2 I
Giel Kuip oogst voor de 65e keer het graan
NIEUWS
Inseminator KI, weerrapporteur en verteller
Opfriscursus verkeersregels: Texel stukje veiliger
Ploegk
rdt gep
De Daf
Honderdduuzendste
Een foto-tablet
Jan van Tunen
IwAAR GEBEURD
€300,- extra budget
voor kindpakket
Antiek materiaal op
ploegkampioenschap
gegeven door rljlnstructeur Ruud Wet-
verslagen. Van Tunen noteerde alles en
verwerkte dat In zijn verslagen. Gegevens
over afstammelingen, uitslagen van fok-
veedagen en noem maar op. ‘Dan Is het
maar vastgelegd voor het nageslacht.' Boe-
WWW.TEXELSECOU RANT.N L
VRIJDAG 11 AUGUSTUS 2017
Een gedenkwaardige graanoogst voor ak
kerbouwer Glel Kuip van hoeve De Boe-
gert aan de Westerweg. Voor de 65e keer
oogstte hij het graan. Bijzondere dag ook
voor loonwerker Jos Witte, die voor het
veertigste Jaar achtereen bij Kulp de com
bine bestuurde.
Zestig Texelaars hebben afgelopen dins
dag deelgenomen aan de opfriscursus
verkeersregels In De Buureton. Deze werd
warming van de aarde. "Daardoor ging
ook de temperatuur In de grond omhoog.”
Voor huisvesting van vakantlewerkers
vroegen ze In 1990 een vergunning aan
voor kamperen bij de boer. Het personeel
verdween, de camping (met vijf kampeer-
plekken) bleef. ZIJ: "Ik hou van mensen
om me heen, dit geeft een beetje reuring
om de deur.” Met nog deels dezelfde gas
ten van toen. Die zijn Inmiddels op leef
tijd, met bijkomende ongemakken, zoals
een stoma en de ziekte van Alzheimer. BIJ
zulke gasten komt Tiny’s verpleegkundige
achtergrond goed van pas. "Je kent ze
goed en probeert ze toch een leuke va
kantie te bezorgen."
bij hield.
Decennia lang werkte hij als hoofdlnse-
mlnator en administrateur bij de Texelse
KI (Kunstmatige Inseminatie) vereniging
op Zuid Haffel. Het was In de tijd dat de
Texelse rundveefokkerlj hoog stond aange
schreven. Het sperma van topstleren van
ren schoven de administrateur ook vaak
naarvoren als bestuurder, zoals hij ook an
dere maatschappelijke taken vervulde. In
1998 ontving hij de pauselijke onderschei
ding "Pro Ecclesia et Pontlflce” voor zijn
bestuurlijke activiteiten voor de RK kerk
gedurende dertig Jaar. BIJ die gelegenheid
prees pastor Moltzer onder meer de Inzet
van Van Tunen om mensen binnen de pa
rochie gemotiveerd te houden.
In zijn kever reed hij het eiland over en
maakte veel mee. Anekdotes tekende hij
op In de verhalenbundel “Met de KI een
rondje over Texel”, die In 2001 verscheen.
Zijn anekdotische schrijfsels stonden In
het blad van de ANBO en verschenen on
der de naam “Waar Gebeurd" In de Texelse
Courant. Onder die titel publiceerde hij In
2013 een bundel verhalen. Anekdotes die
hij zelf meemaakte of langs de weg oppik
te. Niet zelden geschreven met een kwink
slag of een knipoog.
2017 Is het 33ste Jaar waarin Jan van Tu
nen de weergegevens bljhleld. HIJ kan zijn
rapport niet afmaken, dinsdag overleed hij
op 86-jarlge leeftijd. Als eerbetoon publice
ren we hiernaast enkele van zijn verhalen.
Gerrit was een echte schapenfokker en al
Jaren lid van het schapenstamboek. Elk
jaar kwam een Inspecteur langs om de
schapen te keuren of ze In het stamboek
konden worden opgenomen. Tijdens zo'n
keuring bleek dat één van Gerrits schapen
de 100.000ste was die In het stamboek
werd Ingeschreven. Nog voordat dit aan
de buitenwereld bekend werd gemaakt en
aan de grote klok werd gehangen, kwam Ik
weer eens bij Gerrtt In de stal. Waar alleen
Plet Tekeer aanwezig was. Opgetogen zei
die tegen ml): "Hepje het al hoort? Gerrlt
Is het honderdduuzendste skêêp.”
Gerrlt Eelman, bijgenaamd "Gerrlt van Ja-
ple” had een knecht, Plet Brouwer, met de
bijnaam “Plet Tekeer”, die geestelijk wat
tekort kwam. Gerrlt was Indertijd de eer
ste Texelaar die rondreed In een Daf, een
auto waarin je niet hoefde te schakelen.
Dat was voor oudere mensen soms wel
aanlokkelijk. Op Texel was nog geen dea
ler van Daf, daarom werd het autootje In
Den Helder gekocht. Wel moest Je voor
onderhoud regelmatig naar Den Helder
en één keer per Jaar moest de Daf daar
worden getectlleerd. Daarvoor werd rode
tectlel gebruikt. Toen Ik eens bij Gerrlt van
Japle In de stal kwam om een koe te In-
semlneren, trof Ik daar alleen Plet Tekeer
aan. Op mijn vraag waar Gerrlt was, ant
woordde Plet: "Gerrlt Is met de bööt naar
Den Heldertoe, want hij moest van onde
ren röödmaakt worre.”
deld een hectare of twee graan per uur
gemaaid, In de machine worden stro en
korrel gescheiden en het graan gezeefd.
Allemaal volautomatisch, zoals ook het
vocht wordt gemeten (14,4 procent), het
gewicht (675 gram/llter), de opbrengst
per hectare (gemiddeld een ton of zes,
vijftien procent beneden het gemiddelde,
een gevolg van de droogte) en ook het
korrelverlles wordt gemeten.
Naast graan teelt Kuip ook suikerbieten,
dankzij de landbouwmechanisatie twee
tamelijk extensieve gewassen. "Een groot
deel van het werk besteed Ik uit. Op deze
manier kan Ik het bedrijf nog prima run
nen.” Echtgenote Tlny: "Sterker nog, hij
In Elerland wordt zaterdag 12 augustus
het Texels Ploegkampioenschap gehou
den. Er wordt geploegd met historische
materiaal, trekkers en ploegen van weleer.
Er doen vijftien combinaties mee, waarvan
een stuk of vijf afkomstig van de overkant.
Enkelschaarploegen, rondgaande en ke
rende, etc. Extra bijzonder Is dat er ook an
tieke trekkers en ploegen deelnemen aan
de strijd. De ploegwedstrljden op het land
nabij Madura, Postweg 152, duren van
11:00tot 14:30 UUt.
Vorige week vierde onze oudste dochter
Margrethe haar 57ste verjaardag. WIJ wa
ren uitgenodigd en de hele verder familie
was aanwezig. Alleen haar oudste zoon
Leander - onze kleinzoon - was daar niet
bij. Die was door zijn werkgever voor drie
maanden uitgezonden naar Nairobi In Ke
nia, om daar een aantal nieuwgebouwde
bakkerijen op te starten. Toen we bij onze
Jarige dochter binnen kwamen, zagen we
op de huiskamertafel een aantal cadeaus
staan, die ze had gekregen. Daarbij stond
een grote Ingelijste recente foto van haar
In Nairobi verblijvende zoon. Terwijl Ik vol
aandacht stond te kijken, stak Leander
zijn hand op en zei: “Hol Oop.” Ik sloeg
bijna steil achterover en de hele familie
lag slap van het lachen. Want Ik had tot
dan toe niet In de gaten dat het een ta
blet was en Ik tot mijn verbazing recht
streeks In verbinding stond met onze In
Kenia verblijvende stamhouder. Die Het
ons tegelijkertijd zijn woning en tuin zien
en een nieuwe bakkerij die binnenkort In
bedrijf wordt vernomen.
In zijn achtertuin op Zuid Haffel noteerde
hij elke dag de temperatuur, neerslag,
windkracht en de windrichting. Als het
Jaar om was, dan bezorgde hij zijn weer-
rapport bij de redactie, die er een verslag
van maakte. Maar het ging verder. Het
temperatuursverloop las hij onder meer af
aan de groei van veel plantensoorten. Ijk
punt was onder meer de bloeldatum van
de eerste wlnteraconleten, die hij bljhleld
sinds 1993. Met als vroegte-record 2012
(6 Januari). Maar door de lange vorstperi
ode die daarna Inviel, kwam de oogst van
asperges extreem laat op gang. Zoals hij
ook extremen In regenval, hitte, wind, etc.
"Wlnteraconleten extreem vroeg, maar
aspergeoogst laat op gang.” Opgetekend
In deze krant uit het weerrapport van Jan
van Tunen over 2012.
Kelmpe 33 van de Beukenhof en Tonla's
Adema 17 ging de hele wereld over. "Alle
dagen rinkelde de telefoon, er werd voor
miljoenen verkocht”, vertelde hij over die
periode. Voor de KI schreef hij dertig Jaar-
kan het niet missen.” Haar man grijnst:
"Niks doen Is de pest.” De pootaardap-
pels en bollen, twee Intensieve teelten,
zijn al jaren aan de kant. Tientallen Jaren
geleden maakten ze de overstap naar de
biologische teelt van narcissen. Tlny komt
uit de verpleging en weet wat voor el
lende bestrijdingsmiddelen kunnen aan
richten. “Wat slecht Is voor een beest kan
nooit goed zijn voor een mens.” Glel legt
uit hoe hij, door het plantgoed diep In te
ploegen, dankzij de lagere temperatuur
van de grond lange tijd vrij bleef van het
gevreesde bolrot. Over de oorzaak dat de
schimmelziekte op zeker moment weer
de kop opstak heeft hij wel theorie: op-
De opfriscursus werd georganiseerd door
Texels Welzijn In samenwerking met Vei
lig Verkeer Nederland. De afdeling WN
Texel gaf na afloop aan dat ze dringend
behoefte hebben aan een verjonging
van hun bestuur. Geïnteresseerden kun
nen contact opnemen met Nico Drenth,
313179 of Texels Welzijn, 312696.
Zelfblnder
Kuip vertelt hoe zijn vader Jan Kuip (van
hoeve Sint Jozef) hem als Jochie van ne
gen Jaar de trekker Het besturen, terwijl
senior achterop de zelfblnder zat. “Daar
mee maalden we het graan, maakten er
bossen van, die weer op hokken werden
gezet. Die bleven een tijdje staan drogen.
Daarna werd het graan geoogst met een
dorsmachine, die hadden we zelf.” De
graanoogst was In die tijd een Intensief
karwei, waar veel manuren aan te pas
kwam. Kuip Is een man van cijfers. “Het
oogsten gaat nu 40 keer zo snel als pak
weg 55 Jaar geleden", doelt hij op het
verschil In arbeidsuren toen en nu. Witte
stuurt de combine (een combinatie van
zwadmaaler en dorsmachine) In stevig
wandeltempo door het graan. Met een
werkbreedte van zes meter wordt gemld-
Twee landbouwveteranen, Kuip 73 Jaar
en Witte 68 Jaar, die een lang gezamen
lijk verleden hebben. Voor Witte voelt het
niet als werk, meer een jaarlijks uitje naar
een klant met wie hij al heel lang een
soort vriendschapsband koestert. Twee
stugge volhouders, ogenschijnlijk even
onvermoeibaar als onverslijtbaar. Terwijl
Witte de laatste stroken gerst op een ak
ker aan de Bakkenweg eraf rijdt, haast
Kuip zich naar de boerderij om de trekker
te halen. Zodat hIJ, als Witte de zes meter
brede haspel heeft losgekoppeld en op
een aanhanger gelost, deze naar het vol
gende perceel graan kan brengen. Er zijn
weinig woorden voor nodig, ze werken al
zo lang samen. Op deze zonnige en droge
dag lukt het om de bijna twintig bunder
graan die Kuip teelt te oogsten. Dat Is
maar goed ook, een dag later regent het.
Kinderen uit gezinnen met een Inkomen
tot maximaal 120 procent van het soci
aal minimum kunnen jaarlijks een toe
lage van 300,- krijgen voor deelname
aan bijvoorbeeld sport en cultuur of voor
schoolbenodlgdheden. Met dit 'kindpak
ket' wil de gemeente bereiken dat alle
Texelse kinderen mee kunnen doen met
activiteiten, zowel op school als In hun
vrije tijd. Deze regeling Is nu uitgebreid
met de mogelijkheid om ook huiswerkbe
geleiding of bijvoorbeeld bijles te vergoe
den. Per kind Is hiervoor een extra budget
van €300,- beschikbaar. Hierdoor kunnen
kinderen uit gezinnen met een laag Inko
men dezelfde ondersteuning krijgen als
andere kinderen. Er wordt daarmee In
gezet op de ontwikkeling van een goede
toekomst voor alle Texelse kinderen. De
uitbreiding Is mogelijk door de Inzet van
de zogenaamde 'KHJnsma-gelden'. Staats
secretaris Klljnsma heeft vanaf 2017 ex
tra middelen beschikbaar gesteld voor
armoedebestrijding onder kinderen. Aan
vragen kan vla www.texel.nl/klndpakket.
Ouders met een laag Inkomen kunnen
vanaf september voor hun kinderen een
extra bijdrage aanvragen voor huiswerk
begeleiding en onderwijsondersteuning.
De gemeente breidt hiervoor het kind
pakket uit met een extra budget van
€300,-per kind.
Er zaten vooral senioren In de zaal, ook
een Texelaar die halverwege de negentig
Jaar Is, had de moeite genomen kennis
de kennis over de regels In het verkeer
bij te spijkeren. Er was veel (bij) te leren,
zo bleek. Zo kennen onze Duitse gasten
bijvoorbeeld niet de betekenis van haal-
entanden op de weg. Want die bestaan
In Duitsland niet. En een bekende groeten
met de claxon kan Je zomaar een boete
van €360,- opleveren. De cursusochtend
werd afgerond met een examen, waarna
samen geconstateerd werd dat Texel met
deze zomerschollng weer wat verkeers
veiliger Is geworden.
