde is te Londen ver
nomen, dat de betrokken negen ministers van Buitenlandse Zaken
Donderdagmiddag in beginsel algehele overeenstemming hebben
bereikt over een Westduitse bijdrage aan de verdediging der vrije
Europese landen.. „Alle hinderpalen op de weg naar een volledige,
officiële overeenstemming, zijn nit de weg geruimd", aldus een
gezaghebbende zegsman.
Hij voegde hieraan toe, dat
Mendes-Franee had ingestemd
met Spaaks voorstel voor toezicht
op de bewapening der verschil
lende staten, hetgeen hij een
„zeer belangrijke concessie" van
de Franse premier noemde.
De ministers zijn overeen
gekomen de samenvoeging der
strijdkrachten bij de kleinst mo
gelijke eenheid te doen beginnen.
De Fransen zouden gaarne zien,
dat bij de divisie zou worden
begonnen. Indien dit technisch
uitvoerbaar was, zou het worden
uitgevoerd.
Aangelegenheden, waarover
nog niet in bijzonderheden over
eenstemming bereikt was, zou
den in een later stadium op
nieuw worden aangesneden en
afgehandeld.
Alle te Londen bereikte beslis
singen zullen aan de N.A.V.O.-
raad worden voorgelegd. Men
verwacht, dat de raad volgende
maand bijeen zal komen.
De gezaghebbende zegsman
zeide nog: „U kunt verwachten
kort na 1 Januari as. weer Duit
se militairen in uniform te zien".
Daar er geen „Europese" weer
macht doch samenwerkende na
tionale legers zullen worden ge
vormd, zullen de militairen van
elk land hun eigen uniformen
(blijven) dragen.
De organisatie
Van gezaghebbende zijde wordt
nog vernomen dat de in te stellen
nieuwe Europese verdedigings
organisatie vermoedelijk als volgt
zal worden opgebouwd:
1. een orgaan, dat toezicht zal
houden op de toewijzing van mi-
BLOEMFONTEIN, 30 Sept.
Zuid Afrika met zijn grote mine
rale rijkdommen en vruchtbare
bodem heeft behoefte aan, mannen
met kapitaal en het biedt aan
Nederland een prachtige gele
genheid.
Dit verklaarde gouverneur
Fouché van Oranje Vrijstaat tij
dens een diner, dat hij hier van
avond aan Prins Bernhard aan
bood.
Na gewezen te hebben op de
banden tussen Nederland en Zuid
Afrika, zei gouverneur Fouché,
dat hoe indrukwekkend ook de
vooruitgang in Nederland is, zijn
bevolking tenslotte een maximaal
verzadigingspunt zal bereiken.
Hij herinnerde er aan, dat on
geveer 40.000 Nederlanders jaar
lijks geëmigreerd zijn. Zuid Afri
ka, zo zei hij, is een groot land,
dat onbeperkte kansen biedt voor
een verdere ontwikkeling, het
geen hij van onschatbare waarde
noemde voor de westelijke wereld.
Prins Bernhard beantwoordde
hem en bracht een dronk op Ko
ningin Elizabeth, Zuid Afrika en
de bevolking van de Oranje Vrij
staat uit.
litaire uitrusting aan de betrok
ken nationale strijdkrachten;
2. een raad van ministers;
3. een raadgevende vergadering.
De raadgevende vergadering
zou kunnen worden gebaseerd op
de assemblee van de Raad van
Europa..Ook bestond de mogelijk
heid, dat men hiervoor de raad
gevende vergadering van de
Europese kolen- en staalgemeen
schap (de K.S.G.) zou aanwijzen,
met dien verstande, dat daarin
dan ook Britse vertegenwoordi
gers zouden worden benoemd.
De Herfst klopte aan, zacht en
toch dringend heeft hij zijn aan
kondiging van de naderende Win
ter doen horen aan het lispelen
de riet dat zich hoeveel dagen
nog? versomberd spiegelt in
het traag rimpelende water van
een Hollandse vaart, waarin zich
mozaïeken spreiden van wolkge
vaarten, die in hun lichtomrande
dreiging nimmer hun aantrek
kingskracht verliezen. Het riet
heeft schuchter de boodschap
doorgegeven, pluimwuiventi tegen
de bontgekleurde bomen, die zich
voorbereiden op de lange, lange
winterslaap, waarin hun juichend
groen zal zijn verdwenen, wel
licht vervangen zal zijn door een
wollig-koesterende sneeuwlaag, of
door een nuchtere laag glinste
rend ijsDe tijding, verhuld
achter goud en zilver, doet in de
natuur de ronde, maar laat onbe
roerd Nederland's stoere reuzen
in het eindeloze polderlandschap:
de molens aan de poldervaarten,
waaraan jaar op jaar de getij
denwisseling niets vermocht te
veranderen.
TERSCHELLING, 30 Sept.
Vanochtend is de reddingboot
„Brandaris" op Terschelling gear
riveerd met de acht bemannings
leden aan boord van de Deense
schoener „Hans Egede". De
schoener was op weg van Ja-
cobstad in Finland naar l'Orient
in Frankrijk, toen hij op de
Noordergronden in nood kwam
te verkeren.
Kapitein Toxopeus van de
„Brandaris" vertelde vanmorgen
op Terschelling, dat de redding
zeer werd bemoeilijkt door de
hoge zee. Bovendien maakte het
schip 25 graden slagzij, zodat de
..Brandaris" niet aan de lijkant
kon komen om de schipbreuke
lingen aan boord te nemen. Zii
ROME, 30 Sept. De Italiaan
se Kamer van Afgevaardigden
heeft een motie van vertrouwen
in de regering-Scelba, ingediend
na een debat over de schandaal-
zaak-Wilma Montesi, aanvaard.
- -V Söt i* a $f
s fa* m i
De Stanfriesboot „Regge" van de rederij v. d. Schuyt uit Am
sterdam onder kapitein Rienksma, is Woensdag ten Zuiden
van Zurich en ten Noorden van het Friese uiteinde van de
Afsluitdijk op de Friese zeedijk geslagen.
LONDEN, 30 Sept. De negen-mogendhedenconferentie over Duitse
herbewapening in Londen heeft Donderdag een compromisplan voor
bewapeningscontrole van Paul-Henri Spaak, de Belgische minister
van Buitenlandse Zaken, in beginsel aanvaard, aldus is in gezag
hebbende conferentiekringen vernomen.
Spaak's plan houdt het midden
tussen de strenge beperkingen,
welke Frankrijk wenst ter voor
koming van Duits militarisme en
de lossere beperkingen waar de
andere acht landen voorstander
van zijn.
In conferentiekringen is ver
klaard, dat Woensdag de minis
ters zijn overeengekomen, dat
een organisatie van een uitge
breid Pact van Brussel maxima
zal vaststellen voor militaire bij
dragen van de landen van het
Europese vasteland.
Naar verluidt bevat het Belgi
sche plan de sleutel voor oplos
sing van de vraag welke garan-
MÜNCHEN, 30 Sept. Oude
Wehrmacht-generaals zullen zich
blauw ergeren aan de Duitse film
„08/15", welke niets heel Iaat aan
de traditionele blinde gehoorzaam
heid, welke in het Duitse leger ge-
eist werd.
De film, die gemaakt is naar het
gelijknamige boek van Hans Hell-
mut Krist, is een bespotting en te
gelijk felle veroordeling van de
Feldwebel en de onwaardige me
thoden, welke gebruikt werden om
van menselijke wezens vechtende
automaten te maken. Vanavond
ging de première in.
Het boek heeft al een storm van
protest verwekt. Officieren van de
oude school hebben het werk een
belediging van de eer van het le
ger genoemd, maar bij hen, die
vroeger gewoon soldaat zijn ge
weest en het systeem aan de lijve
ondervonden hebben wekt het bit
tere herinneringen op.
Kirst zelf zegt het boek geschre
ven te hebben in de hoop dat het
nieuwe Duitse leger afstand zal
doen van afschuwelijke tradities
van het oude leger.
Kirst is zelf in dienst geweest en
van gewoon soldaat opgeklommen
tot eerste_ luitenant. Realistisch be
schrijft h'ij de dagelijkse wreedhe
den van de onderofficieren. Zij
waren de kleinzielige tirannen, die
de recruten voortdreven tot zij er
bij neervielen. Die hen bevalen om
na een zware dag van veldoefenin-
gen te gaan zwemmen of na zo'n
dodelijk vermoeiende dag emmers
water over een kazernevloer uit
gooiden en niet meer dan 5 minu
ten tijd gaven om de vloer schoon
te maken en te drogen.
Zelfs de titel van het boek is een
beschimping van de legervoor
schriften. Het was de naam, die in
1915 aan een licht Duits machine
geweer werd gegeven. Die naam
werd een schimpwoord voor de do
delijke militaire routine.
Twee soldaten
Het verhaal gaat over de solda
ten Herbert Asch en Johannes
Vierbein. Asch is de verpersoonlij
king van de slimme cynicus, die de
legervoorschriften te eigen bate
aanwendt en om zich tegen zijn
kwelgeesten te beschermen.
Vierbein is de dociele, nooit iets
vragende dienstplichtige, die de
wreedheden van de Feldwebel in
stilte verdraagt. Het eind van het
verhaal is symbolisch bitter. Asch,
gehard en slim, maakt promotie,
Vierbein, gedwee en in zich zelf
gekeerd, vriest dood aan het Rus
sische front, waar hij op wacht
staat en vergeten wordt.
ties in het nieuwe defensie-ont
werp moeten worden opgenomen
en wie op naleving ervan zal
toezien.
Op basis van het rapport van
Spaak hebben de ministers van
ochtend besloten, dat het toe
zicht op de strijdkrachten en de
RIPLEY, Tennessee, 30/9.
Cent voor cent potte de
49-jarige Arthur Lass, ter
dood veroordeeld wegens
moord maar begenadigd tot
levenslange gevangenisstraf,
alles op, wat hij van zijn
maandloon van twee dollar in
de gevangenis kon overhou
den.
Hij werkte zeven dagen per
weei en wist door over te
werken tweemaal zoveel te
verdienen als de andere ge
vangenen. Nooit gaf hij een
cent uit voor tabak of iets
anders, dat zijn gevangenis
leven kon veraangenamen.
Deze week ging hij met
zijn spaarcenten 7 dollar
en 71 cent naar de direc
teur van de gevangenis en
verzocht hem het geld over
te maken aan de organisato
ren van de stuiverscampagne
voor het kinderverlammings-
fonds.
„Het is niet veel", zei hij,
„maar als ik er een of ander
kind mee kan helpen, zal
me dat veel genoegen doen."
bewapening zal geschieden in het
kader van het Verdrag van Brus
sel.
Het plan voorziet er in, dat be
paalde sleutelbevoegdheden gere
serveerd worden voor de NAVO-
opperbevelhebber in Europa, de
Amerikaanse generaal Alfred
Gruenther.
Besluiten zullen bij meerder
heid van stemmen worden geno
men.
Volgens een woordvoerder van
het Britse ministerie van Buiten
landse Zaken ziet het er niet
naar uit, dat de ministers hun
werk voor Zaterdagavond kun
nen voltooien.
moesten allen via het achterschip
van boord worden gehaald.
Het kustvaartuig „Leemans" is
er in de loop van de nacht in ge
slaagd drie man aan boord van
het wrak te krijgen en een
sleeptros te bevestigen, die van
ochtend om 7 uur echter weer
brak.
De sleepboot „Zuidzee" van re
derij Doeksen heeft vanavond te
zamen met de Duitse sleepboot
„Seefalke" de schoener op sleep
touw genomen. De reddingsboot
„Insulinde" van Oostmahorn
blijft veiligheidshalve in de na
bijheid.
Gepoogd wordt de schoener
naar Delfzijl te slepen, geen ge
makkelijk karwei overigens, om
dat het schip moeilijk manoeu-
vreerbaar is. Het ligt practisch
onder water en drijft op ziin
deklast. Op de rivier de Eems
bij Delfzijl wil men proberen het
schip gedeeltelijk leeg te pompen.
bijzonder toegeivijd aan
de verering van liet
Heilig Hart van Maria
VATICAANSTAD, 30 Sept.
Het Centrale Comité voor het
Mariajaar te Rome deelt mede.
dat de H. Vader op 1 November
het beeld van de Moeder Gods
„Salus Populi Romani" op het
St. Pietersplein zal kronen. Kar
dinaal Micara. de kardinaal-vica
ris van Rome, heeft de gelovi
gen van het diocees Rome opge
roepen zoveel mogelijk dit uit
zonderlijke voorbeeld van andere
landen na te volgen.
STOCKHOLM. 30 Sept.
Graaf Adolph von Rosen, voor
malig diplomaat, die Amerika tij
dens de oorlog in Berlijn verte
genwoordigde. heeft vandaag ziin
vrouw doodgeschoten en daarna
zichzelf.
KOPENHAGEN. 30 Sept.
Donderdag heeft de permanente
Arbitrageraad de voorlopige be
slissing geveld, dat de staking
van vijfhonderd arbeiders van
de Philipsfabrieken tP Kopen
hagen onwettig is en dat het
werk onmiddellijk moet worden
hervat.
Op acht October zal de defini
tieve uitspraak vallen.
LONDEN, 30 Sept. Donder
dag hebben 1.500 arbeiders van
de „Koninklijke" groep van Lon
dense dokken op een massaver
gadering besloten onmiddellijk
in staking te gaan ter ondersteu
ning van het geschil van twee
honderd havenarbeiders, die een
boycot van twee dagen hebben
ingesteld tegen het 11.821 ton me
tende schip Haparangi.
In de reparatiedokken te Lon
den wordt nu reeds voor de tien
de dag gestaakt, door ruim 8.000
arbeiders, waardoor 't reparatie-
werk op bijna honderd schepen
in 22 dokken in het gedrang
komt.
CASTRICUM, 30 Sept. Aan
de hand van foto's en inlichtingen
is thans (vrijwel met volledige
zekerheid) vastgesteld, dat het
gisteren bij Bakkum aangespoel
de stoffelijk overschot dat van de
Britse zwem-maniak Ted May is,
een reus van een man, wiens af
metingen overeenkomen met die
van het aangetroffen lijk.
Het lijk werd gistermiddag
door een langs het eenzame
strand patrouillerende jachtopzie
ner van het Provinciale Waterlei
dingsbedrijf te Noord Holland
aangetroffen. Hij lichtte onmid
dellijk de rijkspolitie te Castricum
in, die het naar het lijkenhuisje
bracht, dat aan de politiepost bij
het strand is gebouwd.
Florence May, de vrouw van
de zwem-maniak heeft mede
gedeeld dat zij alle hoop opgege
ven heeft dat haar man nog in
leven is. Het lijk zal morgen
ochtend op de algemene begraaf
plaats te Castricum ter aarde
worden besteld.
Het is twijfelachtig of daarbij
familieleden van de verdronken
kanaalzwemmer, die in overleg
met de autoriteiten nog niet tot
hun speciale reis naar Nederland
zijn overgegaan, aanwezig zullen
zijn.
HOEK VAN HOLLAND, 30/9.
Om half zeven vanavond is
het Noorse tankschip „Mayken"
nabij Maassluis aan de grond
gelopen tengevolge van machine-
schade. Twee sleepboten van
Smit en Co. zijn ter assistentie
uitgevaren.
GROTON (Connecticut), 30/9.
Donderdag is de Nautilus
de eerste onderzeeboot ter we
reld, die door atoomkracht wordt
voortbewogen officiëel door de
scheepsbouwers overgedragen aan
de Amerikaanse marine.
Mevrouw Eisenhower, de vrouw
van de president, liet de onder
zeeboot in Januari j.l. van stapel
lopen. Ex-president Harry Tru
man legde de eerste kielplaat in
Juni 1952.
