2
Superaardappel uit zaad: gevolgen pootgoed?
INIEUWS
Statiegeldactie levert 616,90 op voor Traanroeier
Beste kiteboarders ter wereld meten bij paal 17 hun krachten op WK
Molenaar! (vlnr) Willem Stolk, Ron Latjes, Klaas Veenbaas Dirk Maker, Leendert Pleterse, Arlede
Ren^a^e^choot^eelnerne^a^^Vod^u^Cteboa^ln^^ctl^
Havenverordening
wordt aangepast
Taakstraf Koger na
overtreden rijverbod
“Hybride aardappels
worden de toekomst”
De Texelse graanmolen De Traanroeier Is
flink verwend door de klanten van Albert
Hein In Den Burg. Door het statiegeld van
WWW.TEXELSECOU RANT.N L
VRIJDAG 25 AUGUSTUS 2017
doorlc
brief I....
cruciale p"
haar zijde,
weten dat i
zei ze, vlak
straf oplej
twintig
on betaal
“Hybride aardappelenrassen worden de
toekomst”, zegt ook Gerard Backx van
handelshuls HZPC In Joure, dat ook veel
pootaardappelen van Texel exporteert.
“Maar het duurt nog wel enige Jaren.”
De raad wordt voorgesteld de havenver
ordening Oudeschlld 2016 aan te passen.
Dit nadat de Commissie Bezwaarschrif
ten onlangs oordeelde dat Dirk Albert
Blom van de TX25 ten onrechte een lig
plaatsvergunning was geweigerd.
Een 31-Jarlge man uit De Koog heeft
woensdag voor het overtreden van een
rijverbod veertig uur taakstraf gekregen
van de politierechter In Alkmaar. In maart
werd hij betrapt achter het stuur van een
auto, terwijl zijn rijbewijs vijf Jaar daar
voor al was afgenomen.
Een superaardappel die resistent Is te
gen de gevreesde aardappelziekte. Goed
nieuws voor de akkerbouw, door de ho
gere opbrengst en besparing op gewas
bescherming, en het milieu. Ook een
aardappel die niet meer wordt geteeld
uit knollen, maar uit zaad. Is het einde
van de Texelse pootgoedteelt In zicht?
Staten, Australië en Azië komt er aan.
Het evenement krijgt drie wedstrljdca-
tegorleën, de Freestyle Elite League, de
Qualifier League en de Big Air League.
Deelnemers aan de Elite League en Big Air
League strijden om de punten voor het
wereldkampioenschap.
Kiteboarding heeft In hoog tempo de we
reld veroverd. Inmiddels zijn er meer dan
een miljoen actieve beoefenaars. Sinds
kort kan zelfs Barack Obama tot de klte-
boarders worden gerekend. Dichter bij
huls wordt de sport langs de Texelse kust
ook steeds vaker beoefend en zijn de zei
len, wanneer de surfers met hun board
hoge sprongen maken, uit de verte te
zien.
nu ook In Nederland een groot toernooi
krijgen. Bovendien Is kiteboarding Inter
nationaal en ook In Nederland een snel
groeiende water- en Xtreme-sport. Onze
weersomstandigheden en ligging aan zee
Texel Is van 18 tot en met 24 september
het ‘kiteboarding centrum’ van de we
reld. Op de World Kiteboarding League
(WKL) World Cup 2017 bij paal 17 verza
melen zich de beste kiteboarders van de
wereld om hun krachten te meten.
Meest constante wind
“WIJ hebben ons hard gemaakt om een of
ficiële stop In de kiteboarding World Cup
Tour naar Nederland te brengen", vertelt
de Nederlandse directeur Danny Gallart
van de World Kiteboarding League. “Ne
derland Is een belangrijk klteboardlng-
land met veel sporters die zich In de top
manifesteren. Het Is fantastisch dat zij
“Niks nieuws”
BIJ aardappelcoöperatle Agrlco heerst de
overtuiging dat het nog lang niet zover
Is dat pootgoedteelt overbodig Is. Dit be
drijf heeft zelf ook aardappels ontwikkeld
die resistent zijn tegen aardappelziekte,
die ook al op de markt zijn. “Niks nieuws
onder de zon", zeggen ze zelf. Volgens hen
Is het ontwikkelen van resistentie alleen
niet genoeg. Een aardappel moet aan
zeker 40 andere kenmerken voldoen om
op de markt gebracht te worden, zoals
smaak, warm en stevigheid.
En aardappelen die worden geteeld uit
zaad, In plaats van pootaardappelen
dan? Slechts tien gram zaad kan In the
orie net zoveel oogst opbrengen dan één
ton pootaardappelen. Volgens Agrlco Re
search staat de ontwikkeling van aardap-
pelzaad dat pootgoed vervangt nog In de
Het Wagenlngse bedrijf Solynta presen
teerde het deze week als een doorbraak:
De aardappel die Immuun Is voor aardap
pelziekte, veroorzaakt door een schim
mel. Tweede landbouwrevolutle Is dat de
aardappel als zaadje kan worden gezaaid,
In plaats van als pootgoed. Het Is nog niet
zover, voor de superaardappel de markt
op kan, moeten de veredelaars nog het
nodige werk verzetten. Maar Solynta zegt
het ras binnen vier Jaar op de markt te
kunnen hebben.
In hoeverre raakt dit de pootaardappel-
teelt In Nederland, op Texel In het bijzon
der? De telers produceren jaarlijks vele
tonnen pootaardappels die worden ge
ëxporteerd naar landen overal ter wereld.
Het maakt pootgoed de kurk waarop de
akkerbouw op het eiland drijft.
lege flessen te doneren verzamelden zij
In ongeveer zes weken tijd 616,90. De
molenaars en museummanager van Mu-
Voor teler geen verschil
In vakblad De Boerderij vertelt Backx dat
de hybride aardappel voor de telers van
aardappels geen verschil maakt. “Wel
voor de kweker. Het Is een veredellngs-
technlek die ons In staat stelt sneller
genetische vooruitgang te boeken." Het
telen van aardappelen uit zaad gaat heel
wat langer duren, denkt Backx. “Hybride
aardappelen worden nog gewoon vegeta
tief vermeerderd. Aardappelen uit zaad Is
een heel ander verhaal. Dat gaat op ter
mijn de aardappelbuslness veranderen.
Maar het zal nog decennia duren eer dat
mogelijk Is.”
Vijf Nederlanders
Voor Nederland zullen In leder geval vijf
kiteboarders uitkomen In de Elite League.
Naast Yourl Zoon en Annabel van Wes-
terop hebben ook Rens van der Schoot,
Annelous Lammerts en Vera Klabbers zich
begin april In het Zuld-Franse Leucate ge
kwalificeerd tijdens het eerste toernooi In
de WKL Kiteboarding World Cup van dit
seizoen. Voor deze drie Is het de eerste
keer dat zij het hele Jaar In de Elite League
deelnemen en ook tijdens het toernooi op
Texel zullen meevaren. In totaal doen 75
'rlders' uit 19 landen mee. Toptalent Van
der Schoot uit Zandvoort wil vlammen op
Texel
appelzlekten.
Eigenlijk niets nieuws onder de zon. Ke-
IJser teelt al Jaren het door Geleln Jansen
gekweekte aardappelras Texla, dat resis
tent tegen aardappelziekte. “Niet op gro
te schaal overigens, daarvoor mist het ras
een aantal kwaliteiten, zoals groeikracht.
Maar Texla Is populair onder volkstuln-
ders. Of Ie lekker Is? Ach, de één houdt
van de moeder, de ander van de dochter."
Een echte primeur Is de teelt van aard
appels uit zaad overigens niet. In april
Introduceerde het Noord-Hollandse be
drijf Bejo haar eerste True Potato Seed ras
(TPS): Oliver Fl. Mocht aardappelzaad ult-
elndelljk de teelt van pootgoed verdrln-
seum Kaap Skll hebben de donatie giste
ren bij de supermarkt In ontvangst geno
men. Het bedrag wordt besteed aan het
onderhoud van de bijna driehonderd jaar
oude molen.
Molen De Traanroeier Is een nog werken
de graanmolen In Oudeschlld op Texel.
Het RIJksmonument Is gebouwd In 1727
In Zaandam. Nadat hij daar bijna 200 jaar
dienst had gedaan als graanmolen, Is hij
naar Texel verplaatst. Sinds 1902 bepaalt
de karakteristieke molen de skyline van
Oudeschlld. De Traanroeier Is als onder
deel van Museum Kaap Skll te bezoeken.
Een ploeg vrijwillige molenaars laat de
molen regelmatig draaien. Het meel van
de molen wordt In het museum verkocht
en op het eiland In brood en taart ver-
DankzIJ dit soort acties en bijdragen van
donateurs, sponsoren en verschillende
fondsen kan de Traanroeier draaiend en
de geschiedenis levend gehouden wor-
lenen zich perfect voor de kiteboarding
sport. WIJ hebben gekozen voor Texel,
vanwege de meest constante windom
standigheden." De ambities van de WKL
zijn groot, expansie naar de Verenigde
kinderschoenen en duurt het nog tiental
len Jaren voordat het zover Is. Feit Is wel
dat zaadveredeling en -vermeerdering
vele malen sneller gaat dan vla pootgoed.
Vla de genetische weg kunnen snel ande
re eigenschappen In de aardappel worden
“gebouwd" zoals resistentie tegen ande
re ziektes en extra vitamines. “De regel
geving Is de grootste belemmering", doelt
de Texelse akkerbouwer Bert KeIJser op de
weerstand tegen gentechnologie en de
regelgeving." Anderzijds: “Hier mogen we
dan behoudend zijn, elders In de wereld
zijn ze er al volop mee bezig. Zoals verede
laars In Canada en de VS. ZIJ ontwikkelden
ook rassen die resistent zijn tegen aard-
Met het vonnis kwam de Texelaar goed
weg. De officier van justitie had bovenop
de taakstraf een week voorwaardelijke
celstraf geëist. Daarmee matste ze de
verdachte nog, benadrukte ze, “want
normaal staat hier gewoon twee weken
cel op”. Los daarvan wilde ze dat ook een
voorwaardelijke taakstraf (veertig uur)
die de man vorig Jaar kreeg opgelegd
ten uitvoer werd gelegd. “Omdat u In
uw proeftijd nu eenmaal geen strafbare
feiten mag plegen en dat heeft u wel ge-
De aanklaagster ving op belde punten
bot bij de rechter, die een week voor
waardelijke celstraf weinig tot niets vond
toevoegen. De voorwaardeltjke taakstraf
van vorig Jaar hoeft de Texelaar van haar
bovendien niet uit te voeren. Die had be
trekking op een geval van mishandeling
en vernieling, “een totaal ander type de
lict” dan het overtreden van een rijverbod,
aldus de rechter. Ze verlengde wel de des
tijds opgelegde proeftijd met een Jaar.
De Texelse kok raakte zijn autopapieren
kwijt nadat hij In 2011 stomdronken
achter het stuur had gezeten. HIJ kreeg
duizend euro boete en een rijverbod van
negen maanden. In 2012 werd bepaald
dat hij zijn rijbewijs pas terug zou krijgen
als hij bij het Centraal Bureau Rijvaar
digheidsbewijzen (CBR) een speciale ge-
dragscursus over alcoholgebruik In het
verkeer zou voltooien. Dat deed de man
nooit, maar toen hij eind vorig Jaar een
brief van de Rljksdlenst voor het Weg
verkeer (RDW) kreeg dat hij zijn verlopen
rijbewijs kon verlengen, meende hij dat
de tijd zijn werk had gedaan. "Gebrek
aan geld" weerhield hem er echter van de
nieuwe papieren direct aan te vragen, zei
hij. Dus kon het gebeuren dat hij zonder
rijbewijs In de auto stapte.
Met de brief zaaide de RDW veel te veel
verwarring, betoogde de raadsman van
de Texelaar, die meende dat zijn cliënt
weinig viel te verwijten. Maar dat vond
de officier van justitie een fabeltje. "Me
neer Is ongeschikt bevonden om auto te
rijden. Zijn geschiktheid kan pas worden
beoordeeld als hij de CBR-cursus heeft
lopen en ook dat staat In dezelfde
heel duidelijk omschreven." Op dat
punt vond ze de rechter wél aan
Jde. “U had kunnen en moeten
sat u helemaal niet mocht rijden”,
'ak voordat ze de veertig uurtaak-
>legde. Die wordt vervangen door
dagen zitten als de Texelaar de
aide arbeid niet verricht.
gen, dan kunnen gebieden In Noord-Afrl-
ka, waar nu veel pootgoed per schip heen
wordt gevaren, straks per post van een
zakje zaad worden voorzien. En zal de ak
kerbouw een belangrijke pijler verliezen.
KeIJser volgt de ontwikkelingen nauwlet
tend, maar denkt dat het zo'n vaart nog
niet zal lopen. “De pootgoedteelt kent
wel grotere bedreigingen”, doelt hij on
der meer op toenemende verdroging en
verzlltlng. “We hebben dit groeiseizoen
150 millimeter te weinig neerslag gehad.
Aardappels hebben dit Jaar veel meer last
van schurft. Een andere grote bedreiging
voor de landbouw Is natuurontwikkeling.”
Zie ook artikel rechterkolom.
B en w volgden dit advies niet op, maar
hebben besloten de verordening aan te
passen, zodanig dat het woord rondvaart-
schapen er alsnog specifiek In wordt op
genomen. “BIJ het Instellen van een ver
gunningenstelsel voor rondvaartschepen
In de havenverordening Is heel nadruk-
kelljk bedoeld dat dit stelsel alleen voor
rondvaartschepen geldt. Tevens Is door de
Indeling van de haven een beperkt aantal
te vergunnen ligplaatsen beschikbaar,
zodat de regeling alleen geldig Is voor
rondvaartschepen die voor 1 Januari 2016
daar een ligplaats hadden."
Hybride veredeling houdt In dat vla In
teelt zuivere vaderlljnen en zuivere moe
derlijnen worden opgezet. Door die te
kruisen gaan veel minder ongewenste
eigenschappen mee In de nakomelingen.
Het maakt de veredeling van aardappe
len gemakkelijker en sneller dan bij de
huidige conventionele veredeling. Ook
handelshuls HZPC, wereldwijd exporteur
van pootgoed, een coöperatie waarbij 800
telers zijn aangesloten en ontwikkelaar
van nieuwe aardappelrassen, werkt aan
hybride aardappels.